Pressed for time? Stay informed with ARDB TV's newsletters
សៀមរាប៖ ថ្នាក់ដឹកនាំ សមាជិកសហគមន៍កសិកម្ម និងកសិករ នៅក្នុងស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប បានចូលរួមដំឡើងបំពង់ (Alternate Wetting and Drying) ដើម្បីអនុវត្តបច្ចេកទេសគ្រប់គ្រងទឹកក្នុងស្រែ ដែលជាវិធីសាស្ត្រមានប្រសិទ្ធភាពក្នុងការកាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័នមេតាន និងប្រើប្រាស់ទឹកឱ្យកាន់តែមានប្រសិទ្ធភាព។ តាមរយៈការចូលរួមនេះ ក្រុមហ៊ុនអេមរូរ៉ាយ (Amru Rice) មានសុទិដ្ឋិនិយមថា ស្ត្រីមិនត្រឹមតែជាអ្នកចូលរួមប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែជាអ្នកដឹកនាំការផ្លាស់ប្តូរ។ ការលើកកម្ពស់ភាពជាអ្នកដឹកនាំរបស់ស្ត្រី និងការចូលរួមយ៉ាងសកម្មរបស់ពួកគេក្នុងការអនុវត្ដកសិកម្មឆ្លាតវៃបន្សាំនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ គឺជាគន្លឹះសម្រាប់ការអភិវឌ្ឍសហគមន៍ប្រកបដោយចីរភាព និងមានភាពធន់នឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ។ ដូច្នោះ ការរួមគ្នា គឺកំពុងកសាងអនាគតកសិកម្មបៃតង កាត់បន្ថយការបញ្ចេញឧស្ម័នផ្ទះកញ្ចក់ និងបង្កើនជីវភាពរស់នៅរបស់កសិករខ្មែរ។ ក្នុងបរិបទនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងរលកកម្ដៅកាន់តែខ្លាំង អ្នកជំនាញបានលើកឡើងថា ការអភិវឌ្ឍ និងប្រើប្រាស់ពូជស្រូវ ដែលមានភាពធន់នឹងអាកាសធាតុ ក្លាយជាកត្តាសំខាន់សម្រាប់អនាគតវិស័យស្រូវអង្ករកម្ពុជា។ ដោយឡែក ពូជស្រូវមានភាពធន់នឹងកម្ដៅ រាំងស្ងួត និងការប្រែប្រួលនៃរបបទឹកភ្លៀង អាចជួយរក្សាបាននូវទិន្នផល និងគុណភាពស្រូវ ទោះបីជាប្រឈមនឹងលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុមិនអំណោយផលក៏ដោយ។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ការជ្រើសរើសពូជស្រូវ ដែលមានរយៈពេលលូតលាស់សមស្រប និងអាចប្រមូលផលបានយឺតជាងមុនបន្តិច ក៏ជួយឱ្យដំណាំស្រូវសម្របខ្លួនបានល្អប្រសើរទៅនឹងការប្រែប្រួលរដូវកាលដែរ។ លើសពីនេះ ការវិនិយោគលើការស្រាវជ្រាវ និងអភិវឌ្ឍពូជស្រូវធន់នឹងអាកាសធាតុ គឺជាគន្លឹះដ៏សំខាន់ក្នុងការធានានិរន្តរភាពផលិតកម្មស្រូវ សន្តិសុខស្បៀង និងការលើកកម្ពស់ជីវភាពរបស់ប្រជាកសិករកម្ពុជា ក្នុងរយៈពេលវែង៕
ដោយ រស្មី ភ្នំពេញ៖ យោងតាមមន្រ្តីជំនាញបង្ហាញថា គិតត្រឹមខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦នេះ ដើម្បីស្តារចំនួនត្រីឡើងវិញ និងក៏ដូចជាសម្រាប់ទុកជាជម្រកសុវត្តិភាពដល់សត្វត្រីនោះ ក្រុមការងារជំនាញបានដាក់ពង្រាយសំណង់ជម្រកត្រីសិប្បនិម្មិតបានកើនដល់ចំនួន១ ៤៧០ឈុត សម្រាប់ត្រីពងកូន។ សំណង់ជម្រកត្រីសិប្បនិម្មិត គឺជាសំណង់ត្រូវបានបង្កើតឡើង និងទម្លាក់ចូលទៅក្នុងបាតសមុទ្រ ឬទន្លេ ដើម្បីដើរតួជាជម្រកបែបធម្មជាតិ។ នៅប្រទេសកម្ពុជាសំណង់ជាង១ ៤៧០ឈុត ហើយត្រូវបានទម្លាក់ក្នុងដែនសមុទ្រនៃខេត្តកំពត កែប ព្រះសីហនុ និងខេត្តកោះកុង ដើម្បីស្តារប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ី និងទប់ស្កាត់បទល្មើសអូសអួន។ កាលពីអំឡុងខែមេសា ឆ្នាំ២០២៦ សំណង់ប្រភេទនេះមានត្រឹមតែចំនួន១ ២៥០ឈុតប៉ុណ្ណោះ ដែលកំណើននេះ ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងជួយស្តារចំនួនត្រីសមុទ្រថែមទៀត។ គម្រោងជលផលតំបន់ឆ្នេរ និងសមុទ្រប្រកបដោយចីរភាពបានឱ្យដឹងនៅថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ថា ដើម្បីស្តារចំនួនត្រីសមុទ្រនោះគេបានដាក់ពង្រាយសំណង់ជម្រកត្រីសិប្បនិម្មិត ដើម្បីគាំទ្រដល់ការស្ដាឡើងវិញ និងការពារប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីសមុទ្រ។ សំណង់ជម្រកត្រីសិប្បនិម្មិតទាំងនេះ ត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីកាត់បន្ថយការនេសាទដោយប្រើឧបករណ៍អូសបំផ្លិចបំផ្លាញ និងបង្កើតជាជម្រកសមស្រប សម្រាប់ការបន្តពូជ និងការលូតលាស់នៃធនធានជលផលសមុទ្រ។ សមិទ្ធផលនេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីកិច្ចសហការដ៏ល្អរវាងគម្រោង និងអង្គការអភរិក្សសមុទ្រកម្ពុជាំ (Marine Conservation Cambodia) ដោយមានការចូលរួមពីសហគមន៍នេសាទ សម្រាប់ការដំឡើង និងទម្លាក់ជម្រកត្រីនៅតាមទីតាំង ដែលបានគ្រោងទុក។ គួរបញ្ជាក់ថា សំណង់ជម្រកត្រីសិប្បនិម្មិត គឺជាជម្រកសត្វសមុទ្រកាន់តែរឹងមាំដល់ការរស់រានរបស់សត្វត្រី។ […]
ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា មណ្ឌលគិរី៖ សមាគមកាហ្វេកម្ពុជាបានចាប់ដៃគូសហការយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយវិទ្យាស្ថានជាតិកសិកម្មព្រែកលៀប សម្រាប់សិក្សាស្រាវជ្រាវ និងវាយតម្លៃប្រភេទពូជកាហ្វេ ដែលកសិករកំពុងដាំដុះនៅក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី ដើម្បីស្វែងរកសក្តានុពល និងអភិវឌ្ឍពូជកាហ្វេក្នុងស្រុកឱ្យកាន់តែមានគុណភាពខ្ពស់ សមស្របនឹងលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ និងតម្រូវការទីផ្សារ។ គំនិតផ្តួចផ្តើមនៃការសិក្សាស្រាវជ្រាវនេះ ទទួលបានការណែនាំ និងជំរុញពី ឯកឧត្តមបណ្ឌិត ធន់ វឌ្ឍនា អនុប្រធានទី២ ព្រឹទ្ធសភា និងជាប្រធានកិត្តិយសនៃសមាគមកាហ្វេកម្ពុជា។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតបានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការអភិវឌ្ឍពូជកាហ្វេក្នុងស្រុក គឺជាកត្តាសំខាន់ក្នុងការពង្រឹងវិស័យកាហ្វេកម្ពុជា ឱ្យអាចប្រឈមមុខនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ធន់នឹងជំងឺ និងបង្កើនទិន្នផលសម្រាប់កសិករ។ កិច្ចសហការរវាងស្ថាប័នទាំងពីរនេះ ត្រូវបានចាត់ទុកថា ជាជំហានដ៏សំខាន់មួយ ក្នុងការពង្រឹងខ្សែច្រវាក់តម្លៃកាហ្វេកម្ពុជា ចាប់ពីការផលិតរហូតដល់ទីផ្សារ ព្រមទាំងរួមចំណែកលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅរបស់កសិករដាំកាហ្វេនៅខេត្តមណ្ឌលគិរី និងតំបន់សក្តានុពលផ្សេងៗទៀត។ បច្ចុប្បន្ន កសិករភាគច្រើននៅខេត្តមណ្ឌលគិរី កំពុងដាំដុះកាហ្វេពូជ រ៉ូប៊ូស្តា (Robusta) ដោយសារងាយស្រួលថែទាំ និងផ្តល់ទិន្នផលខ្ពស់។ ដោយឡែកកាហ្វេពូជ អារ៉ាប៊ីកា ត្រូវបានដាំដុះនៅក្នុងបរិមាណតិចជាងសហគមន៍ឡៅកា ស្ថិតក្នុងសង្កាត់សុខដុម ក្រុងសែនមនោរម្យ ដែលមានលក្ខខណ្ឌភូមិសាស្ត្រសមស្របសម្រាប់ការលូតលាស់របស់កាហ្វេប្រភេទនេះ។ ទោះជាយ៉ាងណាអ្នកជំនាញបានបញ្ជាក់ថា កាហ្វេអាចដាំដុះបាននៅតំបន់ដែលមានកម្ពស់ទាបជាង១០០ម៉ែត្រ ពីនីវ៉ូទឹកសមុទ្រផងដែរ ប៉ុន្តែការលូតលាស់ និងទិន្នផលមិនអាចប្រៀបធៀបជាមួយតំបន់ ដែលមានកម្ពស់ខ្ពស់និងមានលក្ខខណ្ឌបរិស្ថានសមស្របសម្រាប់ដំណាំកាហ្វេឡើយ។ ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ […]
ដោយ ហៃ ស៊ីណា វៀងចន្ទន៍៖ ពិធីសម្ពោធជាផ្លូវការនៃការដឹកជញ្ជូនកសិផលឆ្លងកាត់ពីកម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិនដោយឆ្លងកាត់ប្រទេសឡាវត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅថ្ងៃទី២២ ខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៦ ហើយនៅទីក្រុងវៀងចន្ទន៍ប្រទេសឡាវ។ ក្នុងព្រឹត្តិការណ៍ដ៏សំខាន់នេះ ក៏គេឃើញមានមានការចូលរួមផ្ទាល់ពីសំណាក់តំណាងដៃគូវិស័យឯកជនកម្ពុជាចំនួន៣០ក្រុមហ៊ុន។ នេះជាលើកទី១ ហើយកម្ពុជាសម្រេចបានក្នុងការនាំចេញផ្លែទុរេន ទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិន តាមរយៈការដឹកជញ្ជូនពីកម្ពុជាឆ្លងកាត់ទៅកាន់ប្រទេសឡាវ។ ក្នុងថ្ងៃនេះដែរមានការនាំចេញផ្លែទុរេនចំនួនបួនកុងទីន័រតាមរយៈច្រកចេញថ្មីរបស់កម្ពុជាតាមរយៈប្រទេសឡាវ។ មន្រ្តីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានឱ្យដឹងដែរថា ការដឹកជញ្ជូននេះមានការចំណេញពេលវេលាតិច ដែលធម្មតាចំណាយពេលពី១៥ទៅ២០ថ្ងៃឯណោះ។ សម្រាប់ច្រកថ្មីនេះប្រើពេលត្រឹមតែមួយសប្តាហ៍នឹងដល់ទីផ្សារប្រទេសចិនហើយ។ ដោយឡែកក្រសួងកសិកម្ម បានលើកឡើងផងថា នេះវាជាសញ្ញាណវិជ្ជមាន និងជាកាលានុវត្តភាពថ្មីស្រឡាងសម្រាប់បងប្អូនកសិករ ក៏ដូចជាម្ចាស់អាជីវកម្មក្នុងវិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជា ក្នុងការចាប់យកឱកាស និងពង្រីកសក្តានុពលកសិផលខ្មែរនៅលើទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ក្រសួងកសិកម្ម បានចាត់ទុកថា នេះជាសមិទ្ធផលដ៏ធំធេង គឺកើតចេញពីកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង និងការចរចាយ៉ាងសកម្មកន្លងមកនេះ ពីសំណាក់ថ្នាក់ដឹកនាំ និងមន្ត្រីជំនាញនៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ជាមួយនិងក្រសួងកសិកម្ម និងបរិស្ថានឡាវ ដើម្បីបើកផ្លូវ និងសម្របសម្រួលនីតិវិធីនានា ក្នុងការបើកច្រកថ្មីសម្រាប់ការដឹកជញ្ជូនឆ្លងកាត់កសិផលខ្មែរចំនួនប្រាំមួយមុខទៅកាន់ទីផ្សារចិន ដែលរួមមានផ្លែចេក ស្វាយ អង្ករ មៀនប៉ៃលិន ម្សៅដំឡូងមី និងផ្លែទុរេន៕