សហព័ន្ធដំឡូងមីកម្ពុជាចេញសេចក្តីណែនាំ អំពីក្រមប្រតិបត្តិរួម និងនិតិវិធីនៃការទិញ-លក់ដំឡូងមីនៅកម្ពុជា

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា សៀមរាប៖ សហគមន៍មាន់ស្រែធម្មជាតិសុវត្ថិភាពកៀនសង្កែ ស្រុកសូទ្រនិគម ខេត្តសៀមរាប ​មានគំនិតច្នៃប្រឌិតខ្ពស់ ​បាន​យកសំបកការ៉ុងស៊ីម៉ងត៍ដែលគេបោះចោលយក មកប្រើប្រាស់ជំនួសផើងសម្រាប់ដាំដុះដំណាំបន្លែ ដើម្បីជួយដល់ការការពារបរិស្ថាន។ ​អ្នក​ស្រី គួន អូន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលសហគមន៍មាន់ស្រែធម្មជាតិសុវត្ថិភាពកៀនសង្កែ បានប្រាប់ទូរទស្សន៍អនឡាញ ARDB ថា ការកែច្នៃ​ការ៉ុងស៊ីម៉ងត៍​សម្រាប់​ដាំបន្លែនៅក្នុងសហគមន៍ គឺដើម្បី​រួមចំណែកកាត់បន្ថយសំរាម ដែលត្រូវបានយកទៅកប់ចូលទៅក្នុងដី ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន។ អ្នក​ស្រី ​បន្តថា បើសិនជាយកការ៉ុងស៊ីម៉ងត៍នោះដុចចោលក៏ធ្វើឱ្យមានផ្សែងពុលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន ។ដូច្នេះ ដើម្បីរួមចំណែកការការពារបរិស្ថាន សហគមន៍ក៏មានគំនិតយកមកដាក់ដីដាំបន្លែ  ដែលមានភាពងាយស្រួលក្នុងការធ្វើបំលាស់ទី និងគ្រប់គ្រងជីបានល្អ។ ទាក់ទិននឹងបញ្ហានេះដែរ លោក ឡុច សាន់ ជាកសិករគំរូ ក្នុងសហគមន៍មាន់ស្រែធម្មជាតិសុវត្ថិភាពកៀនសង្កែ បានឱ្យដឹងថា ការសម្រេចយកការ៉ុងស៊ីម៉ងត៍មកធ្វើជាផើងដាំដំណាំ បានផ្ដល់ងាយស្រួលក្នុងការដាំដុះ, ការផ្លាស់ទី និងមិនរើសទីតាំងដីដាំដុះ ជាពិសេសចៀសសវាងការយកសំបកការ៉ុងទៅដុតចោល ដែលធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន និងសុខភាពសាធារណៈ។ លោកថា ការដាំដុះដំណាំក្នុងការ៉ុងនេះ អាចដាំបានគ្រប់ប្រភេទបន្លែ មានដូចជាបន្លែស្លឹក បន្លែម៉ើម និងបន្លែផ្លែ ហើយវាក៏ទទួលបានទិន្នផលល្អដូចដាំដុះលើដីផ្ទាល់ ជាពិសេសកសិករងាយស្រួលក្នុងការជំរះយកស្មៅចេញ។ កសិករគំរូខាងលើបានឱ្យដឹងទៀតថា បើដាំលើផ្ទាល់ដីវាធ្វើឱ្យស្មៅ ឬរុក្ខជាតិផ្សេងៗស្រូបយកជីវជាតិពីបន្លែ […]

ដោយ ហៃ ស៊ីណា ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជារកចំណូលបានជាង៣៧៦លានដុល្លារ ពីការនាំចេញដំឡូងមី នៅក្នុងត្រីមាសទី១ ឆ្នាំ២០២៦  (មករា​-មីនា) កើនឡើង១៦,២៦ភាគរយ ធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នា នៅឆ្នាំ២០២៥ ខណៈកម្ពុជាបានបង្កើនការកែច្នៃលើកកម្ពស់គុណភាពដំឡូងមីស្របតាមតម្រូវការទីផ្សារ។ តម្លៃដំឡូងមីស្រស់បានកើនឡើងវិញដល់ជាង៣០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូ ចាប់តាំងពីដើមខែកុម្ភៈ ខែ២០២៦ ដោយសារការកើនឡើងនៃតម្រូវការសកល។ តម្លៃដំឡូងមីស្រស់នៅភាគខាងជើងប្រទេសកម្ពុជា លក់បាន២៩០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រម នៅភូមិភាគកណ្ដាល មានខេត្តកំពង់ធំ ខេត្តកំពង់ចាម ឡើងដល់៤០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម និងភាគខាងលិចមានខេត្តបាត់ដំបង ខេត្តប៉ៃលិន ឡើងដល់ជាង៣០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម»។ បើតាមប្រធានសមាគមដំឡូងមីខ្មែរបញ្ជាក់ថា នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦ កសិករភាគច្រើនធ្វើដំឡូងមីស្ងួត ដែលទទួលបានតម្លៃខ្ពស់ រហូតដល់ជាង៦០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម។ ទីផ្សារដំឡូងមីកម្ពុជា មានប្រទេសវៀតណាម ចិន និងការប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក។ រាជរដ្ឋាភិបាលបានខិតខំជំរុញ និងពង្រីកទីផ្សារនាំចេញដំឡូងមីរហូតដល់ប្រមាណ១០លានតោន ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិនៅក្នុងឆ្នាំ២០២៥។ យោងតាមក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៥ កម្ពុជារកចំណូលបាន៦៤៦លានដុល្លារ ពីការនាំចេញដំឡូងមី ធ្លាក់ចុះ ១៤,៤៨ភាគរយ ប្រៀបធៀបនឹងឆ្នាំ២០២៤។ បរិមាណនាំចេញដំឡូងមីស្រស់មានចំនួន៣ ១០៥ ៥០០តោន ធ្លាក់ចុះ៩,៨២ភាគរយ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៥ […]

សៅប៉ូឡូ៖ អ្នកស្រាវជ្រាវប្រទេសប្រេស៊ីល បានចាប់ផ្តើមគំនិតផ្តួចផ្តើមទ្រង់ទ្រាយធំមួយ ដើម្បីវាស់ស្ទង់កាបូននៅទុកក្នុងដី និងនៅក្នុងរុក្ខជាតិ ទូទាំងតំបន់កសិកម្មសំខាន់ៗរបស់ប្រទេសប្រេស៊ីល ដោយមានគោលបំណងកសាងមូលដ្ឋាន ដែលអាចទុកចិត្តបានសម្រាប់ការគ្រប់គ្រងដី និងគោលនយោបាយកសិកម្ម ទាក់ទងនឹងអាកាសធាតុ។ យោងតាមអង្គការ អាជែនស៊ី ហ្រេ្វបបេស (Agencia FAPESP) បានឱ្យដឹងថា កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងយកគំរូដីជាទ្រង់ទ្រាយធំ ក្នុងគោលបំណងផ្តល់ទិន្នន័យ ដើម្បីណែនាំការសម្រេចចិត្តប្រើប្រាស់ដី និងការធ្វើផែនការនិរន្តរភាពនៅក្នុងប្រព័ន្ធកសិកម្ម។ គម្រោងនេះ ត្រូវបានគេស្គាល់ថា ជាការរាប់ថយក្រោយសម្រាប់កាបូន (Carbon Countdown) ដែលកំពុងត្រូវបានដឹកនាំដោយមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវកាបូននៅតំបន់កសិកម្មត្រូពិច ដោយមូលនិធិស្រាវជ្រាវក្រុងសៅប៉ូឡូ។ អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រមកពីសាកលវិទ្យាល័យ វិទ្យាស្ថានសហព័ន្ធ និងអែមប្រាប៉ា (Embrapa) កំពុងចូលរួមក្នុងការងារនេះ ក្រោមការគាំទ្រតាមរយៈភាពជាដៃគូជាមួយឧស្សាហកម្ម។ ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានខែខាងមុខនេះ ក្រុមស្រាវជ្រាវនឹងប្រមូលសំណាកដី និងរុក្ខជាតិពីប្រហែល ៦ ៥០០កន្លែង នៅទូទាំងប្រទេសប្រេស៊ីល រួមទាំងតំបន់ប្រើសម្រាប់កសិកម្មផងដែរ។ យុទ្ធនាការយកសំណាកដីនេះ ត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងបង្កើតសំណាកដីប្រហែល២៥០ ០០០សំណាកសម្រាប់ការវាស់វែងកាបូន និងសំណាកបន្ថែមជាង៤០០ ០០០សំណាក ដើម្បីវាយតម្លៃលក្ខណៈសម្បត្តិដី ដូចជាដង់ស៊ីតេ និងសមាសធាតុគីមី។ អ្នកស្រាវជ្រាវ មានគោលបំណងបង្កើតប្រព័ន្ធទិន្នន័យសាធារណៈដ៏ទូលំទូលាយដំបូងគេរបស់ប្រទេសប្រេស៊ីល ស្តីពីកាបូនក្នុងដី និងក្នុងរុក្ខជាតិ។ ព័ត៌មាននេះ នឹងជួយវាយតម្លៃពីរបៀបផ្លាស់ប្តូរការប្រើប្រាស់ដីប៉ះពាល់ដល់ការខាតបង់ […]

ដោយ អៀវ ឈៀងនី ភ្នំពេញ៖ ផ្តើមចេញពីការធ្វើហូបជាលក្ខណៈគ្រួសារ ស្រ្តីខ្មែរមួយរូបបានកែច្នៃផលិតផលជាង ៣០មុខ ចេញពីវត្ថុធាតុដើម​ក្នុង​វិស័យកសិកម្ម ដូចជា ម្ទេស ប៉េងបោះ ស្លឹកគ្រៃ រមៀត ខ្ជាយ ខ្ញី ដែលបានដាំដុះនៅក្នុងស្រុក និងរំដេងពីឃុំអូរសោមជាដើម។ អ្នកស្រី សែម សុជាតា ម្ចាស់សិប្បកម្មនាងរំដេង បានផលិតគ្រឿងទេស និងទឹកជ្រលក់ខ្មែរជាច្រើនមុខ រហូតដល់ជាង៣០មុខ ដោយអ្នកស្រីអះអាងប្រាប់ទូរទស្សន៍ ARDBថា គ្រឿងផ្សំទាំងអស់ អ្នកស្រីបានប្រមូលទិញពីតំបន់នានា ដែលបានដាំដុះនៅក្នុងស្រុក ជាពិសេសរំដេង អ្នកស្រីយកមកពីឃុំអូរសោម ដើម្បីទុកផលិតជាគ្រឿងទេស និងទឹកជ្រលក់ ទឹកម្ទេស ទឹកប៉េងបោះ ព្រមទាំងគ្រឿងទេសខ្មែរជាច្រើនមុខទៀត។ អ្នកស្រីថា អ្នកស្រីឧស្សាហ៍ធ្វើទុកញុំា ព្រោះផ្ទះអ្នកស្រីនៅឆ្ងាយ គឺនៅខេត្ត ជួនណាពីរអាទិត្យ ឬបីអាទិត្យ ទើបឡើងមកម្តង ដូច្នេះអ្នកស្រីធ្វើទុកនៅផ្ទះឱ្យកូន និងស្វាមីញុំា ហើយអ្វីដែលធ្លាប់ធ្វើ អ្នកស្រីតែងតែថ្លឹងគ្រឿងវាល់គ្រឿង និងតែងតែយកសំណាកទុក ដើម្បីដឹងថា ទុកបានរយៈពេលប៉ុន្មាន និងទទួលបានការគាំទ្រពីមិត្តភក្តិផងដែរ។ សិប្បកម្មផលិតផលិតផលខ្មែរ ជាផ្នែកសំខាន់មួយនៃសេដ្ឋកិច្ចក្នុងស្រុក និងការអភិរក្សវប្បធម៌ជាតិ ព្រមទាំងសេដ្ឋកិច្ចគ្រួសារ។ […]