ជាតិ

ដោយ ឡុង សារេត ភ្នំពេញ៖ នៅក្នុងពិធីបិទសន្និបាតបូកសរុបការងារឆ្នាំ២០២៥ និងលើកទិសដៅការងារពាណិជ្ជកម្មឆ្នាំ២០២៦ ដើម្បីឱ្យទទួលទ្ធផលការងារពាណិជ្ជកម្មក្នុងឆ្នាំនេះ ឯកឧត្តម ស៊ុន ចាន់ថុល ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី អនុប្រធានទី១ ក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា ហៅកាត់ថា CDC បានផ្តល់អនុសាសន៍សំខាន់ៗចំនួន៩ចំណុចដល់ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មសម្រាប់អនុវត្ត។ ឯកឧត្តម ស៊ុន ចាន់ថុល បានផ្តល់អនុសាសន៍សំខាន់ៗចំនួន៩ចំណុចដូចខាងក្រោម៖ ទី១)-ក្រសួងត្រូវបន្តជំរុញការអនុវត្តអភិក្រមពង្រឹងទីផ្សារចាស់ និងពង្រីកទីផ្សារថ្មីដោយបន្តទាញយកអត្ថប្រយោជន៍ឱ្យបានជាអតិបរិមាពីប្រព័ន្ធអនុគ្រោះពាណិជ្ជកម្មនិងកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរី ដែលមានស្រាប់ព្រមទាំងបន្តចរចារបើកទីផ្សារថ្មី និងជំរុញការនាំចេញផលិតផលសក្តានុពលរបស់កម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ទី២)-បន្តពង្រីកការធ្វើឌីជីថលូបនីយកម្ម ការផ្តល់សេវា និងបង្កើតបរិយាកាសអំណោយផលដល់ការធ្វើពាណិជ្ជកម្ម ដូចជាការធ្វើសាមញ្ញកម្មនីតិវិធី កាត់បន្ថយឯកសារតម្រូវដែលមិនចាំបាច់ ឬជំនួសឱ្យការប្រើប្រាស់ទម្រង់ឌីជីថល រួមទាំងការតភ្ជាប់សេវាពាណិជ្ជកម្មទៅនិងថ្នាលផ្លាស់ប្តូរទិន្នន័យកម្ពុជាខេមឌីអិច ទិន្នន័យវិនិយោគកម្ពុជា CDC ព្រមទាំងដាក់ឱ្យទូទាត់សេវាសាធារណៈតាមកម្មវិធីទូរស័ព្ទធនាគារបន្ថែមទៀត។ ទី៣)-ក្រសួងត្រូវបន្តជំរុញកិច្ចប្រឹងប្រែងពង្រឹងអភិបាលកិច្ចវិស័យឯកជន តាមរយៈការកសាង និងកែសម្រួលលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្តិពាក់ព័ន្ធ និងការគ្រប់គ្រងសមាគមពាណិជ្ជកម្ម និងសហគ្រាសឯកជន ក៏ដូចជាត្រូវបង្កើនការធ្វើពាណិជ្ជកម្មក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ។ ទន្ទឹមនិងការលើកកម្ពស់ភាពប្រកួតប្រជែង កិច្ចការពារអ្នកប្រើប្រាស់ និងសុវត្ថិភាពម្ហូបអាហារ។ ទី៤)-ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មត្រូវសហការជាមួយក្រសួងពាក់ព័ន្ធក្នុងការរៀបចំផ្គត់ផ្គង់ និងចាប់យកឱកាសទីផ្សារថ្មីៗសំដៅដល់ការបង្កើនការផលិត និងការកែច្នៃនូវផលិតផលកម្ពុជាឱ្យស្របតាមលក្ខខណ្ឌតម្រូវការរបស់ទីផ្សារនានា។ ទី៥)-ក្រសួងត្រូវបន្តការជំរុញការទាក់ទាញវិនិយោគផ្ទាល់ពីបរទេសបន្ថែមទៀតលើឧស្សាហកម្មប្រតិគមន៍ ដើម្បីផលិត និងផ្គត់ផ្គង់ដល់ឧស្សាហកម្មសក្តានុពល ដែលមានស្រាប់សំដៅយកទៅផលិត និងកែច្នៃបន្តសម្រាប់នាំចេញ។ ទី៦)-ក្រសួងត្រូវបន្តជំរុញការរៀបចំយុទ្ធសាស្ត្រពាណិជ្ជកម្មសម្រាប់ការចាកចេញដោយរលូនពីក្រុមប្រទេសអភិវឌ្ឍន៍តិចតួច នៅឆ្នាំ២០២៩ សំដៅធានាបាននូវផលប៉ះពាល់ជាអប្បបរិមា […]

ដោយ ឡុង សារេត រាជធានីភ្នំពេញ៖ អ្នកប្រកបមុខរបរ​ធ្វើជាជាងទង​ ​អ្នកផលិត​​​នៅផលិតផល​ចេញពី​ប្រាក់និងស្ពាន់ ស្ថិតនៅក្នុងឃុំចំនួន​៣នៅខេត្តកណ្តាល​ចាប់មានភាពកក់ក្តៅ​នៅក្នុង​មុខជំនាញ ក៏ដូច​អាជីវកម្ម​របស់​ខ្លួន​​ ក្រោយពីរាជរដ្ឋាភិបាល​តាមរយៈក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម​រៀបចំបង្កើតឱ្យមាន​នៅសមាគម​អ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់និងស្ពាន់​ខេត្តកណ្តាល​កាលពីចុងឆ្នាំ​២០២៤​កន្លងមក​។​ អ្នកស្រី ចាប សម្បត្តិ ប្រធានសមាគមអ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់ស្ពាន់ខេត្តកណ្តាល បានឱ្យដឹងគោលបំណង​សំខាន់នៃការបង្កើតសមាគមអ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់ស្ពាន់នេះឡើង​គឺដើម្បីប្រមូលផ្តុំចងក្រង​នូវក្បាច់ចម្លាក់​ដែលកេរ្តិ៍ដំណែល​ បន្សល់ទុកពីដូនតា​ ដោយរក្សាឱ្យបានគង់វង់សម្រាប់មនុស្សជំនាន់ក្រោយ​ ដែលបច្ចុប្បន្ន​សមាគម​មានស​មាជិក​ប្រមាណ​​២១៧គ្រួសារ រស់នៅក្នុងឃុំ​ កោះចិន ឃុំវិហារលួង និងឃុំកំពង់លួងនៃស្រុកពញាឮ​។ អ្នកស្រី​បន្តថា ​សមាគមអ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់និងស្ពាន់នេះឡើង ​ក្រៅពីប្រមូលផ្តុំនិងចងក្រង​នៅក្បាច់ចម្លាក់របស់ដូនតា ។ សមាគមមួយនេះ មានសារសំខាន់ណាស់​សម្រាប់ជាងទង ជាងចម្លាក់ឱ្យមានការងារធ្វើ​កុំឱ្យ​​ចំណាកស្រុក​ទៅខាងក្រៅ​​ ​​ ហើយខាង​សមាគមនិងធ្វើការផ្សព្វផ្សាយអំពីក្បាច់ចម្លាក់​ឱ្យប្រជាពលរដ្ឋបានស្គាល់នូវ​​របស់​ ដែលបន្សល់ទុកតាំងពីដូនតាខ្មែរ​​។​ បើតាមអ្នកស្រី ចាប សម្បត្តិ ​​ ផលិតផល​កែច្នៃពីប្រាក់និងស្ពាន់របស់សមាគម បានក្លាយជាម៉ាកសមូហភាព​ប្រចាំខេត្តកណ្តាល​ក្នុងពេលសព្វថ្ងៃ ។លើសពីនេះ​​ក្នុងនាមខ្លួនជាប្រធានសមាគម​អ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់និងស្ពាន់​ ក៏បានអំពាវនាវ​ដល់​ អ្នកប្រកបមុខរបរពាក់ព័ន្ធនិងផលិតផលចម្លាក់ប្រាក់និងស្ពាន់​ ឱ្យចូលរួមជាសមាជិក​សមាគម​ទាំងអស់គ្នា ដើម្បីរួមគ្នា​ថែរក្សាទុកនូវក្បាច់​ចម្លាក់​របស់ដូនតា និង​ប្រើប្រាស់ម៉ាកសមហភាព​ទាំងអស់គ្នា​។​ អ្នកស្រី ចាប សម្បត្តិ មានប្រសាសន៍ថា “ចាប់តាំងពីសមាគម​អ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់និងស្ពាន់​ បានបង្កើតឡើងនៅចុងឆ្នាំ​២០២៤​រហូតមកដល់ពេលនេះ សម្រាប់អ្នកប្រកបមុខបរធ្វើជាជាងទង ជាងចម្លាក់រួមនិងម្ចាស់អាជីវកម្ម​ពាក់ព័ន្ធ ​ទទួលបានភាពកក់ក្តៅច្រើនជាងពេលមុន​​ បន្ទាប់ពីរាជរដ្ឋាភិបាល​ តាមរយៈក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម​ចងក្រងបង្កើតឱ្យមាននៅសមាគមអ្នកផលិតចម្លាក់ប្រាក់ស្ពាន់​នេះឡើង។​ បើទោះបីទីផ្សារមិនទាន់ទូលំទូលាយ​ក៏ដោយ​ […]

ដោយ ឡុង សារេត​ រាជធានីភ្នំពេញ​៖​ លោកជំទាវ ចម និម្មល រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្មមានប្រសាសន៍នៅថ្ងៃទី​៨ ខែមករា ឆ្នាំ​២០២៦នេះថា​ ក្នុងឆ្នាំ​២០២៥​កម្ពុជាមាន​កំណើនសេដ្ឋកិច្ចប្រមាណ​៥,២ភាគរយ​ ហើយ​ទំហំពាណិជ្ជកម្ម​រួម​កម្ពុជាសម្រេចបាន​៦៥,២៥ពាន់លានដុល្លារអាម៉េរិក​ កើនឡើង​ប្រមាណ​១៨ភាគរយ ដោយក្នុងការនាំចេញ​​កើនឡើង​ប្រមាណ​១៧ភាគរយ​បើប្រៀបធៀបនិងរយៈពេលដូចគ្នា​ឆ្នាំ​២០២៤​។ ថ្លែក្នុងពិធីបើក​កម្មវិធី​សន្និបាតបូកសរុប​ការងារពាណិជ្ជកម្មឆ្នាំ​២០២៥និងទិសដៅ​ការងារពាណិជ្ជកម្ម​ឆ្នាំ​២០២៦​, លោកជំទាវ ចម និម្មល មានប្រសាសន៍គូសបញ្ជាក់ថា ​ទាំងអស់នេះគឺជាលទ្ធផលដែលបានដាក់ចេញ​នូវវិធានការមុតស្រួច​ជាបន្តបន្ទាប់​របស់រាជរដ្ឋាភិបាលក្នុងការជំរុញ​នៅការធ្វើពិពិធកម្ម​ពាណិជ្ជកម្ម​នៅក្នុងស្រុកនិងការនាំចេញ​ តាមរយ ៈវិធានការ​បង្កើនតម្លៃបន្ថែម​នៅក្នុងខ្សែច្រវាក់តម្លៃ​ ពង្រឹងខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់​ក្នុងស្រុក​ តំបន់ និងសកល​​។ លើកស្ទួយធុរកិច្ច​ថ្មី និងសហគ្រិនភាព​ និងបន្តធ្វើឱ្យប្រសើរឡើង​នូវកិច្ចសម្រួលពាណិជ្ជកម្ម​ ដើម្បីអាចចូលរួម​ប្រកបដោយភាពប្រកួតប្រជែងនិងប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់​នៅក្នុងបរិបទពាណិជ្ជកម្មឌីជីថល​ផងដែរ​។​ លោកជំទាវរដ្ឋមន្ត្រី​បន្តថា “ទោះបីយើងស្ថិតនៅក្នុងបរិបទ​មិនមានភាពប្រាកដប្រជាខ្ពស់ នៃសេដ្ឋកិច្ច ពាណិជ្ជកម្ម​សកល​ ដោយសារការជះឥទ្ធិពល​អវេជ្ជមាន​ពីកត្តា​ភូមិសាស្ត្រនយោបាយ​និងសង្គ្រាម​ ព្រមទាំងជម្លោះតាមព្រំដែន​កម្ពុជា ថៃ​ ក៏ក្រសួងពាណិជ្ជកម្មនូវតែបោះជំហ៊ាន​យ៉ាងស្វាហាប់​តាមមាគ៌ា​អភិវឌ្ឍន៍សេដ្ឋកិច្ច​ ពាណិជ្ជកម្ម​ ដោយបន្តធ្វើសមាហរណកម្ម​នៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ចតំបន់ និងពិភពលោក​ស្របតាមចក្ខុវិស័យនិងអភិក្រម​ពង្រឹងទីផ្សារចាស់ និងពង្រីកទីផ្សារថ្មី​និងបន្ត​អនុសាសន៍​កែទម្រង់រស់ និងមិនកែទម្រង់ស្លាប់ សំដៅលើកកម្ពស់អភិបាលកិច្ច​ស្ថាប័ន ពង្រឹង​ប្រសិទ្ធភាព​ផ្តល់សេវា​សាធារណៈដើម្បីអភិវឌ្ឍន៍វិស័យពាណិជ្ជកម្ម​ប្រកបទៅដោយចីរភាព​”។​ យោងតាម​របាយការណ៍​បានបង្ហាញថាក្នុងបរិមាណទំហំពាណិជ្ជកម្ម​សរុប ៦៥,២៥ពាន់លានដុល្លារ​ក្នុងឆ្នាំ​២០២៥​ ក្នុងនោះ​សម្រាប់ទំនិញនាំចូលមានទំហំ​៣៣,៦៩ពាន់លានដុល្លារ និងទំនិញដែលបាន​នាំចេញពីកម្ពុជា​មានទឹកប្រាក់​៣១,​២៨ពាន់លានដុល្លារ​។​ ដៃគូ​ពាណិជ្ជកម្ម​សំខាន់ៗរបស់កម្ពុជាសម្រាប់ឆ្នាំ​២០២៥​​៖​១)-ប្រទេសចិន មាន១៩,៧៣ពាន់លានដុល្លារ, ២)​-អាស៊ាន​មាន​១៦,​៣៧ពាន់លានដុល្លារ, ៣)-សហរដ្ឋអាមេរិក​មាន​១៣,​១៥ពាន់លានដុល្លារ​, ៤)-សហភាពអឺរ៉ុបមាន​៥,៨៧ពាន់លានដុល្លារ,៥)-ជប៉ុន​មាន​២,៥៣ ពាន់លានដុល្លារ, ៦)-កាណាដាមាន […]

ដោយ ជិន ម៉ាដេប៉ូ ភ្នំពេញ៖ នៅសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិ ពាមក្រសោប ឃុំពាមក្រសោប ស្រុកមណ្ឌលសីមា ខេត្តកោះកុង ឱ្យតែដល់ខែតុលា វិច្ឆិកា និងធ្នូ  នៃចុងឆ្នាំ២០២៥ ក៏ដល់រដូវគ្រំុចំពុះទា ពងកូន ហើយក៏ជារដូវប្រមូផលផងដែរ។ ​​​របរចិញ្ចឹមគ្រុំបែបធម្មជាតិនេះ អាចនិយាយបានថា ប្រជាសហគមន៍អាចប្រមូលផលជុំ ទោះនៅក្នុងខែណាក៏អាចមានគ្រុំចំពុះទាលក់ដែរ គ្រាន់តែតិច ឬច្រើនប៉ុណ្ណោះ។ សម្រាប់ដល់រដូវប្រមូលផល គឺគេអាចលក់រាប់តោនទាំងការនាំចេញក្រៅប្រទេស ក៏ដូចជាកែច្នៃលក់ក្នុងស្រុក។ គ្រុំចំពុះទា ឬអ្នកស្រុកហៅថា ខ្យងចំពុះទា ដែលជាជលផលសមុទ្រដ៏សំខាន់ និងជារបរបង្គោលមួយ របស់សហគមន៍តំបន់ការពារទេសភាពពាមក្រសោប។ លោក វង្ស តារា ម្ចាស់សហគ្រាសកែច្នៃបង្គាក្រៀម និងគ្រំុចំពុះទា នៅសហគមន៍តំបន់ការពារធម្មជាតិពាមក្រសោប បានប្រាប់ឱ្យដឹងថា ជាទូទៅការចិញ្ចឹមគ្រុំចំពុះទាមានរយៈពេល១០ទៅ១២ខែ ទើបវាធំពេញវ័យអាចយកមកលក់លើទីផ្សារបាន។ សហគមន៍របស់លោកអាចផលិតគ្រំុចំពុះទាសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់លើទីផ្សារបានប្រមាណ២៥០០ ដល់ជាង៤០០០តោន ក្នុងមួយរដូវ ហើយជាទូទៅសហគមន៍អាចប្រមូលផលគ្រំុចំពុះទា ចាប់ពីខែវិច្ឆិកា ដល់ខែមីនា ឬក៏មានការពន្យាពេលតិចតួចដោយផ្អែកទៅលើកត្តានៃតម្រូវការពីទីផ្សារ។ ម្ចាស់សហគ្រាសកែច្នៃបង្គាក្រៀម និងគ្រំុចំពុះទា បានប្រាប់ថា ចាប់តាំងពីមានសង្រ្គាមតាមព្រំដែនជាមួយថៃ មកកំណើនលក់គ្រុះចំពុះទា មានការកើនឡើងគួរកត់សម្គាល់ ទាំងនេះដោយសារមិនបាននាំចេញទៅលក់នៅប្រទេសថៃពិតមែន តែកំណើនលក់ក្នុងស្រុកមានសន្ទុះកើនឡើង […]

ភ្នំពេញ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទនិងកសិកម្ម នៅរសៀលថ្ងៃទី៧ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បានចាត់តំណាងនាំយកអំណោយប្រគល់ជូនឯកឧត្តមបណ្ឌិត ជ្រុន ថេរ៉ាវ៉ាត ប្រធានគណៈប្រចាំការនៃគណៈអចិន្រ្តៃយ៍យុវជនគណបក្សថ្នាក់កណ្តាល នៅនៅវិមាន៧មករា។ ពិធីប្រគល់អំណោយដ៏ថ្លៃថ្លារបស់ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម ជាសមាជិកគណៈកម្មាធិការកណ្តាល និងជាសមាជិកយុវជនគណបក្សថ្នាក់កណ្តាល  គឺដឹកនាំដោយឯកឧត្តម បាន លឹម អគ្គនាយករងធនាគារ ARDB ព្រមទាំងយុវជនគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជានៃគណ:កម្មការគណបក្សចំណុះឲ្យធនាគារ ARDB នាំយកអំណោយទៅប្រគល់ជូនសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត និងលោកជំទាវបណ្ឌិត ពេជ ចន្ទមុន្នី ដើម្បីចែកជូនវីរៈកងទ័ព និងប្រជាពលរដ្ឋភៀសសឹក តាមរយៈយុវជនគណបក្សថ្នាក់កណ្តាល។ នៅក្នុងឱកាសនោះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត ជ្រុន ថេរ៉ាវ៉ាត ប្រធានគណៈប្រចាំការនៃគណៈអចិន្រ្តៃយ៍យុវជនគណបក្សថ្នាក់កណ្តាល ក៏បានថ្លែងអំណរគុណយ៉ាងជ្រាវជ្រៅបំផុតដល់ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ដែលបានចូលរួមចំណែកយ៉ាងធំធេងជាមួយរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ជាពិសេស ក្រោមការដឹកនាំសម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្ត្រីដើម្បីជួយសម្រាលបន្ទុក ការលំបាកនិងផ្គត់ផ្គង់ជូនបងប្អូនជាវីរៈកងទ័ពជូតមុខ និងបងប្អូនជាជនភៀសសឹក ដែលកំពុងត្រូវការជំនួយ។ សម្រាប់ឯកឧត្តម បាន […]

ដោយ ជិន ម៉ាដេប៉ូ ភ្នំពេញ៖ គម្រោងអភិវឌ្ឍន៍ជលផលក្រោយប្រមូលផល់ (CAPFISH-Capture) ដែលគាំទ្រ ថវិកាដោយសហភាពអឺរ៉ុប (EU) និងអនុវត្តរួមគ្នាដោយរដ្ឋបាលជលផល របស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ និង អង្គការ UNIDO បានឈានទៅបិទបញ្ចប់នាខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដោយគម្រោងមួយនេះ នាកន្លងមក បានជួយយ៉ាងច្រើនដល់វិស័យ ជលផលនៅកម្ពុជា។ តាមរយៈគម្រោងមួយនេះដែរគិត រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្នមាន សហគ្រាសជលផលចំនួន ៥៦៨ បានទទួលការគាំទ្រជាក់លាក់លើការរៀបចំផែនការអាជីវកម្ម ការអនុវត្តអនាម័យល្អ និងសុវត្ថិភាពម្ហូបអាហារ ដោយក្នុងនោះសហគ្រាសទទួលផលដឹកនាំដោយស្រ្តី មានចំនួនសរុប ៦២ភាគរយ។ក្នុងចំណោមនេះ ក៏មានសហគ្រាសចំនួន ៦៤ ផ្សេងទៀតក៏ បានកែលម្អប្រតិបត្តិការអាជីវកម្មរបស់ខ្លួនតាមរយៈការធ្វើទំនើបកម្មសម្ភារ បរិក្ខារ ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធកែច្នៃ និងការពង្រីកទីផ្សារជាដើម។ ក្រៅពីនេះក៏មានសហគ្រាសធុនតូច និងមធ្យមចំនួន ៣៣ ឈានទៅទទួលបានវិញ្ញាបនប័ត្រគុណភាពផល ផលិតផលជលផលកម្ពុជាឬហៅថា (CQS) ឬវិញ្ញាបនប័ត្រ HACCP ដែលមានការទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ ខណៈដែលសហគ្រាសចំនួន ១១ កំពុងអនុវត្តប្រព័ន្ធអង្កេតដានឌីជីថល (CamTrace) ដើម្បីត្រៀមលក្ខណៈនាំចេញ។ ​លោកបណ្ឌិត សេតធី […]

ដោយ ឡុង សារេត រាជធានីភ្នំពេញ៖ ឯកឧត្តម ធន់ វឌ្ឍនា អនុប្រធានទី២ ព្រឹទ្ធសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជាប្រធានកិត្តិយស សមាគមកាហ្វេកម្ពុជាបានចាត់ទុកខេត្តមណ្ឌលគិរី មានសក្តានុពលច្រើនជាងបណ្តាខេត្តផ្សេងៗដែលស្ថិតនៅប៉ែកឦសាននៃប្រទេសកម្ពុជា។ នៅក្នុងសិក្ខាសាលាស្តីពី «ការជំរុញការវិនិយោគលើវិស័យកាហ្វេ ការចែករំលែកបច្ចេកទេសដាំដុះនិងកែច្នៃកាហ្វេកាលពីថ្ងៃទី២៨ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥» ឯកឧត្តម ធន់ វឌ្ឍនា អនុប្រធានទី២ ព្រឹទ្ធសភានៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និងជាប្រធានកិត្តិយសសមាគមកាហ្វេកម្ពុជា បានលើកទឹកចិត្តដល់និស្សិតផ្នែកសិកម្ម ក៏ដូចជាម្ចាស់អាជីវកម្មក្នុងស្រុក ឱ្យចេះសង្កេតមើលទៅលើចរន្តដែលជាតម្រូវការអ្វីដែលថ្មីបានកើតឡើងនៅក្នុងប្រទេសនិងពិភពលោក។ពិសេសចរន្តនៃការពិសារកាហ្វេ នៅក្នុងស្រុកក៏ដូចជានៅលើពិភពលោកកំពុងមានការកើនឡើងច្រើន។ ឯកឧត្តមបានលើកឡើងថា នៅប្រទេសចិនពលរដ្ឋចូលចិត្តពិសារទឹកតែច្រើនជាង តែមកដល់ពេលបច្ចុប្បន្ននេះពលរដ្ឋដែលមានវ័យក្មេងៗលែងសូវនិយមពិសារទឹកតែច្រើនដូចពេលមុនៗទៀតហើយ ពួកគេបានងាកមកពិសារកាហ្វេដែរ។ ដូចនេះតម្រូវការកាហ្វេនៅលើពិភពលោកមានទំហំធំណាស់ ហើយនឹងអាចមានការកើនឡើងពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំថែមទៀត។ ក្រៅពីចែករំលែកអំពីតម្រូវការកាហ្វេនៅក្នុងស្រុកនិងពិភពលោក, សម្រាប់កម្ពុជា ឯកឧត្តមមានប្រសាសន៍ថា កម្មវិធីអភិវឌ្ឍប៉ែកឦសានមានចំនួន៤ខេត្ត មានក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង រតនគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី។ ប៉ុន្តែខេត្តដែលសមប្រកបជាមួយដំណាំកាហ្វេច្រើនជាងគេ គឺខេត្តមណ្ឌលគិរី មានចម្ការកាហ្វេជាង១២ម៉ឺនហិកតា។ លោក ឌុក ពិសិដ្ឋ ប្រធានសមាគមការហ្វេកម្ពុជាបានលើកឡើងថា សមាគមកាហ្វេកម្ពុជាមានគោលដៅចង់លើកកម្ពស់ជីវភាពរបស់ប្រជាជនកម្ពុជាដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនៅក្នុងវិស័យកាហ្វេទាំងអស់ ដោយធ្វើយ៉ាងណាឱ្យជីវភាពមានការរីកចម្រើន ដែលបច្ចុប្បន្នសមាគមមានសមាជិកជាង៤០  ហើយក្នុងនោះមានគ្រប់ផ្នែកទាំងអស់ដើម្បីធ្វើការរួមគ្នាកសាងជីវភាពរបស់ប្រជាជនតាមរយៈវិស័យកាហ្វេ។ បើតាមលោកប្រធានសមាគមកាហ្វេកម្ពុជា កាហ្វេជាដំណាំមួយប្រភេទដែលមានតម្លៃ នៅពេលធ្វើកសិកម្មកសិករត្រូវមើលថាគួរដាំដំណាំអ្វី លក់បានតម្លៃថ្លៃ […]

ដោយ​ ជិន ម៉ាដេប៉ូ៖ មណ្ឌលគិរី៖ តាមរយៈការកែច្នៃឫស្សីជារបស់ប្រើប្រាស់បែបបុរាណរបស់ដូនតាខ្មែរនោះ បានជួយដល់ប្រជាសហគមន៍ក្នុងការរកចំណូលបានពីការលក់វត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ និងលក់សម្ភារប្រើប្រាស់កែច្នៃពីឫស្សី ដែលជាផ្នែកមួយក្នុងការរកចំណូលបន្ថែមដល់កសិករក្រៅអំពីការធ្វើស្រែចម្ការ របស់កសិករក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី។ ​កា​​រ​​បណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈកែច្នៃឫស្សី ឱ្យក្លាយទៅជារបស់ប្រើប្រាស់ផ្សេងៗជាផ្នែ​ក​មួយលើកស្ទួ​យ​សេ​​​ដ្ឋកិ​ច្ចមូលដ្ឋាន និងផ្តល់នូវជម្រើសថ្មីនៃមុខរបររបស់ប្រជា​ព​ល​រ​ដ្ឋសម្រាប់រកចំ​ណូ​ល​ចិ​ញ្ចឹ​ម​ជី​វិត។ ការបង្រៀនវិជ្ជាជីវៈសិប្បកម្មកែច្នៃវត្ថុអនុស្សាវរីយ៍ទាំងនេះ កន្លងមកបានធ្វើឡើងពីសំណាក់អង្គកា​រស​មាគ​ម​អ​ភិ​​​​រ​ក្ស​​​ស​ត្វព្រៃ (WCS)ដោយមានការគាំទ្រពីក្រសួងបរិស្ថានដើម្បីបង្កើនសេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារ​ជំនួ​ស​ឱ្យ​​​ការចូលព្រៃកាប់ឈើលក់ដោយខុសច្បាប់។ អ្នកស្រី ម៉ា សុខជា បុគ្គលិកមួយរូបប្រចាំវិទ្យាស្ថានអន្តរជាតិស្តារជនបទឡើងវិញ បានប្រាប់ឱ្យដឹងថា តាមរយៈការសហការជាមួយគម្រោងរេដបូក អំឡុងឆ្នាំ២០២៣ សរុប២១ភូមិគោលដៅ មានក្រុមផលិតសាប៊ូ ក្រុមផលិតនំ ក្រុមផលិតផ្លែឈើ ក្រុមប្រមូលផលផ្លែឈើ និងក្រុមផលិតឫស្សីជាដើម។ អ្នកស្រីបានបញ្ជាក់ដែរថា សម្រាប់ក្រុមផលិត និងកែច្នៃឫស្សីនេះ មានពីរភូមិគោលដៅ គឺភូមិពូចារ និងភូមិពូគង់ ស្ថិតនៅក្នុងឃុំស្រែព្រះ ស្រុកកែវសីមា ខេត្ត មណ្ឌលគិរី។ ប្រជាសហគមន៍ស្ថិតនៅក្នុងក្រុមកែច្នៃឫស្សីនេះ បានប្រមូលយកឫស្សី ដែលមានដើមចាស់ៗមកកែច្នៃជាសម្ភារប្រើប្រាស់ផ្សេងៗ ក្នុងនេះមានដូចជាកែវទឹកធំមានដៃ ពែងទឹក ប្រដាប់ដាក់ទៀនក្រអូប កន្រ្តកកំសៀវទឹក ប្រអប់ដាក់ក្រដាសជូតដៃ ទម្ពក់ព្យួរខោអាវ ឧបករណ៍បំពងសំឡេង ទូរសព្ទដៃ ប្រដាប់ដាក់ប៊ិច បំពង់ដាក់គ្រឿងធ្វើម្ហូបក្នុងផ្ទះបាយ ថូផ្កា និងសម្ភារជាច្រើនទៀត។ អ្នកស្រីបានពន្យល់ប្រាប់ថា សម្ភារកែច្នៃទាំងនេះត្រូវបានលក់លើទីផ្សារ […]

ដោយ ជិន ម៉ាដេប៉ូ ភ្នំពេញ៖ អង្គការអច្ឆរិយៈនៃទន្លេមេគង្គ (Wonders of the Mekong)បានឱ្យដឹងថា ត្រីរាជមួយក្បាលទម្ងន់៦០គីឡូក្រាម មានប្រវែង១,៧០ម៉ែត្រ ដែលជាប្រភេទត្រីកម្រជិតផុតពូជ ត្រូវអ្នកនេសាទចាប់បានដោយឧបកណ៍នេសាទ «លបឡុក»រួចមក បានរាយការណ៍ និងប្រគល់ដល់សមត្ថកិច្ចដើម្បីអភិរក្សត្រីប្រភេទនេះដល់កូនចៅជំនាន់ក្រោយបន្តទៀត។ បើតាមអង្គការអច្ឆរិយៈនៃទន្លេមេគង្គ បានឱ្យដឹងថា ​លោក ឈិត សេងហ៊ឹង អាយុ៥៩ឆ្នាំ រស់នៅក្នុងឃុំកំពង់ហ្លួង ស្រុក ក្រគរ ខេត្ដពោធិ៍សាត់ គឺជាអ្នកបានប្រទះឃើញត្រីរាជមួយក្បាលចូលក្នុងលបឡុករបស់គាត់។ បុរសអ្នកនេសាទរូបនេះបានរាយការណ៍ដោយស្ម័គ្រចិត្តអំពីការចាប់បានត្រីរាជមួយក្បាលនេះ ដើម្បីឱ្យក្រុមអភិរក្សសត្វបំពាក់ស្លាកសម្គាល់ និងលែងចូលទៅកន្លែងអភិរក្សជលផលវិញ។ ដោយឡែកត្រីគល់រាំងមួយក្បា មានទំងន់៦,២គីឡូក្រាម មានប្រវែង៦៧សង់ទីម៉ែត្រ ក៏ត្រូវបានលែងចូលក្នុងជម្រកធម្មជាតិផងដែរ នាពេលកន្លងមកថ្មីៗនេះ។ ត្រីគល់រាំងនេះត្រូវបានលោកស្រី ញឹក ស៊ីយ៉ុន អាយុ៥៨ឆ្នាំ ម្ចាស់គន្លងដាយ៤ដេ ខណ្ឌឫស្សីកែវ រាជធានីភ្នំពេញ ចាប់បាន ហើយគាត់បានប្រគល់ឱ្យសមត្ថកិច្ចដើម្បីលែងចូលក្នុងជម្រកធម្មជាតិវិញ។ គួរបញ្ជាក់ថា ត្រីគល់រាំង និងត្រូវរាជ ទាំងពីរប្រភេទនេះ ត្រូវបានលែងដោយឯកឧត្តម លឹម សុខតូ អភិបាលរងនៃគណៈអភិបាលខេត្តពោធិ៍សាត់ ដើម្បីចូលរួមថែរក្សាការពារ និងអភិរក្សពូជត្រីកម្រ និងជិតផុតពូជឱ្យបានគង់វង្ស។ គួរបញ្ជាក់ថា […]

ដោយ ជិន​ ម៉ាដេប៉ូ មណ្ឌលគិរី៖ គិតរហូតមកដល់ពាក់កណ្តាលខែធ្នូនេះបងប្អូនជនជាតិដើមភាគតិច ព្នងច្រូតកាត់ស្ទើររួចរាល់អស់ទៅហើយ ជាមួយនឹងទិន្នផលស្រូវឆ្នាំនេះល្អប្រសើរ ដោយសារតែកត្តាភ្លៀងធ្លាក់ និងអាកាសធាតុអំណោយផលផង។ តាមរយៈការដាំដុះស្រូវនេះដែរ បើទោះបីឈានដល់បច្ចុប្បន្នវិទ្យាសាស្រ្តរីកចម្រើន និងពលរដ្ឋកម្ពុជាភាគច្រើនបានងាកមកប្រើប្រាស់ការច្រូតកាត់បែបសម័យថ្មី ដោយប្រើទាំងម៉ាស៊ីនច្រូតកាត់ ម៉ាស៊ីនបោកបែនក្តី តែប្រជាពលរដ្ឋដែលជាជនជាតិភាគតិចព្នង រស់នៅខេត្តមណ្ឌលគិរី នៅតែជ្រើសរើសប្រើប្រាស់ប្រពៃណីបូតស្រូវដូនតា ដោយរក្សាប្រពៃណីនេះមិនឱ្យបាតបង់ឡើយ។ ការប្រមូលផលស្រូវតាមការបូតជំនួសការច្រូតនឹងកណ្តៀវ ឬម៉ាស៊ីនច្រូតស្រូវនោះទោះយឺតយាវបន្តិចតែក៏ពួកគាត់នៅតែរក្សាប្រពៃណីឥតបោះបង់ដែរ ព្រោះថា វាផ្តល់ភាពងាយស្រួលសម្រាប់ពួកគាត់។ លោក ស្រេវ ផែត ប្រធានសហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិចព្នង រស់នៅភូមិពូរ៉ាង ឃុំសែនមនោរម្យ ស្រុកអូររាំង ខេត្តមណ្ឌលគិរី បានប្រាប់ ARDBឱ្យដឹងថា៖ នាដើមខែធ្នូ កន្លងមកប្រជាកសិករជនជាតិភាគតិចរស់ក្នុងភូមិរបស់លោក បានប្រមូលផលស្រូវរួចរាល់អស់ហើយ។ ក្នុងចំណោមនេះ ពួកគាត់ភាគច្រើនធ្វើស្រែសម្រាប់ទុកហូបចុក ក្នុងក្រុមគ្រួសារ មិនបានធ្វើក្នុងទ្រង់ទ្រាយធំសម្រាប់លក់ទេ។ សម្រាប់ស្រូវដែលពួកគាត់ធ្វើនោះជាស្រូវកន្ទុយដំរី ដោយក្នុងចំណោមនេះ ពួកគាត់ច្រើនប្រើប្រាស់វិធីសាស្រ្តបូតស្រូវដោយដៃរួចដាក់កាផា ស្ពាយទៅកាន់ផ្ទះសម្បែងមុនហាល ហើយបុកជាអង្ករសម្រាប់ទុកបរិភោគ។ លក្ខណៈសាមញ្ញបែបនេះងាយស្រួលសម្រាប់ស្ថានភាពគ្រួសាររបស់ពួកគាត់។ ទោះបីយ៉ាងណាក្តី លោក ស្រេវ ផាត បានប្រាប់ឱ្យដឹងដែរថា សម្រាប់ពលរដ្ឋមួយចំនួនទៀតពួកគាត់ក៏ជ្រើសរើសប្រើកណ្តៀវសម្រាប់ច្រូតកាត់ដែរ ពីព្រោះបានលឿន និង ងាយស្រួលចំណេញពេលវេលាតិច។ សម្រាប់អង្ករវិញពួកគាត់យកទៅកិននៅរោងម៉ាស៊ីន […]

ភ្នំពេញ៖ ថ្មីៗនេះក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បាន​​សម្របសម្រួលនៅក្នុងការចុះកិច្ចសន្យារវាងក្រុមហ៊ុនបៃតង និងសហគមន៍កសិកម្មទំនើបចំនួន២ នៅខេត្តកំពង់ធំ ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ស្រូវសែនក្រអូប និងស្រូវស្រងែស្រាល នៅលើផ្ទៃដីប្រមាណ៦ ០០០ហិកតា។ នៅក្នុងកិច្ចសន្យាបន្ថែមក្នុងទំហំទឹកប្រាក់ជិត៧លានដុល្លារ ត្រូវបានធ្វើឡើងរវាងក្រុមហ៊ុនបៃតង និងសហគមន៍កសិកម្មទំនើបចំនួន២ផ្សេងទៀត នៅខេត្តកំពង់ធំ ក្រោមអធិបតីភាពឯកឧត្តម ឃឹម ហ្វីណង់ អនុរដ្ឋលេខាធិការក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ សម្រាប់ការផ្គត់ផ្គង់ស្រូវសែនក្រអូប និងស្រូវស្រងែស្រាលនៅលើផ្ទៃដីប្រមាណ៦ ០០០ហិកតា ដែលធ្វើឱ្យបរិមាណស្រូវសរុប ដែលបានចុះកិច្ចសន្យាជាមួយក្រុមហ៊ុនបៃតងកើនដល់ជាង៤មុឺនតោន ស្មើនឹង៩,២លានដុល្លារ។ រហូតមកដល់ពេលនេះ ក្រសួងកសិកម្ម បានបញ្ចប់ការតភ្ជាប់ទីផ្សារទាំងស្រុងជូនដល់សហគមន៍កសិកម្មទំនើបដំណាំស្រូវទាំងអស់នៅក្នុងរដូវកាលនេះ ជាមួយនឹងការធានាតម្លៃសមរម្យទុកជាមុន ព្រមទាំងបានសម្របសម្រួលឱ្យកសិករជាសមាជិកប្រមាណ២ ០០០គ្រួសារទទួលបានប្រាក់កម្ចីធ្វើជាដើមទុន ដែលមានការប្រាក់ទាប សម្រាប់ផលិតកម្មស្រូវលើផ្ទៃដីជិត១៥ ០០០ហិកតា នៅក្នុងខេត្តបាត់ដំបង បន្ទាយមានជ័យ សៀមរាប កំពង់ធំ និងខេត្តកំពង់ឆ្នាំង៕

ដោយ ឡុង សារេត​ ភ្នំពេញ​៖ តំណាងសមាគមវារីវប្បករកម្ពុជា​ បានយល់ឃើញថា​ នៅឆ្នាំ​២០២៦នេះ ទីផ្សារត្រីនៅក្នុងស្រុកនៅ​មានលក្ខណៈល្អប្រសើរ​សម្រាប់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ ដែលប្រកបមុខរបរ​អ្នកចិញ្ចឹមត្រី។ តែ​អាកាសធាតុដូចជាមិនសូវអំណោយផល​​​​ប៉ុន្មាន​នោះ​ទេ​ សម្រាប់​​កសិករ​​តម្រូវឱ្យ​អ្នកចិញ្ចឹមត្រី​ត្រូវ​​ចេះគ្រប់គ្រង​ប្រភពទឹក​ឱ្យ​បាន​ល្អ​​ ដើម្បីធានានិរន្តរភាព​ក្នុងកសិដ្ឋាន​។ ទន្ទឹមនិងនេះ តំណាងសមាគមខាងលើ​បន្តលើកទឹកចិត្ត​ទៅដល់ម្ចាស់កសិដ្ឋានចិញ្ចឹមត្រី​​នៅក្នុងប្រទេស​ ត្រូវអនុវត្ត​វារីវប្បកម្ម​ល្អ​ដើម្បី​ចាប់យកឱកាសទីផ្សារ​ នៅពេលតម្រូវការ និងការផ្គត់ផ្គង់មានការប្រែប្រួល​​។​ លោក ឡែមផូរ វរិទ្ធិ ប្រធានគណៈកម្មការប្រតិបត្តិនៃសមាគមវារីវប្បករកម្ពុជា បានឱ្យដឹង​ថា ក្នុងឆ្នាំ​២០២៦នេះ​ រដូវឹវស្សានឹងចាប់ផ្តើមនៅចុងខែ​ឧសភា ហើយបរិមាណ​ទឹកភ្លៀង​អាចមាន​ច្រើន​។ ដូច្នេះការធ្វើស្រែ និងការចិញ្ចឹមត្រី​ អាចចូលមកដល់លឿន​​​។ ប៉ុន្តែ​អាច​មានបញ្ហាប្រឈមមួយចំនួន​នៅពាក់កណ្តាលរដូវ​ ដោយសារមានកូនរដូវប្រាំង​ធ្វើឱ្យអ្នកចិញ្ចឹមត្រី​អាចខ្វះខាតទឹកសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់​ការចិញ្ចឹមត្រីនៅតាមកសិដ្ឋាន​​មួយចំនួន​។ ប៉ុន្តែ​បើ​អ្នកចិញ្ចឹមត្រី​ចេះគ្រប់គ្រងប្រភពទឹក​ឱ្យបានល្អនៅតាមកសិដ្ឋាន​ ​នោះមិនសូវជាមានបញ្ហាចោទនោះទេ​។​ លោកបន្តថា ​សមាគមវារីវប្បករកម្ពុជា​ តែងតែលើកទឹកចិត្ត​ និងពន្យល់​ដល់បងប្អូន​វារីវប្បករក្នុងស្រុកថា ​ទីផ្សារត្រីនៅក្នុងស្រុកនៅមានទំហំធំនៅឡើយ​ក្នុងឆ្នាំ​២០២៦​។ ដូច្នេះដើម្បីឱ្យពួកគាត់ចេះឆក់យកឱកាស​ពីទីផ្សារនេះបាន គាត់​ត្រូវខិតខំផលិតត្រី​អាចផ្គត់ផ្គង់ឱ្យបានជានិរន្ត ជាប្រចាំខែ ហើយដើម្បីឈានទៅរកការងារនេះ​ អ្នកចិញ្ចឹមត្រូវពង្រឹង​សមត្ថភាពក្នុងការផលិត​ លើការងារបច្ចេកទេស​ ការងារគ្រប់គ្រងនៅកសិដ្ឋាន​។ ម្យ៉ាងទៀត ត្រូវតែខិតខំ​ពង្រឹងបណ្តាញទំនាក់ទំនងខាងទីផ្សារ ​ដើម្បីឱ្យឈ្មួញប្រមូលទិញមានទំនុកចិត្តមកលើខ្លួន​ឯងកាន់តែមានភាពប្រសើរឡើង​។​ ​​បើតាមតំណាង​សមាគម​ខាងលើ​, ​មុនចាប់ផ្តើម​អាជីវកម្មក្នុងវិស័យវារីវប្បកម្ម​ កសិករ​ត្រូវគិតជាដំបូង​អំពីទីផ្សារ​។ កសិករគម្បី​ត្រូវចេះ​ស្វែងយល់​​អំពីតម្រូវការទីផ្សារនៅក្នុងតំបន់របស់ខ្លួន​ថា ​ត្រីប្រភេទអ្វីខ្លះ ដែលទីផ្សារត្រូវការ​ ហើយត្រីប្រភេទណា ដែលគេអាចកែច្នៃបាន​ […]