ទីក្រុងរ៉ូម៖ ប្រធានកម្មវិធីស្បៀងអាហារពិភពលោករបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ បានលើកឡើងថា ការបន្តសង្គ្រាមរវាងសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងអ៊ីស្រាអែលលើប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ បានបង្កើនគ្រោះមហន្តរាយផ្សេងទៀតនៅលើសកលលោក ដោយបង្កឱ្យចំនួនប្រជាជនធ្លាក់ចូលក្នុងភាពអត់ឃ្លានកាន់តែច្រើន ស្របពេលថវិកាសម្រាប់ប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងគ្រោះទុរ្ភិក្សបានធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំង។
កម្មវិធីស្បៀងអាហារពិភពលោក បាននិយាយថា មនុស្សចំនួន៣៦៣លាននាក់ នៅជុំវិញពិភពលោក ឥឡូវនេះប្រឈមនឹងភាពអត់ឃ្លានកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ក្នុងចំណោមនេះមនុស្សចំនួន៤៥លាននាក់ បានរងគ្រោះជួបគ្រោះទុរ្ភឹក្សដោយសារសង្គ្រាមនៅមជ្ឈិមបូព៌ា និងការកើនឡើងនៃតម្លៃប្រេងឥន្ទនៈ។
ការកើនឡើងនៃតម្រូវការស្បៀងអាហារនេះ កើតឡើងបន្ទាប់ពីការកាត់បន្ថយជំនួយរបស់សហរដ្ឋអាម៉េរិក ដែលជាម្ចាស់ជំនួយដ៏ធំបំផុតសម្រាប់កម្មវិធីស្បៀអាហារពិភពលោក។
លោក កាល់ ស្កាវ (Carl Skau) ប្រធានវិធីស្បៀងអាហារពិភពលោក បាននិយាយថា គម្លាតដ៏ធំរវាងតម្រូវការ និងថវិកា បានបង្ខំឱ្យអង្គការកាត់បន្ថយកម្មវិធីដែលគាំទ្រប្រជាជនក្នុងគ្រាអាសន្នស្បៀងអាហារ ដើម្បីផ្តោតលើអ្នកដែលកំពុងប្រឈមមុខនឹងគ្រោះទុរ្ភិក្សដ៏មហន្តរាយ។
លោកបានមានប្រសាសន៍ដូច្នេះថា “យើងបេះពីមាត់ជនអត់ឃ្លាន ទៅបញ្ចុកមាត់ជនទុរ្ភិក្ស។ នោះហើយគឺជាការពិត។ លើសពីនេះ សង្គ្រាមជំរុញឱ្យមានគ្រោះទុរ្ភិក្សកាន់ធ្ងន់ធ្ងរ។ កាលពីឆ្នាំមុន យើងមានគ្រោះទុរ្ភិក្សពីរករណីត្រូវប្រកាសអាសន្ន។ រឿងនោះខានកើតឡើងជាច្រើនទសវត្សរ៍មកហើយ ដូច្នេះគ្រោះទុរ្ភិក្សពេលនេះ គឺជាប្រវត្តិសាស្ត្រថ្មីនៃគ្រោះទុរ្ភិក្ស”។
គ្រោះទុរ្ភិក្សទាំងពីរ ដែលត្រូវបានប្រកាសអាសន្ននៅឆ្នាំ២០២៥ គឺនៅតំបន់ហ្គាហ្សា និងប្រទេសស៊ូដង់។ ក្រោយមកស្ថានភាពអត់ឃ្លាននៅតំបន់ហ្គាហ្សា មានសភាពធូរស្រាលបន្តិច ចាប់តាំងពីមានបទឈប់បាញ់ កាលពីខែតុលា ខណៈពេលប្រទេសស៊ូដង់ នៅតែបន្តជាវិបត្តិមនុស្សធម៌ដ៏អាក្រក់បំផុតរបស់ពិភពលោក ដោយគ្រោះទុរ្ភិក្សនៅតែបន្តកើតមាន នៅផ្នែកខ្លះនៃទីក្រុងដាហ្វួរ (Darfur) និងទីក្រុងកូរដូហ្វានភាគខាងត្បូង (South Kordofan)។
លោក កាល់ ស្កាវ បាននិយាយបន្ថែមថា “ចំណែកការផ្តល់មូលនិធិបានធ្លាក់ចុះជិត៤០ភាគរយ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់ជនក្រីក្រភ្លាមៗតែម្តង ជាពិសេសប្រជាជននៅក្នុងប្រទេសអាហ្វហ្គានីស្ថាន និងប្រទេសយេម៉ែន ដែលរដ្ឋបាលលោក ដូណាល់ ត្រាំ (Donald Trump) បានកាត់ផ្តាច់មូលនិធិស្បៀងអាហារសម្រាប់សង្គ្រោះបន្ទាន់ទាំងអស់។ យើងត្រូវបោះបង់ចោលឈប់ជួយសង្គ្រោះមនុស្ស៥ ០០០នាក់។ មានន័យថា នៅអាហ្វហ្គានីស្ថាន យើងបានកត់បន្ថយចំនួនមនុស្សត្រូវជួយសង្គ្រោះពី១០លាននាក់ មកនៅត្រឹមពីរលាននាក់ប៉ុណ្ណោះ”។
លោកប្រធានកម្មវិធីស្បៀងអាហារពិភពលោក បានលើកឡើងទៀតថា មនុស្សជាង៣០០លាននាក់ បានប្រឈមមុខនឹងភាពអត់ឃ្លានយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ នៅទូទាំងពិភពលោក មុនពេលសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងអ៊ីស្រាអែល ចាប់ផ្តើមធ្វើសង្គ្រាមជាមួយអ៊ីរ៉ង់ កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦ ដែលនាំឱ្យរដ្ឋាភិបាលទីក្រុងតេអេរ៉ង់បិទច្រកសមុទ្រ ហ័រមូស (Hormuz) ហើយបន្ទាប់មកសហរដ្ឋអាម៉េរិក បានរាំងខ្ទប់ការនាំចេញរបស់អ៊ីរ៉ង់ទាំងអស់។
កម្មវិធីស្បៀងអាហារពិភពលោកបានប៉ាន់ប្រមាណ នៅពេលចាប់ផ្តើមផ្ទុះសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ថា ប្រសិនបើតម្លៃប្រេងនៅតែលើសពី១០០ដុល្លារក្នុងមួយបារ៉ែល មនុស្សនោះទៀតនឹងប្រឈមមុខនឹងការខ្វះខាតស្បៀងអាហារធ្ងន់ធ្ងរ។
សង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ និងការបិទច្រកសមុទ្រ ហ័រមូស បានបង្កភាពអត់ឃ្លានជាសកល និងជះឥទ្ធិពលដល់សមត្ថភាពរបស់កម្មវិធីស្បៀងអាហារពិភពលោក ក្នុងការទប់ស្កាត់មនុស្សមិនឱ្យស្លាប់ដោយសារគ្រោះទុរ្ភិក្ស។ ភាគច្រើនដោយសារតម្លៃម្ហូបអាហារកើនឡើង ដែលភាគច្រើនបង្កឡើងពីតែថ្លៃដឹកជញ្ជូន៕
