News

ដោយ កឹម សុគន្ធី ពោធិ៍សាត់៖ ម្ចាស់ចម្ការក្រូចពោធិ៍សាត់វ័យ៣០ឆ្នាំ ឈ្មោះ ខែម ឡៃស៊ីម រស់នៅភូមិរវាង ឃុំសំរោង ស្រុកក្រវាញ ខេត្តពោធិ៍សាត់ បានអះអាងថា ទីផ្សារក្រូចពោធិ៍សាត់របស់កម្ពុជា នៅតែរក្សាបានស្ថិរភាព ដោយសារមានតម្រូវការខ្ពស់ពីអ្នកប្រើប្រាស់នៅទូទាំងប្រទេស។ លោក ខែម ឡៃស៊ីម ដែលជាម្ចាស់ចម្ការ និងជាអ្នកប្រមូលទិញផ្លែក្រូចពីកសិករនៅក្នុងតំបន់ បានឱ្យដឹងថា លោកកំពុងគ្រប់គ្រងចម្ការក្រូចលើផ្ទៃដីជិត៦០ហិកតា។ បច្ចុប្បន្ន ទីផ្សារក្រូចពោធិ៍សាត់ធម្មជាតិមិនមានសញ្ញាធ្លាក់ចុះនោះទេ ដោយនៅតែមានការបញ្ជាទិញជាបន្តបន្ទាប់ពីអតិថិជន។ ក្រៅពីការប្រមូលផលពីចម្ការរបស់ខ្លួន លោកក៏ដើរតួនាទីជាអ្នកប្រមូលទិញផ្លែក្រូចពីកសិករដទៃទៀតក្នុងសហគមន៍ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ទៅកាន់ទីផ្សារ និងផ្សារទំនើបនានា។ ការធ្វើអាជីវកម្មបែបនេះ មិនត្រឹមតែធានាបាននូវការផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជួយបង្កើតប្រភពចំណូលមានស្ថិរភាពដល់កសិករដាំក្រូចក្នុងតំបន់ផងដែរ។ លោក ខែម ឡៃស៊ីម បានលើកឡើងថា ក្រូចពោធិ៍សាត់ធម្មជាតិ មានរសជាតិជូរអែមឆ្ងាញ់ ក្លិនឈ្ងុយពិសេស និងផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនដល់សុខភាពអ្នកបរិភោគ។ រដូវប្រមូលផលចាប់ផ្តើមពីខែមិថុនា និងបន្តរហូតដល់ខែធ្នូ។ ចំពោះការដាំដុះ លោកបញ្ជាក់ថា ដើមក្រូចភាគច្រើនមិនចាំបាច់ប្រើជីច្រើននោះទេ ដោយសារដីនៅតំបន់នេះមានជីជាតិល្អ ខណៈការបាញ់ថ្នាំការពារសត្វល្អិតធ្វើឡើងតែម្តងប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយរដូវដាំដុះ។ ដោយសារគុណភាព រសជាតិ និងការគាំទ្រខ្ពស់ពីអ្នកប្រើប្រាស់នៅទូទាំងប្រទេស លោក ខែម ឡៃស៊ីម បានបង្ហាញក្តីរំពឹងថា […]

វែល្លីងតោន៖ បាតុភូតអែលនីញ៉ូ បានកើនឡើងកម្ដៅយ៉ាងខ្លាំងក្នុងអំឡុងខែចុងក្រោយនេះ ដោយក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រលើកឡើងថា ប្រទេសនូវែលសេឡង់ អាចនឹងចាប់ផ្តើមជួបប្រទះផលប៉ះពាល់កាន់តែច្រើនឡើងចាប់ពីរដូវរំហើយ ខណៈពេលលំនាំអាកាសធាតុនេះ កំពុងវិវឌ្ឍទៅជារលកកម្ដៅដ៏ខ្លាំងបំផុតមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រ។ បាតុភូតអាកាសធាតុធម្មជាតិនេះ កើតចេញពីការឡើងកម្ដៅនៃសីតុណ្ហភាពផ្ទៃសមុទ្រនៅតំបន់ប៉ាស៊ីហ្វិកភាគខាងកើត និងភាគកណ្តាល ដែលបង្កផលប៉ះពាល់ដល់លំនាំអាកាសធាតុនៅទូទាំងពិភពលោក។ របាយការណ៍ព្យាករណ៍អាកាសធាតុតាមរដូវកាលចុងក្រោយបង្អស់របស់ស្ថាប័នស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រផែនដីនៃប្រទេសនូវែលសេឡង់ បានឱ្យដឹងថា មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកតំបន់ត្រូពិច និងបរិយាកាស នៅតែស្ថិតក្នុងស្ថានភាពអែលនីញ៉ូយ៉ាងច្បាស់លាស់ ដោយសូចនាករបរិយាកាសក្នុងខែកក្កដា បានកត់ត្រាកម្រិតខ្ពស់បំផុតមិនធ្លាប់មាន។ ស្ថាប័នខាងលើបានបញ្ជាក់ថា «យើងនៅតែស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលដំបូងនៅឡើយ ផលប៉ះពាល់ពីលំនាំអាកាសធាតុរបស់ប្រទេសនូវែលសេឡង់ មិនទាន់កើតឡើងពេញលេញនោះទេ ប៉ុន្តែគេរំពឹងថា នឹងកើតមានក្នុងអំឡុងពេលនៃការព្យាករណ៍នេះ»។ ស្ថានភាពបែបនេះ ត្រូវគេរំពឹងថា នឹងផ្លាស់ប្តូរក្នុងរយៈពេលបីខែខាងមុខ ខណៈពេលលំនាំអាកាសធាតុប្រែប្រួលជាបណ្តើរៗទៅជាខ្យល់បក់មកពីទិសខាងលិចជាប្រចាំ ដែលជាសញ្ញាសម្គាល់ចម្បងនៃបាតុភូតអែលនីញ៉ូ។ ក្រុមអ្នកវិទ្យាសាស្ត្របានឱ្យដឹងថា ឥឡូវនេះមានឱកាសប្រមាណ៩០ភាគរយ ដែលបាតុភូតនេះនឹងឈានដល់ ឬកើនឡើងហួសកម្រិតខ្លាំងក្លាបំផុតក្នុងអំឡុងពេលព្យាករណ៍ ដោយកម្រិតកំពូល និងផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ ត្រូវគេរំពឹងថា នឹងកើតមានក្នុងអំឡុងរដូវក្តៅឆ្នាំ២០២៦-២០២៧។ ស្ថាប័នស្រាវជ្រាវវិទ្យាសាស្ត្រផែនដីនៃប្រទេសនូវែលសេឡង់ បានបន្ថែមថា ប្រសិនបើរឿងនេះកើតឡើង បាតុភូតអែលនីញ៉ូនីមួយៗ ទំនងជានឹងត្រូវចាត់ចូលជាព្រឹត្តិការណ៍ដ៏ខ្លាំងក្លាបំផុតមួយក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រនាពេលថ្មីៗនេះ។ ព្រឹត្តិការណ៍អែលនីញ៉ូដ៏ខ្លាំងក្លាបំផុតទាំងប្រាំលើកក្នុងអតីតកាល គឺមាននៅឆ្នាំ១៩៧២, ១៩៨២, ១៩៩១, ១៩៩៧ និងឆ្នាំ២០១៥ សុទ្ធតែមានការប្រែប្រួលសីតុណ្ហភាពផ្ទៃសមុទ្រខ្ពស់ជាងធម្មតាជិត ឬលើស២,៥អង្សាសេ។ ស្ថាប័នវិទ្យាស្ថានវិទ្យាសាស្ត្រផែនដី នូវែលសេឡង់ បានឱ្យដឹងថា ការប្រែប្រួលលំនាំអាកាសធាតុនេះ […]

ដោយ ឡុង សារេត​ បាត់ដំបង​៖ សហគមន៍កសិកម្មទំនើប​ស្រូវអង្ករ​សុវត្ថិភាព​ស្រុកឯកភ្នំ​ ខេត្តបាត់ដំបង​ ប្រឈម​និងការបាត់បង់ទិន្នផលស្រូវវស្សាអាចដល់ប្រមាណ​២ ០០០តោន​ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ​ បន្ទាប់ពីដំណាំស្រូវ​ប្រមាណ​៣០ភាគរយ​ រងការខូចខាតដោយសារគ្រោះរាំងស្ងួត​ ទោះបី​ការអន្តរាគមន៍​ទឹក និងទឹកភ្លៀង​ជួយសង្គ្រោះស្រូវបាន​មួយផ្នែកក៏ដោយ​។​ ​​​ លោក ណែម ពក ប្រធានសហគមន៍កសិកម្មទំនើប​ស្រូវអង្ករសុវត្ថិភាព​ស្រុកឯកភ្នំខេត្តបាត់ដំបង​បានឱ្យ​ដឹង​ថា ក្នុងរដូវកាលគ្រោះរាំងស្ងួត​អត់មានទឹកភ្លៀង​មួយរយៈកន្លងមកនេះ​ដី​ស្រែ​របស់សមាជិកសហគមន៍​ចំនួន ១ ៤២២ហិកតា​ប្រឈម​និងការខូចខាត​ដូចទៅនិង​ស្រូវ​របស់កសិករផ្សេងទៀត​។ ប៉ុន្តែ​បន្ទាប់ពី​មានទឹកជំនន់​កើតមាន​កន្លងទៅនេះបានធ្វើឱ្យកសិករ​បាន​បូម​ទឹកយកទៅស្រោចស្រព​ដំណាំស្រូវវស្សា​របស់ខ្លួន​បាន​ច្រើន បូករួមជាមួយភ្លៀងធ្លាក់ជាប់ៗគ្នាជាបន្តបន្ទាប់​នាពេលកន្លងមកនេះ​ បានជួយ​សង្គ្រោះស្រូវបាន​រហូតដល់​៧០ភាគរយនៃទំហំផ្ទៃដីសរុប​។​ លោក ណែម ពក​ បានវាយតម្លៃថាតាមបទពិសោធន៍កន្លងទៅ​ ក្នុងចំណោម​​ដីស្រែ​១ ៤២២ហិកតាសហគមអាចប្រមូលផលស្រូវ​បាន​ជាង​៦០០០តោនក្នុងមួយរដូវ​។ ដោយឡែក​នៅឆ្នាំនេះ​ដំណាំស្រូវដែលជួយសង្គ្រោះបាន​​៧០ភាគរយ​​ រំពឹង​ថាទទួលបាន​ទិន្នផលស្រូវសរុបជាង​៤ ០០០តោន ខណៈស្រូវ​ខូចខាត​​អស់៣០ភាគរយ​ ឬស្មើ​ប្រមាណ​​​២០០០តោន​។ បើយោងតាមប្រធានសហគមន៍​កសិកម្មទំនើប​ស្រូវអង្ករសុវត្ថិភាព​ស្រុកឯកភ្នំខាងលើ គិតមកដល់ខែសីហាឆ្នាំ​២០១៦នេះ ដំណាំស្រូវវស្សា​ដែលជួយសង្គ្រោះបាន​៧០ភាគរយ​​មិនទាន់ផុតអាយុកាល​នៃការដាក់ជី​​ជំរុញការលូតលាស់​នៅឡើយនោះទេ​ ហើយរំពឹងថា​នៅចុងខែសីហានេះ​ស្រូវទាំងនេះ​ចេញដង្ហើម​​ (ផើម)ដែលអាចឱ្យកសិករ​ប្រមូលផលបាន​យ៉ាងយូរនៅចុងខែកញ្ញាខាងមុខផងដែរ។​ ទន្ទឹមនឹង​ការប្រមូល​អាចឈានទៅសម្រេចបាននៅចុងខែកញ្ញា​, លោក ណែម ពក ​បាន​ឱ្យដឹង​ថា​ក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន​ខាងសហគមន៍​មិនទាន់បាន​ធ្វើការចុះកុងត្រា​ជាមួយក្រុមហ៊ុន​ឬឈ្មួញប្រមូលទិញស្រូវ​ណាមួយនៅឡើយនោះទេ​។ កន្លងមក​តម្លៃស្រូវ​ដែលកសិករលក់បាន​ប្រាក់ចំណេញពី​៩ ០០០ ទៅ​១ ០០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម​។ ដូច្នេះផ្នែកទៅលើទំហំនៃការខូចខាត​​រំពឹងថា​តម្លៃស្រូវក្នុងរដូវកាលប្រមូលផលនៅថ្ងៃខាងមុខ​អាចនឹងកើន​ឡើងជាងរដូវកាលមុន​ៗ ព្រោះការផលិត​មានមិនច្រើន​ដូចកាលកន្លងទៅ​។​ ​យោងតាម លោក សុទ្ធ […]

វៀងចន្ទន៍៖ ក្រសួងកសិកម្ម និងរុក្ខាប្រមាញ់របស់ប្រទេសឡាវ កំពុងសិក្សាគម្រោងឥណទានកាបូន (Carbon Credit) ដែលផ្អែកលើវិធីសាស្ត្រដាំដុះស្រូវ ដើម្បីកាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ កាត់បន្ថយថ្លៃដើមផលិតកម្ម និងបង្កើតឱកាសចំណូលថ្មីប្រកបដោយចីរភាពសម្រាប់កសិករឡាវ។ យោងតាមរបាយការណ៍ចេញផ្សាយ នាពេលថ្មីកន្លងមកនេះ គម្រោងនឹងវាយតម្លៃលទ្ធភាពផ្នែកបច្ចេកទេស បរិស្ថាន និងសេដ្ឋកិច្ច ក្នុងការអនុវត្តវិធីសាស្ត្រដាំស្រូវ ស្រោចទឹក និងទុកឱ្យដីស្ងួត ដើម្បីបង្កើតឥណទានកាបូន។ វិធីសាស្ត្រនេះ ដោយឆ្លាស់គ្នារវាងការបង្ហូរទឹកចូលស្រែ និងការទុកឱ្យដីស្ងួត អាចកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ទឹក និងថ្លៃដើមផលិតកម្មបានយ៉ាងច្រើន។ សំខាន់ជាងនេះទៅទៀត វាជួយកាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័ន មេតាន (Methane) ពីការដាំដុះស្រូវ ដែលជាប្រភពដ៏សំខាន់មួយនៃឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់នៅលើពិភពលោក។ គម្រោងនេះក៏នឹងបង្កើតប្រព័ន្ធសម្រាប់វាស់វែង និងផ្ទៀងផ្ទាត់បរិមាណនៃការកាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័ន ដើម្បីអាចបំប្លែងទៅជាឥណទានកាបូន។ វានឹងផ្តល់ឱ្យកសិករនូវប្រភពចំណូលបន្ថែមដែលមាននិរន្តរភាព ព្រមទាំងអាចជួយគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចជាតិផងដែរ។ ក្រៅពីអត្ថប្រយោជន៍ផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងបរិស្ថាន គម្រោងនេះក៏មានគោលបំណងពង្រឹងជំនាញ និងចំណេះដឹងរបស់មន្ត្រីកសិកម្ម និងកសិករនៅតំបន់គោលដៅ ដើម្បីគាំទ្រដល់ការផ្លាស់ប្តូររយៈពេលវែងឆ្ពោះទៅរកប្រព័ន្ធកសិកម្មប្រកបដោយចីរភាព និងមានភាពធន់នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ប្រទេសឡាវកំពុងបង្កើនកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីដោះស្រាយបញ្ហាអសន្តិសុខស្បៀង ដែលទាក់ទងនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងបើកឱកាសនាំចេញផលិតផលកសិកម្ម ក្រោមជំនួយទឹកប្រាក់ចំនួន៦៨,៥លានដុល្លារពីធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) និងដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ដើម្បីធ្វើទំនើបកម្មវិស័យកសិកម្មនៅក្នុងខេត្តចំនួនប្រាំមួយ ដែលងាយរងគ្រោះដោយការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ គម្រោងថ្មីសម្រាប់វិស័យកសិកម្មប្រកបដោយនិរន្តរភាព ដែលដំណើរការពីឆ្នាំ២០២៥ ដល់ឆ្នាំ២០៣០ នឹងផ្តោតសំខាន់លើការកែលម្អប្រព័ន្ធសន្តិសុខស្បៀង អាហារូបត្ថម្ភ និងភាពធន់នឹងអាកាសធាតុ […]

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា ភ្នំពេញ៖ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា និងធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) បានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងឥណទានសម្បទានក្នុងទំហំទឹកប្រាក់២៥០លានដុល្លារ សម្រាប់អនុវត្តកម្មវិធីអន្តរាគមន៍បន្ទាន់ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ច (Rapid Intervention for Stabilization of the Economy Program – RISE) ដើម្បីគាំទ្រដល់ការឆ្លើយតបរបស់កម្ពុជា ចំពោះផលប៉ះពាល់ពីពហុវិបត្តិ និងភាពមិនប្រាកដប្រជានៃសេដ្ឋកិច្ចសកល។ ពិធីចុះហត្ថលេខាត្រូវបានធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ នៅទីស្តីការក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ ក្រោមវត្តមានឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី និងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ និងលោកស្រី យ៉ាសមីន ស៊ីឌីគី (Yasmin Siddiqi) នាយិកា ADB ប្រចាំកម្ពុជា។ ពិធីនេះក៏មានការចូលរួមពីលោក នៀនសាន ចាង (Nianshan Zhang) អគ្គនាយកទទួលបន្ទុកនាយកដ្ឋានអាស៊ីអាគ្នេយ៍របស់ ADB ផងដែរ។ កម្មវិធីអន្តរាគមន៍បន្ទាន់ដើម្បីរក្សាស្ថិរភាពសេដ្ឋកិច្ចត្រូវបានអនុវត្តក្រោមក្របខណ្ឌយន្តការហិរញ្ញប្បទានប្រឆាំងវិបត្តិ (Countercyclical Support Facility-CSF) របស់ ADB […]

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា ភ្នំពេញ៖ រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា តាមរយៈក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ និងអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន បានចុះអន្តរាគមន៍ជួយសង្គ្រោះដំណាំស្រូវប្រមាណជិត១៥ម៉ឺនហិកតា បន្ទាប់ពីភាពរាំងស្ងួតបានប៉ះពាល់ដល់ផ្ទៃដីដាំដុះនៅក្នុងខេត្តចំនួនប្រាំបីសរុបជិតបីម៉ឺនហិកតា។ លោក សុទ្ធ គឹមកុលមុនី អ្នកនាំពាក្យគណៈកម្មាធិការជាតិគ្រប់គ្រងគ្រោះមហន្តរាយ បានថ្លែងថា គិតត្រឹមថ្ងៃទី៣០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦ ខេត្តរងផលប៉ះពាល់ដោយសារភាពរាំងស្ងួតមានចំនួនប្រាំបីខេត្ត រួមមាន ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ បាត់ដំបង ពោធិ៍សាត់ កំពង់ឆ្នាំង ប៉ៃលិន កំពង់ចាម កំពង់ធំ និងខេត្តសៀមរាប។ ចំណែកផ្ទៃដីដំណាំស្រូវរងផលប៉ះពាល់សរុបមានជាង២៨៩ ០០០ហិកតា។ លោកបានឱ្យដឹងថា រាជរដ្ឋាភិបាលបានចាត់វិធានការអន្តរាគមន៍ជាបន្ទាន់ តាមរយៈក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម ព្រមទាំងក្រសួង ស្ថាប័ន និងអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ ដោយអាចជួយសង្គ្រោះផ្ទៃដីដំណាំស្រូវបានប្រមាណ១៤៧ ០០០ហិកតា ដែលធ្វើឱ្យស្ថានភាពដំណាំមានភាពប្រសើរឡើងវិញ។ លោកបានបន្តថា ការអន្តរាគមន៍របស់រាជរដ្ឋាភិបាល គួបផ្សំនឹងការចូលរួមសហការរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ និងការធ្លាក់ភ្លៀងជាបន្តបន្ទាប់ក្នុងរយៈពេលកន្លងមក បានធ្វើឱ្យដំណាំស្រូវភាគច្រើនចាប់ផ្តើមលូតលាស់ឡើងវិញ។ ទោះជាយ៉ាងណា ដំណាំស្រូវមួយចំនួនអាចរងផលប៉ះពាល់ដល់គុណភាព និងទិន្នផល ដោយសារការខ្វះខាតទឹកក្នុងអំឡុងពេលកន្លងមក។ លោកបានបញ្ជាក់ថា ប្រសិនបើភ្លៀងនៅតែបន្តធ្លាក់នៅតាមតំបន់ទាំងនោះក៏អាចឆ្លងផុតពីស្ថានភាពរាំងស្ងួតបានដែរ។ បើតាមអ្នកនាំពាក្យរូបនេះ ភាពរាំងស្ងួតលើកនេះបណ្តាលមកពីឥទ្ធិពលនៃបាតុភូតអែលនីញ៉ូ (El Niño) […]

ហ្សាការតា៖ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មឥណ្ឌូណេស៊ី លោក អាន់ឌី អាំរ៉ាន ស៊ូឡៃម៉ាន (Andi Amran Sulaiman) បានថ្លែងថា ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ីនឹងចែកពូជដំណាំកសិឧស្សាហកម្ម និងពូជដំណាំមានគុណភាពខ្ពស់ ដោយឥតគិតថ្លៃ សម្រាប់ដាំដុះលើផ្ទៃដីទំហំ៨៧០ ០០០ហិកតា នៅទូទាំងប្រទេស ស្របពេលលោកប្រធានាធិបតីឥណ្ឌូណេស៊ីកំពុងតែប្រឹងប្រែងបង្កើនផលិតភាពផ្នែកវិស័យកសិកម្ម។ កម្មវិធីផ្តល់ពូជដំណាំនេះ គឺផ្តោតលើដំណាំយុទ្ធសាស្ត្រសំខាន់ៗ រួមមាន ដូង អំពៅ កាកាវ កាហ្វេ ស្វាយចន្ទី ចន្ទន៍ទេស និងម្រេច ដោយស្របទៅនឹងអាទិភាពផ្នែកកសិកម្មរបស់លោកប្រធានាធិបតី ប្រាបូវ៉ូ ស៊ូប៊ីយ៉ាន់តូ (Prabowo Subianto) ដែលគិតគូរដល់សន្តិសុខស្បៀងរបស់ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ ថ្លែងនៅក្នុងអំឡុងពេលពិនិត្យមើលកសិដ្ឋានបណ្តុះកូនដូងរបស់រដ្ឋ លើផ្ទៃដីទំហំ១៥ហិកតា នៅតំបន់បាតាំង (Batang) ខេត្តជ្វាកណ្តាល (Central Java) លោក អាន់ឌី អាំរ៉ាន ស៊ូឡៃម៉ាន បានឱ្យដឹងថា ការចែករំលែកពូជដំណាំនឹងធ្វើឡើងទៅតាមស្ថានភាពអាកាសធាតុសម្រាប់ធ្វើកសិកម្មក្នុងស្រុក និងស្របតាមទម្លាប់បង្កបង្កើនផលរបស់ប្រជាកសិករ។ លោកបានថ្លែងកាលពីថ្ងៃទី៣០ ខែកក្កដាថា «នេះជាកម្មវិធីអាទិភាពមួយរបស់លោកប្រធានាធិបតី។ គោលដៅសរុបរបស់យើងសម្រាប់មុខដំណាំសំខាន់ៗ គឺលើផ្ទៃដីទំហំ៨៧០ ០០០ហិកតា នៅទូទាំងប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី ហើយកូនពូជដំណាំទាំងនេះកំពុងត្រូវបានចែកជូនដោយមិនគិតថ្លៃឡើយ»។ […]

ដោយ អៀវ ឈៀងនី មណ្ឌលគិរី៖ ដំណាំកាហ្វេប្រភេទរ៉ូប៊ូស្តា (Robusta) កំពុងបង្ហាញពីសក្តានុពលសេដ្ឋកិច្ចយ៉ាងខ្លាំង ជាមួយនឹងការផ្តល់ទិន្នផលខ្ពស់គួរឱ្យកត់សម្គាល់ នៅក្នុងចំការគីរីកាហ្វេមួយកន្លែង ដែលស្ថិតនៅក្នុងភូមិពូឃុំដាក់ដាំ ស្រុកអូររាំង ខេត្តមណ្ឌលគិរី។ លោក សៀម ធារ៉ា អ្នកគ្រប់គ្រងចំការគិរី និងជាអ្នកបច្ចេកទេស ថែទាំចំការកាហ្វេគិរី បានឱ្យដឹងថា ចំការគីរីកាហ្វេ ដែលឈានចូលដល់ឆ្នាំទី៤ នៃការដាំដុះ អាចផ្តល់ទិន្នផលចន្លោះពី ៥ ទៅ ៦ តោន ក្នុងមួយហិកតា។ សម្រាប់ដើមកាហ្វេ ដែលមានអាយុចន្លោះពី ៤ ទៅ ៧ ឆ្នាំ ក្នុងមួយដើមៗ អាចប្រមូលផលផ្លែកាហ្វេទុំបានមិនក្រោម ២០ គីឡូក្រាម នោះឡើយ ដែលផ្លែត្រូវការរយៈពេលប្រមាណ ៤ ខែ ក្នុងការទុំ និងប្រមូលផល។ ដើម្បីទទួលបានទិន្នផលខ្ពស់ និងផ្លែកាហ្វេណែនល្អ លោក សៀម ធារ៉ា បានចែករំលែកនូវបច្ចេកទេសសំខាន់ៗមួយចំនួន៖ ដូចជា ប្រព័ន្ធស្រោចស្រព និងការផ្តល់ទឹក គឺជាកត្តាសំខាន់បំផុត ដោយក្នុងនោះ […]

ញូវដែលី៖ ឧស្សាហកម្មដំឡូងបារាំងរបស់ឥណ្ឌា គឺជាឧស្សាហកម្មធំបំផុតមួយរបស់ពិភពលោក ដែលផលិតបានជិត៦០លានតោន ក្នុងមួយឆ្នាំ និងគាំទ្រដល់ខ្សែសង្វាក់តម្លៃ បានចំណូលប្រហែល១៣,៤៦ពាន់លានដុល្លារ។ ប្រធានក្រុមហ៊ុនដាំដំឡូងបារាំង បានប្រកាសថា ទោះបីជាមានទំហំធំក៏ដោយ វិស័យនេះនៅតែមានការបែកខ្ញែកយ៉ាងខ្លាំង ដោយមានកសិករ ពាណិជ្ជករ ភ្នាក់ងារកម្រៃជើងសារ អ្នកដឹកជញ្ជូន កន្លែងស្តុកត្រជាក់ អ្នកកែច្នៃ អ្នកទិញ អ្នកលក់រាយ និងអ្នកនាំចេញ តែងតែធ្វើប្រតិបត្តិការតាមរយៈបណ្តាញក្នុងស្រុកដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។ យោងតាមប្រធានក្រុមហ៊ុនរូបនេះ មានន័យថា ព័ត៌មានអំពីតម្លៃ ស្តុក ពូជ តម្រូវការ និងអ្នកទិញ តែងតែនៅរាយប៉ាយពាសពេញទីផ្សារ និងមានទំនាក់ទំនងផ្សេងៗគ្នា ដែលបង្កផលប៉ះពាល់ដល់តម្លៃ ការផ្គូផ្គងតម្រូវការផ្គត់ផ្គង់ និងសមត្ថភាពរបស់អាជីវកម្មក្នុងការកំណត់ឱកាសទីផ្សារថ្មី។ លោកបានបន្ថែមថា កសិករមើលឃើញមិនហួសពីទីផ្សារក្នុងស្រុកទេ ស្របពេលពាណិជ្ជករពិបាកក្នុងការកំណត់អត្តសញ្ញាណអ្នកទិញ និងអ្នកលក់។ ចំណែកឃ្លាំងស្តុកត្រជាក់តែងតេមិនមានចំណែកទីផ្សារ ឬសមត្ថភាពប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព ហើយអ្នកកែច្នៃ និងអ្នកទិញ ក៏ពិបាករកប្រភពដំឡូង ដែលអាចបំពេញតាមលក្ខណៈបច្ចេកទេសច្បាស់លាស់ដែរ។” លោកបានពន្យល់ថា ការស្វែងរកទីផ្សារថ្មីភាគច្រើននៅតែជំរុញដោយទំនាក់ទំនងចាស់ ដែលក្រុមអាជីវកម្មបានបង្កើតឡើងយូរមកហើយ ខណៈពេលកសិករ និងពាណិជ្ជករតូចតាច តែងតែពឹងផ្អែកលើទំនាក់ទំនងក្នុងស្រុក តាមរយៈការសួរតាមទូរស័ព្ទ និងតាមបណ្តាញទំនាក់ទំនងសង្គម។ ដូច្នេះ វាអាចធ្វើឱ្យពិបាកដល់អ្នកពាក់ព័ន្ធក្នុងការពង្រីកទីផ្សារឱ្យលើសពីទីផ្សារមានស្រាប់ ឬស្វែងរកដៃគូពាណិជ្ជកម្មថ្មី ដែលសក្តានុពលជាងមុន។ […]

ដោយ ឡុង សារេត​ ព្រៃវែង​៖ ផ្តើមចេញពីចំណង់ចំណូលចិត្ត​ ​និងមើលឃើញពីនិន្នាការ​ទី​ផ្សារ​​​​កើនឡើង​​​, យុវជនម្នាក់រស់​នៅភូមិកំចាយមា​រ ឃុំក្រញូង ស្រុកកំចាយមារ ខេត្តព្រៃវែង​​ បាន​ចាប់ផ្តើមចិញ្ចឹមកន្ធាយ​ នៅឆ្នាំ​២០១៩​ ជាមួយ​ដើមទុនដំបូង​៥ ០០​ដុល្លារ​ និងបានបន្ថែម​ទុន​​ប្រមាណ៣ ៥០០ដុល្លារ​​ទៀត​ ក្រោយពីចិញ្ចឹមបាន​បីខែមានការលូតលាស់បានល្អ ហើយ​​នៅលើទីផ្សារអាច​​លក់បាន​តម្លៃខ្ពស់​​ រហូតជួយឱ្យ​លោក មានសមត្ថភាពរកប្រាក់ចំណូលសរុប​​​ក្នុងមួយខែ​បានដល់​៥ ០០០ដុល្លារ​។​ លោក ចន បូរិន បានឱ្យដឹង​ថា ក្នុងដំណើរការ​ចិញ្ចឹមកន្ធាយ​អស់​រយៈពេលប្រហែលប្រាំពីរឆ្នាំកន្លងមកនេះ​ ក៏ដូចជាក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន ​កន្ធាយសាច់​មានតម្រូវការខ្ពស់ និងលក់​បានតម្លៃល្អ​នៅលើទីផ្សារ​​។​ តួយ៉ាង​កន្ធាយសាច់​មួយក្បាល​មានទម្ងន់ក្នុងវង្វង់កន្លះគីឡូក្រាម អាចលក់បាន​តម្លៃ​​ពី​៦ទៅ​៧ដុល្លារ​ ហើយបើទម្ងន់​មួយគីឡូក្រាមឡើងទៅ​​ អាចលក់បាន​ថ្លៃ​ដល់​​១០ដុល្លារ​ក្នុងមួយក្បាល​។​ ​ពាក់ព័ន្ធនិង​ការចិញ្ចឹមកន្ធាយនេះ​, បើតាម​យុវជន​ខាងលើ សម្រាប់កសិករ​មានទីតាំង​ធំ​ និង​មានស្រះចិញ្ចឹមកន្ធាយ​មានចំនួន​ច្រើន​​អាចផ្ទុទុកកន្ធាយ​ឱ្យដល់ធំចាំប្រមូលផល​នឹងបានចំណេញ​កាន់តែខ្ពស់​។​ ផ្ទុយទៅវិញ​បើកសិករ​មាន​ទីតាំងតូច​ ហើយចង់បានដើមទុន​មកវិញលឿន​ គាត់អាចចំណាយពេល​ចិញ្ចឹមប្រហែលប្រាំមួយខែ​ក៏អាចប្រមូលផល​លក់យកប្រាក់​ធ្វើ​ដើមទុនទៅ​ពង្រីកការចិញ្ចឹមបន្ថែមបាន​​។ ​ខណៈ​​ការចិញ្ចឹមកន្ធាយ​ បើកសិករមើលថែទាំ​នៅក្នុងរយៈពេល​បីខែដំបូងបាន​ល្អ​ យល់ច្បាស់​ពីបច្ចេកទេស និង​ចេះផ្លាស់ប្តូរទឹក​ឱ្យបាន​ទៀងទាត់​ គឺ​​អាចចៀសផុតពីការខូចខាត ឬពីហានិភ័យបានច្រើន​​។ ​ ​លោកគូសបញ្ជាក់ថា​​ ​“បច្ចុប្បន្នដោយសារខ្ញុំទើបតែរៀបចំ​​កសិដ្ឋានថ្មីមួយទៀត។ ដូច្នេះការផ្គត់ផ្គង់កន្ធាយ​ទៅលើ​ទីផ្សារនៅមានកម្រិត​។ តែទៅអនាគត​យើងមានផែនការផលិតមេកន្ធាយ​ពូជ​ឱ្យ​បានដល់៥០ ០០០ក្បាល​​ ផ្អែកលើអាងស៊ីម៉ង់ត៍​ចំនួន​៣០អាង​ និង​ស្រះ​​ចំនួន​២០ ដែលមានក្នុងពេលសព្វថ្ងៃ​”។ […]