កសិករដាំស្វាយនៅប្រទេសហ្គាណា ជួបផលវិបាកក្នុងការផ្លាស់ប្តូរទម្លាប់ ដើម្បីអនុវត្តកសិកម្មឆ្លាតវៃធន់នឹងអាកាសធាតុ

image_2026-01-16_08-35-49

អាក្រា៖ ការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ កំពុងជះឥទ្ធិពលកាន់តែខ្លាំងឡើងលើប្រព័ន្ធកសិកម្មនៅក្នុងប្រទេសហ្គាណា និងបង្កផលប៉ះពាល់ដល់កសិករតូចតាច ដោយសារភ្លៀងធ្លាក់មិនទៀងទាត់ រយៈពេលរាំងស្ងួតយូរ សីតុណ្ហភាពឡើងកម្តៅ និងមានសត្វល្អិតបំផ្លាញកាន់តែច្រើន។

ការដាំដុះស្វាយកាន់តែមានសារៈសំខាន់នៅក្នុងប្រទេសហ្គាណា ដែលជាដំណាំពាណិជ្ជកម្ម សម្រាប់តម្រូវការក្នុងស្រុក និងសម្រាប់ការនាំចេញទៅបរទេស។ ប៉ុន្តែទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការផលិតស្វាយនៅតែប្រឈមនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដែលធ្វើឱ្យកសិដ្ឋានតូចតាចពិបាករកប្រាក់ចំណូល។

ការសិក្សាស្រាវជ្រាវនាពេលថ្មីៗកន្លងមកនេះ បានពិនិត្យមើលពីរបៀប ដែលកសិករដាំស្វាយកំពុងដោះស្រាយចំពោះសម្ពាធទាំងនេះ តាមរយៈការអនុវត្តកសិកម្មឆ្លាតវៃធន់នឹងអាកាសធាតុ។ ប៉ុន្តែ កសិករហ្គាណាភាគច្រើនមិនទាន់ទទួលយកបច្ចេកទេសដាំដុះថ្មីនេះទេ ដោយសារផ្នត់គំនិតរបស់ពួកគាត់ចង់ឃើញលទ្ធផលភ្លាមៗ។

ការស្រាវជ្រាវនេះ បានបង្ហាញទៀតថា កសិករនៅតែមានទម្លាប់ចង់បានផលប្រយោជន៍ជាក់ស្តែងឃើញផ្ទាល់ភ្នែក និងមិនចង់រងចាំយូរ។ គ្រាប់ពូជល្អ ដើមមានគម្លាតល្អ ការតាក់តែងមែក និងការប្រើប្រាស់ថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតឱ្យបានត្រឹមត្រូវ គឹជាវិធីសាស្ត្រ ដែលពួកគាត់បានធ្វើស្ទើរគ្រប់គ្នា។ វិធានការទាំងនេះត្រូវផ្សារភ្ជាប់ជាមួយទិន្នផលខ្ពស់ និងកាត់បន្ថយការខូចខាត ហើយតម្រូវឱ្យមានរការវិនិយោគជាមុន ដែលសមស្របតាមទំហំដើមទុនរបស់កសិដ្ឋាន។

ផ្ទុយទៅវិញ ការអនុវត្តកសិកម្មឆ្លាតវៃធន់នឹងអាកាសធាតុ ដែលត្រូវបានរៀបចំឡើងដើម្បីបង្កើតភាពធន់ក្នុងរយៈពេលវែង ដូចជាការទប់ស្កាត់ការច្រោះដី ការដាំគម្របដី និងការរក្សាទុកទឹក គឺពួកគាត់មិនសូវធ្វើឡើយ។ ខណៈពេលវិធីសាស្ត្រគាំទ្រដល់ការរក្សាសំណើមដី ការគ្រប់គ្រងជីជាតិ និងការកាត់បន្ថយហានិភ័យបង្កឡើងដោយអាកាសធាតុ កសិករហ្គាណា ក៏ចេះបន្ថែមកម្លាំងពលកម្ម បន្ថែមបច្ចេកទេសថ្មី និងបន្ថែមធាតុចូលផងដែរ។

មានកត្តាជាច្រើនបង្ហាញពីភាពខុសគ្នានៃកម្រិតទទួលយកក្នុងចំណោមកសិករដាំស្វាយ។ ការអប់រំដើរតួនាទីសំខាន់ណាស់ ដូច្នេះកសិករហ្គាណាត្រូវចំណាយពេលរៀនសូត្រ និងមានគោលជំហរច្បាស់លាស់ជាងមុន ដើម្បីមានសមត្ថភាពអាចវាយតម្លៃហានិភ័យបង្កឡើយដោយអាកាសធាតុ និងស្គាល់អត្ថប្រយោជន៍ក្នុងរយៈពេលវែង។ ការទទួលបានសេវាកម្មពង្រីកអាជីវកម្មដាំដុះ ក៏អាចបង្កើនការយល់ដឹងរបស់ពួកគាត់អំពីការអនុវត្តកសិកម្មឆ្លាតវៃធន់នឹងអាកាសធាតុ ព្រមទាំងឆ្លុះបញ្ចាំងឱ្យឃើញពីសារៈសំខាន់នៃការគាំទ្រផ្នែកប្រឹក្សាយោបល់។

ភាពអាចរកបាននៃប្រាក់កម្ចី គឺជាឧបសគ្គមួយទៀត។ ការអន្តរាគមន៍ឆ្លាតវៃពាក់ព័ន្ធនឹងអាកាសធាតុ ក៏តម្រូវឱ្យមានការវិនិយោគជាមុនសម្រាប់ចំណាយលើធាតុចូល និងកម្លាំងពលកម្ម ឬហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធធារាសាស្ត្រ។ ដោយសារគ្មានលទ្ធភាពទទួលបានហិរញ្ញប្បទាន ដែលមានការប្រាក់សមរម្យ កសិករហ្គាណាតែងតែមិនទទួលយកវិធានការណ៍ណា ដែលពួកគាត់យល់ឃើញថា មានហានិភ័យចំពោះខ្លួនឯង។ ទំហំកសិដ្ឋានដាំស្វាយក៏មានឥទ្ធិពលលើការសម្រេចចិត្តផងដែរ ដោយសារតែកសិដ្ឋានធំៗទំនងជាសាកល្បងវិធីសាស្រ្តថ្មីនេះ ចំណែកកសិដ្ឋានតូចៗ តែងតែផ្តល់អាទិភាពខ្ពស់ដល់សន្តិសុខស្បៀងក្នុងរយៈពេលខ្លី។ ចម្ងាយដឹកជញ្ជូនផ្លែស្វាយទៅកាន់ទីផ្សារ ក៏ជាកត្តាកំណត់មួយទៀតចំពោះលទ្ធភាពទទួលបានធាតុចូលកសិកម្ម និងព័ត៌មានអំពីតម្លៃនៅលើទីផ្សារ។

រីឯទំហំគ្រួសារក៏ប៉ះពាល់ដល់ទំនោរទទួលយកចំណេះដឹង និងបច្ចេកទេសថ្មីផងដែរ។ គ្រួសារធំៗមានទំនោរផ្តល់អាទិភាពខ្ពស់ដល់តម្រូវការប្រើប្រាស់ភ្លាមៗ ជាងគិតគូរដល់ការវិនិយោគរយៈពេលសម្រាប់កសិដ្ឋានដាំស្វាយរបស់ខ្លួនឯង។

ការរកឃើញនៅក្នុងការសិក្សាស្រាវជ្រាវនេះ មានប្រយោជន៍សម្រាប់គោលនយោបាយកសិកម្ម។ ការធ្វើយុទ្ធនាការផ្សព្វផ្សាយបង្កើនការយល់ដឹងតែមួយមុខមានឥទ្ធពលតិចតួចណាស់ ដោយសារខ្វះការគាំទ្រជាក់ស្តែង។ ការពង្រឹងសេវាផ្សព្វផ្សាយ ការកែលម្អលទ្ធភាពទទួលបានឥណទានដែលមានការប្រាក់សមរម្យសម្រាប់វិស័យសាកវប្បកម្មនៅក្នុងប្រទេសហ្គាណា ដូចជាដំណាំស្វាយជាដើម ហើយការលើកទឹកចិត្តសម្រាប់ការអភិរក្សដី និងទឹក គឺជាចំណុចត្រូវយកចិត្តទុកដាក់។

ដើមស្វាយតំណាងឱ្យទ្រព្យសម្បត្តិសម្រាប់ផលិតកម្មរយៈពេលវែង ហើយការសម្រេចចិត្តធ្វើនៅថ្ងៃនេះ​ នឹងជួយបង្កើនទិន្នផលស្វាយក្នុងរយៈពេលវែង។ ការគាំទ្រសម្រាប់ផលិតកម្មស្វាយឆ្លាតវៃធន់នឹងអាកាសធាតុ នៅក្នុងប្រទេសហ្គាណា ត្រូវបានផ្សារភ្ជាប់ទៅនឹងភាពធន់នៅតាមកម្រិតកសិដ្ឋាន ព្រមទាំងបង្ហាញពីរចនាសម្ព័ន្ធនៃវិស័យសាកវប្បកម្មរបស់ហ្គាណា នៅក្នុងពេលអនាគត៕


865108367_2193387725394358_3997771815834260043_n
កសិកររងគ្រោះដោយទឹកជំនន់ជាង១ម៉ឺនគ្រួសារ ក្នុងខេត្តបាត់ដំបងទទួលបានពូជស្រូវ និងស្បៀង​​

បាត់ដំបង៖ សម្តេចមហាបវរធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត​​ នាយករដ្ឋមន្ត្រី នាព្រឹកថ្ងៃទី៣០ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បានអញ្ជើញជាអធិបតីពិធី “សំណេះសំណាល ចែកពូជស្រូវ និងស្បៀង ដល់កសិកររងផលប៉ះពាល់ដោយសារទឹកជំនន់ ក្នុងខេត្តបាត់ដំបងចំនួន១០ ៧០០ គ្រួសារ។ ក្នុងឱកាសនេះ សម្ដេចធិបតី នាយករដ្ឋមន្ត្រី ក៏បានណែនាំឱ្យក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ត្រៀមរៀបចំចែកពូជស្រូវ ពូជបន្លែ និងពូជដំណាំផ្សេងៗទៀត ដើម្បីឱ្យកសិករអាចចាប់ផ្តើមដាំដុះឡើងវិញបានទាន់ពេលវេលា។​ ចំណែក ក្រសួងធនធានទឹក និងឧតុនិយម ត្រូវរៀបចំប្រព័ន្ធស្ទាក់ទឹក និងប្រព័ន្ធរំដោះទឹកឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់ ព្រមទាំងត្រៀមលក្ខណៈបម្រុងទុក ដើម្បីជៀសវាងបញ្ហាខ្វះខាតទឹកប្រើប្រាស់​ក្នុងរដូវប្រាំង។ សម្ដេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត បានថ្លែងថា ​​ក្រសួងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ ព្រមទាំងក្រសួងសាធារណការ និងដឹកជញ្ជូន ត្រូវជួសជុលឡើងវិញ នូវរាល់ផ្លូវខូចដោយទឹកជំនន់ និងត្រូវយកបញ្ហានេះធ្វើជាបទពិសោធក្នុងការសិក្សាសាងសង់ផ្លូវនៅតាមជនបទឱ្យមានភាពរឹងមាំជាប់បានយូរជាងមុន ព្រមទាំងយកចិត្តទុកដាក់ខ្ពស់លើសំណង់ស្ទាក់ទឹក និងប្រព័ន្ធរំដោះទឹកផងដែរ។ សម្ដេចធិបតីបានសង្កត់ធ្ងន់ថា រាជរដ្ឋាភិបាល និងអាជ្ញារធរមូលដ្ឋាន នៅជាមួយប្រជាពលរដ្ឋគ្រប់កាល:ទេស: ដោយមិនបោះបង់នរណាម្នាក់ចោលឡើយ។ លើសពីនេះសម្ដេចធិបតី ប្រមុខរាជរដ្ឋាភិបាលក៏បានថ្លែងអំណរគុណដល់រដ្ឋបាលខេត្ត ព្រមទាំងក្រសួងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដែលបានចាត់ចែងកម្លាំង និងមធ្យោបាយជួយសង្គ្រោះប្រជាពលរដ្ឋ, […]

photo_2026-06-09_16-16-43
ADB​ ផ្តល់​៧២លានដុល្លារ ដើម្បីពង្រឹងកសិកម្ម​តាមជនបទ ​និងជំរុញស្ត្រី​ចូលរួមក្នុងវិស័យកសិកម្ម​

ដោយ ឡុង សារេត ភ្នំពេញ៖ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី និងមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី បានផ្តល់ហរិញ្ញប្បទានចំនួន ៧២ លានដុល្លារ ដើម្បីគាំទ្រដល់ការប្រឹងប្រែងរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមនាពេលបច្ចុប្បន្ន ហើយកសាងមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់កំណើនយូរអង្វែង។ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី បានឱ្យដឹងថា កញ្ចប់ហិរញ្ញប្បទាននេះ រួមមានឥណទានសម្បទានចំនួន ៥៧ លានដុល្លារ និងហិរញ្ញប្បទានឥតសំណងចំនួន ១៥ លានដុល្លារ ពីមូលនិធិអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី។​​ លោកស្រី យ៉ាស្មីន ស៊ីឌីគី (Yasmin Siddiqi) នាយិកា ADB ប្រចាំប្រទេសកម្ពុជា មានប្រសាសន៍ថា ​ការវិនិយោគលើកសិករខ្នាតតូច ជាពិសេសស្ត្រី គឺចាំបាច់ដើម្បីជំរុញសេដ្ឋកិច្ចជនបទ និងគាំទ្រសហគមន៍ក្រីក្រ ដែលងាយរងគ្រោះបំផុតដោយសារអាកាសធាតុអាក្រក់។ តាមរយៈការជួយស្ត្រីឱ្យដឹកនាំ និងចូលរួមក្នុងការសម្រេចចិត្ត គម្រោងនេះនឹងពង្រីកខ្សែច្រវាក់តម្លៃកសិកម្ម ប្រកបដោយបរិយាបន្ន និងពង្រឹងប្រព័ន្ធស្បៀងអាហារ ព្រមទាំងជំរុញអាជីវកម្មដឹកនាំដោយស្ត្រី និងគាំទ្រគ្រួសារឱ្យកសាងអនាគតប្រកបដោយសុខភាពល្អ សុវត្ថិភាព និងភាពធន់។ គ្រោះថ្នាក់ធម្មជាតិត្រួតគ្នា ដូចជារលកកំដៅ គ្រោះរាំងស្ងួត និងទឹកជំនន់ បង្កផលប៉ះពាល់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរដល់ប្រព័ន្ធកសិកម្ម និងប្រព័ន្ធស្បៀងអាហាររបស់កម្ពុជា ព្រមទាំងបង្កការខូចខាតដល់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធ កាត់បន្ថយលទ្ធភាពជ្រៀតចូលទីផ្សារ និងបង្កអសន្តិសុខស្បៀងកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើង ជាពិសេសនៅតំបន់ជនបទ។ […]

photo_2026-10-30_15-42-33 (2)
ដោយសារមានជ្រូកនាំចូលខុសច្បាប់ ទើបរឹតបន្តឹងការត្រួតពិនិត្យតាមសត្តឃាតដ្ឋាន

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា ភ្នំពេញ៖ លោក តាន់ ផាន់ណារ៉ា អគ្គនាយកអគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វ បានជំរុញឱ្យរឹតបន្តឹងវិធានការត្រួតពិនិត្យនៅតាមបណ្ដាសត្តឃាតដ្ឋាន ដើម្បីទប់ស្កាត់ការនាំចូលជ្រូករស់ដោយខុសច្បាប់មកពិឃាតយកសាច់។ នេះបើយោងតាមលិខិតជូនដំណឹង ចុះថ្ងៃទី២៨ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦។ លិខិតនេះ​បានលើកឡងថា អគ្គនាយកដ្ឋានបានឃើញការលួចនាំចូលជ្រូករស់ជាញឹកញាប់មកពិឃាតយកសាច់នៅតាមសត្តឃាតដ្ឋាន ក្នុងរាជធានី-ខេត្ត ដោយគ្មានលិខិតអនុញ្ញាតពីសមត្ថកិច្ចជំនាញទទួលបន្ទុកផលិតកម្ម និងបសុព្យាបាល។ ជាពិសេស ការលួចនាំចូលជ្រូករស់ពីប្រភពមិនច្បាស់លាស់ និងពីប្រទេសជិតខាង ដែលអាចបង្កហានិភ័យដល់ការរីករាលដាលជំងឺឆ្លងសត្វ និងជំងឺឆ្លងរវាងសត្វ និងមនុស្ស។ទាក់ទិននឹងងបញ្ហានេះ  កសិករ TV បានទាក់ទងទៅលោក អ៊ុក សំណាង ប្រធានមន្ទីរកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ខេត្តព្រៃវែង ដែលមានព្រំប្រទល់ជាប់វៀតណាម ប៉ុន្តែលោកបដិសេធមិនធ្វើអត្ថាធិប្បាយ។ ជាមួយគ្នានេះ សមាគមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា បានសម្តែងការគាំទ្រចំពោះវិធានការរឹតបន្តឹងរបស់អគ្គនាយកដ្ឋានសុខភាពសត្វ និងផលិតកម្មសត្វ ក្នុងការទប់ស្កាត់ការលួចនាំចូលជ្រូករស់ដោយខុសច្បាប់ច្រកព្រំដែនមកសម្លាប់យកសាច់លក់នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ សមាគមបានលើកឡើងថា ការនាំចូលជ្រូកដោយខុសច្បាប់ និងគ្មានប្រភពច្បាស់លាស់ អាចបង្កហានិភ័យខ្ពស់ដល់ការនាំចូលជំងឺឆ្លងសត្វដ៏គ្រោះថ្នាក់ ជាពិសេសជំងឺប៉េស្តជ្រូកអាហ្វ្រិក ដែលមិនទាន់មានវ៉ាក់សាំងការពារ។ បញ្ហានេះមិនត្រឹមតែប៉ះពាល់ដល់សុខភាពសាធារណៈប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងអាចបំផ្លាញទីផ្សារ និងប៉ះពាល់ដល់ជីវភាពកសិករចិញ្ចឹមសត្វក្នុងស្រុក ដែលមានសមត្ថភាពផ្គត់ផ្គង់គ្រប់គ្រាន់រួចហើយ។ សមាគមក៏បានបញ្ជាក់ថា ខ្លួនកំពុងសហការយ៉ាងសកម្មជាមួយមន្ត្រីជំនាញ និងអាជ្ញាធរពាក់ព័ន្ធ […]

image_2026-10-30_13-40-33
អាម៉េរិកផ្តល់ឥណទានសម្រាប់សាងសង់រោងចក្រកែច្នៃសាច់គោ នៅរដ្ឋតិចសាស់

តិចសាស់៖ អនុប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាម៉េរិក លោក ជេ.ឌី. វ៉ាន់ស៍ (J.D. Vance) បានប្រកាសពីការវិនិយោគតាមរយៈកម្មវិធីធានាឥណទានសម្រាប់អាជីវកម្ម និងឧស្សាហកម្មរបស់ក្រសួងកសិកម្មអាម៉េរិក ដើម្បីគាំទ្រដល់ការសាងសង់រោងចក្រថ្មីសម្រាប់កែច្នៃសាច់គោ ដែលជាកម្មសិទ្ធិរបស់វិនិយោគិនក្នុងស្រុក និងស្ថិតក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់ក្រសួង ស្ថិតនៅរដ្ឋតិចសាស់។ គម្រោងនេះទទួលបានការគាំទ្រពីប្រាក់កម្ចីពាណិជ្ជកម្មជិត២៥លានដុល្លារ។ រោងចក្រថ្មីនេះនឹងមានសមត្ថភាពសម្លាប់ និងកែច្នៃសាច់គោប្រមាណ៤០០ក្បាលក្នុងមួយថ្ងៃ ព្រមទាំងបង្កើតការងារថ្មីចំនួន២២០កន្លែង។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មសហរដ្ឋអាម៉េរិក លោកស្រី ប៊្រុក រ៉ូលីនស៍ (Brooke L. Rollins) បានមានប្រសាសន៍ថាលោកប្រធានាធិបតី ដូណាល់ ត្រាំ និងលោកអនុប្រធានាធិបតី ជេ.ឌី. វ៉ាន់ស៍ បានបង្ហាញការគាំទ្រយ៉ាងមុតមាំ និងជាប្រចាំចំពោះអ្នកចិញ្ចឹមគោ និងអាជីវកម្មខ្នាតតូច ដែលកំពុងខិតខំបង្កើនហ្វូងគោដ៏ធំរបស់សហរដ្ឋអាម៉េរិកឡើងវិញ។ គម្រោងនេះត្រូវបានផ្តួចផ្តើមឡើងដោយវិនិយោគិនក្នុងស្រុកចំនួន៣៦នាក់ ដែលប្រកបរបរចិញ្ចឹមគោរដ្ឋតិចសាស់ ក្នុងគោលបំណងបង្កើតជម្រើសថ្មីមួយ ក្រៅពីក្រុមហ៊ុនកែច្នៃសាច់គោខ្នាតធំៗនៅថ្នាក់ជាតិ និងជំរុញឱ្យតម្លៃសាច់គោឱ្យមានការប្រកួតប្រជែងកាន់តែប្រសើរ។ រោងចក្រថ្មីនេះនឹងផ្តល់ការងារ ដែលមានប្រាក់ឈ្នួលជាមធ្យម៣០ដុល្លារក្នុងមួយម៉ោង ដែលនឹងជួយពង្រឹងសេដ្ឋកិច្ចក្នុងតំបន់ និងគាំទ្រដល់អ្នកផលិត និងអ្នកចិញ្ចឹមគោ។ កម្មវិធីធានាឥណទានសម្រាប់អាជីវកម្ម និងឧស្សាហកម្ម របស់ក្រសួងកសិកម្មសហរដ្ឋអាម៉េរិក មានគោលបំណងផ្តល់ការធានាលើប្រាក់កម្ចី ដើម្បីគាំទ្រដល់ការអភិវឌ្ឍអាជីវកម្ម និងបង្កើតការងារ ព្រមទាំងជំរុញកំណើនសេដ្ឋកិច្ចនៅតាមតំបន់ជនបទ។ មូលនិធិគាំទ្រក្រោមកម្មវិធីនេះ អាចផ្តល់ជូនដល់អាជីវកម្មនៅតំបន់ជនបទ សហគមន៍ និងស្ថាប័នផ្តល់ប្រាក់កម្ចី […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ