អន្តរជាតិ៖ មន្ត្រីសុខាភិបាលសាធារណៈ នៅរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា សហរដ្ឋអាមេរិក បានចេញសារព្រមានដល់ប្រជាពលរដ្ឋ កុំឲ្យបរិភោគអាហារគ្រឿងសមុទ្រ អម្បូរសិប្បីសត្វ ដែលនេសាទបានពីឆ្នេរសមុទ្រ បន្ទាប់ពីការរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃស្លៃពុល។
ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន ស៊ីនហួរ របស់ចិន បានរាយការណ៍ពីទីក្រុង ឡូស អ៊ែនជើលេស សហរដ្ឋអាមេរិកកាលពីថ្ងៃទី៣ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៥ថា មន្ត្រីក្រសួងសុខភាពសាធារណៈ នៃរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា បានប្រកាសវិធានការដាក់ឱ្យនៅដាច់ពីគេសម្រាប់អម្បូរសិប្បីសត្វ មានដូចជា ងាវ គ្រុំ ខ្យង អយស្ទើ ជាដើម ដែលត្រូវគេនេសាទបានពីឆ្នេរសមុទ្រ ចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែឧសភា ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៥ ដោយមូលហេតុនៃការកើនឡើងនូវកម្រិតជាតិពុល និងអាស៊ីត ដូម៉ូអិក (Domoic Acid) មាននៅក្នុងសត្វ ងាវ គ្រុំ ខ្យង អយស្ទើ។
គួរបញ្ជាក់ថា សារជាតិពុលនៅក្នុងសត្វទាំងនេះ មានឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងលើប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទ ជាពិសេស សារជាតិ សាក្ស៊ីថក់ស៊ីន (Saxitoxin) ដែលមាននៅក្នុងប្រភេទសិប្បីសត្វជាច្រើនប្រភេទ ដូចជា ងាវ គ្រុំ ខ្យ អយស្ទើ និងខ្យងតូចធំជាច្រើនប្រភេទទៀត។
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការព្រមាននេះមិនគ្របដណ្តប់លើអាហារគ្រឿងសមុទ្រ អម្បូរសិប្បីសត្វ លក់ក្នុងវិស័យពាណិជ្ជកម្ម ដែលបានបញ្ជាក់ពីមន្ត្រីសុខាភិបាលសាធារណៈថា មានសុវត្ថិភាពនោះឡើយ។
ការរីករាលដាលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃសារាយពុលបង្កឡើងដោយស្លែនេះ បានសម្លាប់តោសមុទ្រ ផ្សោត ត្រីបាឡែន និងបក្សីសមុទ្ររាប់ពាន់ក្បាល។ នៅតំបន់ភាគខាងត្បូងនៃរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា សត្វជាច្រើនចាប់ផ្តើមឈឺ និងងាប់ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានខែកន្លងមកនេះ ដោយគេរកឃើញគ្រោងឆ្អឹងសត្វផ្សោត និងគ្រោងឆ្អឹងត្រីបាឡែនជាច្រើនក្បាល នៅក្នុងឆ្នេរសមុទ្រ។
ក្រោមការត្រួតពិនិត្យ គេបានរកឃើញថា ស្លែសមុទ្រទាំងនេះ មានសារជាតិអាស៊ីត ដូម៉ូអិក នៅក្នុងខ្លួនត្រីតូចៗ ដូចជាត្រីសាឌីន និងត្រីចង្វា។ ប្រសិនបោះសត្វណាមួយស៊ីកូនត្រីទាំងនេះ វានឹងបង្កឱ្យជាតិពុលប៉ះពាល់ដល់បេះដូង និងប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទ បន្ទាប់មកសត្វទាំងនោះចាប់ផ្តើមងាប់។
ទោះជាយ៉ាងណាក្តី រហូតមកដល់ពេលនេះ គេមិនទាន់ឃើញមានរបាយការណ៍អំពីជំងឺរបស់មនុស្ស បង្កឡើងដោយអាស៊ីត ដូម៉ូអិក នៅឡើយទេ។ ប៉ុន្តែមន្ត្រីសុខាភិបាល បានព្រមានថា ការបរិភោគអាហារគ្រឿងសមុទ្រ ដែលមាននៅក្នុងអម្បូសិប្បីសត្វ អាចបង្កឱ្យកើតរោគជំងឺធ្ងន់ធ្ងរ។ ចំពោះរោគសញ្ញាដំបូងនៃការពុលពីអាហារគ្រឿងសមុទ្រទាំងនេះ រួមមាន ស្ពឹកជុំវិញបបូរមាត់ និងអណ្តាត ដោយអាចកើតក្នុងរយៈពេលពីប៉ុន្មាននាទី ទៅច្រើនម៉ោង បន្ទាប់ពីបរិភោគខ្យងពុលរួចមក។
ក្រៅពីនេះ រោគសញ្ញាក៏អាចកើតមានចំពោះអាការៈមួយចំនួនទៀត ដូចជា អសមត្ថភាពក្នុងការរក្សាតុល្យភាពរាងកាយ ការមិនមានតុល្យភាពនៃសាច់ដុំ ការនិយាយមិនច្បាស់ និងពិបាកក្នុងការលេប។ សម្រាប់អាការៈលេចចេញជារោគសញ្ញាស្រាល ដូចជា ក្អួត រាគ ឬឈឺក្បាល និងករណីធ្ងន់ធ្ងរវិញ ដូចជា ខ្វិន និង ស្លាប់ដោយសារការថប់ដង្ហើមជាដើម៕
