ចិនចិញ្ចឹមត្រីយកពងដ៏មានតម្លៃ រកប្រាក់ពាន់លានដុល្លារ ព្រមទាំងកាត់បន្ថយបទល្មើសនេសាទខុសច្បាប់

image_2026-09-28_14-10-38

ប៉េកាំង៖ កសិកម្មចិញ្ចឹមត្រី ស្ទើជិន (Sturgeon) និងឧស្សាហកម្មផលិត ពងត្រីប្រណីត (Caviar)មានតម្លៃកបើពពក នៅក្នុងប្រទេសចិនកំពុងតែរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស និងអាចផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការទីផ្សារពិភពលោកដោយស្របច្បាប់ និងមានចីរភាពជាងការនេសាទត្រីធម្មជាតិ។

ឧស្សាហកម្មនេះ ក៏ជួយកាត់បន្ថយការនេសាទត្រីស្ទើជិនធម្មជាតិ ដើម្បីវះយកពងវាដោយខុសច្បាប់ ព្រោះពូជត្រីនេះកំពុងរងការគំរាមកំហែងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ព្រោះតែពងវាមានតម្លៃខ្លាំងពេក។

ពងត្រីស្ទើជិននេះ ដែលជាអាហារប្រណីត ហៅថា កាវីយ៉ា (Caviar) គេរៀបចំដាក់ក្នុងប្រអប់ប៉ុនកំប៉ុងសារ៉ាស្បែកជើង មានទម្ងន់មួយខាំ ប៉ុន្តែតម្លៃលក់មានពី១០០ដុល្លារ រហូតដល់៨០០ដុល្លារ។ ពងត្រីប្រភេទខ្លះ អាចលក់បានក្នុងតម្លៃជិត៤ម៉ឺនដុល្លារ ក្នុងមួយគីឡូក្រាម។

កាលពីកក្កដា ឆ្នាំ២០២៦នេះ​ ដែលជារដូវពូជត្រី ស្ទើជិន​ពងកូនមន្ត្រីជលផលចិន និងរុស្ស៊ី បានរួមគ្នាបង្កើនស្តុកត្រីនៅក្នុងប្រព័ន្ធទន្លេបែងចែកព្រំដែនប្រទេសទាំងពីរ ព្រមទាំងបានលែងកូនត្រីជាង២០លានក្បាល ដើម្បីជួយស្តារធនធានជលផលនៅតាមដងទន្លេ ក្នុងខេត្តហីឡុងជៀង ដែលមានប្រវែងជាង២ ៧០០គីឡូម៉ែត្រ ជាមួយប្រទេសរុស្ស៊ី។

តាមដងទន្លេយ៉ង់សេ (Yangtze) នាទីក្រុងអ៊ីទូ (Yidu) ក្នុងខេត្តហ៊ូប៉ី (Hubei) ភាគកណ្តាលប្រទេសចិន​ កសិដ្ឋានចញ្ចឹមត្រី មានការរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័ស ដោយមានមជ្ឈមណ្ឌលខ្នាតធំៗ​សម្រាប់ភ្ញាស់បង្កាត់ពូជ ត្រី និងមានបែបណ្ដែតទឹករាយប៉ាយរហូតតំបន់ជនបទ មានត្រីស្ទើជិនជាង១លានក្បាល។

កាលពីមុន ផ្លូវទឹកហូរក្នុងតំបន់នេះ ពោរពេញទៅដោយសំណាញ់ មងអួន ស្បៃមុង និងបែចិញ្ចឹមត្រីដោយខុសច្បាប់ ណែនណាន់តាន់តាប់ស្ទើរពេញផ្ទៃទន្លេ រហូតបំពុលទឹកឱ្យកខ្វក់ និងគំរាមកំហែងដល់ប្រភេទពូជត្រីធម្មជាតិនៅក្នុងតំបន់។

នៅឆ្នាំ២០១៦ ប្រទេសចិនបានបង្កើនកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងការពារប្រព័ន្ធអេកូឡូស៊ីនៃទន្លេយ៉ង់សេ ដែលជាទន្លេវែងជាងគេបំផុតរបស់ប្រទេសចិន។ ប្រាំឆ្នាំក្រោយមក ការហាមឃាត់របរនេសាទត្រីប្រភេទនេះជាទ្រង់ទ្រាយធំរយៈពេល១០ឆ្នាំ បានចូលជាធរមាន រួមជាមួយច្បាប់ការពារទន្លេយ៉ង់សេយ៉ាងតឹងរ៉ឹងផងដែរ។

តាមរយៈកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងនេះ អាជ្ញាធរទីក្រុងអ៊ីងទូ និងមន្ត្រីជលផលគ្រប់គ្រងតំបន់ផ្សេងៗទៀត ប៉្របតាមដងទន្លេយ៉ង់សេ បានបំផ្លាញឧបករណ៍នេសាទ និងបែចិញ្ចឹមត្រីខុសច្បាប់ទាំងនោះ អស់ចេញពីក្នុងទឹក។

នៅឆ្នាំ២០១៨ មជ្ឈមណ្ឌលចិញ្ចឹម​ ភ្ញាស់បង្កាត់ពូជត្រីស្ទើជិនរបស់ចិន (China Qingjiang Sturgeon Valley) ត្រូវបានបង្កើតឡើងជាមជ្ឈមណ្ឌលចិញ្ចឹមត្រី ក្នុងអគារបិទជិត បែបខ្នាតឧស្សាហកម្មដំបូងគេរបស់ពិភពលោក​ដោយប្រើបច្ចេកទេសសាមញ្ញបំផុត គឺយកត្រីស្ទើចិនពីទន្លេ មកចិញ្ចឹមក្នុងបែនៅលើដី។

គុណភាពទឹកក្នុងទន្លេយ៉ង់សេ បានល្អឡើងវិញ ចំណែកប្រភេទសត្វកម្រមួយចំនួនបានចាប់ផ្តើមវិលត្រឡប់មកទីកន្លែងកំណើតវិញ។ ចំណែកនៅលើដី ការចិញ្ចឹមត្រីស្ទើជិន បានរីកកកាន់តែធំប្រកបដោយការប្រមូលផ្តុំ និងប្រើបច្ចេកវិទ្យាកាន់តែខ្ពស់​ រហូតធ្វើឱ្យប្រទេសចិនមានចំណែកប្រហែល ៦០ភាគរយ នៃផលិតកម្មពងត្រីប្រណីត​​ កាវីយ៉ា នៅទូទាំងពិភពលោក ដែលគ្រាន់តែទីក្រុងអីទូ​ មួយប៉ុណ្ណោះ អាចនាំចេញពងត្រីបានជាង១ម៉ឺនកំប៉ុងក្នុងមួយថ្ងៃ ទៅកាន់ទីផ្សារជាង២០ប្រទេស​ ដោយគិតជាប្រាក់ចំណូលរាប់លានដុល្លារ៕ (ផាន់ អាណា)


article 2 pic 1
ដើម្បីបានពន្ធសូន្សលើផ្លែចេក ហ្វីលីពីនសុខចិត្តបន្ថយពន្ធនាំចូលឡានជប៉ុន

ម៉ានីល៖ ហ្វីលីពីនកំពុងស្នើឱ្យជប៉ុនលុបចោលពន្ធនាំចូលផ្លែចេករបស់ខ្លួន ហើយហ្វីលីពីននឹងបន្ថយអត្រាពន្ធនាំចូលរថយន្តពីជប៉ុនជំនួសវិញ តាមរយៈកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចហ្វីលីពីន-ជប៉ុន ដើម្បីឱ្យពន្ធនាំចូល​ផ្លែចេកធ្លាក់ទានដូចប្រទេស​កម្ពុជា ឡាវ និង​វៀតណាមដែរ។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម ហ្វីលីពីន លោកស្រី គ្រីស្ទីណា រូគេ (Cristina Roque) បាននិយាយថា រដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីនកំពុងស្នើឱ្យជប៉ុនទម្លាក់មកនៅពន្ធសូន្យ លើការនាំចេញផ្លែចេកទៅកាន់ប្រទេសជប៉ុន ក្រោមកិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីទ្វេភាគី ដើម្បីជាថ្នូររដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីន កាត់បន្ថយពន្ធលើរថយន្តជប៉ុននាំចូលមកហ្វីលីពីន។ បច្ចុប្បន្ន រថយន្តជប៉ុន ត្រូវជាប់ពន្ធនាំចូលក្នុងអត្រា២០ភាគរយ។ ទោះជាយ៉ាងណា រថយន្តម៉ាកជប៉ុនជាច្រើន ដែលលក់នៅហ្វីលីពីន បានទទួលការលើកលែងពន្ធរួចហើយ ដោយសាររថយន្តទាំងនោះត្រូវបានផលិតក្នុងស្រុក ឬនាំមកពីប្រទេសអាស៊ាន ដូចជា វៀតណាម ម៉ាឡេស៊ី ឥណ្ឌូណេស៊ី។ ភាគីទាំងពីរកំពុងតែចរចាគ្នា ដើម្បីធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពនៃកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចហ្វីលីពីន-ជប៉ុន ហើយការធ្វើវិសោធនកម្មអាចរួមបញ្ចូលការកែសម្រួលអត្រាពន្ធគយរវាងប្រទេសទាំងពីរ។ យោងតាមរបាយការណ៍ ហ្វីលីពីន គឺជាប្រទេសនាំចេញផ្លៃចេកធំជាងគេលំដាប់ទី២ នៅលើពិភពលោក។ ចំណែកប្រទេសជប៉ុន គឺជាទីផ្សារគោលដៅធំបំផុតសម្រាប់ផ្លែចេកហ្វីលីពីន។ ក្នុងឆ្នាំ២០២៦ ជប៉ុនយកពន្ធនាំចូលផ្លែចេកហ្វីលីពីន ក្នុងអត្រា១៨ភាគរយ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែតុលា ដល់ថ្ងៃទី៣១ ខែមីនា និងអត្រាពន្ធ៨ភាគរយ គិតចាប់ពីថ្ងៃទី១ ខែមេសា ដល់ថ្ងៃទី៣០ ខែកញ្ញា។ ប្រទេសជប៉ុន […]

tg_image_491454978
ជប៉ុនងាកទៅរកពូជស្រូវថ្មីធន់អាកាសធាតុ ​ ផ្តល់ទិន្នផល៦តោន ក្នុងមួយហិកតា​

តូក្យូ៖ ស្របពេលអាកាសធាតុក្នុងប្រទេសជប៉ុនកើនឡើងកម្ដៅជាងមុន នៅពេលនេះកសិករ​កំពុងងាក​ទៅរកពូជស្រូវ​ប្រភេទថ្មី ធន់នឹងអាកាសធាតុ​ ដែលអាច​បង្កើនទិន្នផលដំណាំដ៏សំខាន់មួយនេះ នៅចំពោះមុខ​ស្ថានភាពអាក្រក់នៃអាកាសធាតុ។ ពូជថ្មីនោះ មានឈ្មោះថា ហ៊ីណាតាម៉ារុ (Hinatamaru) ជាពូជស្រូវមួយប្រភេទ ដែលគ្រាប់របស់វា​នៅតែ​អាចរីកធំធាត់​ បើទោះបីជា​អាកាសធាតុក្ដៅ ហើយស្ងួតក្ដី។ អាកាសធាតុក្ដៅ និងស្ងួតនេះហើយ ជា​លក្ខខណ្ឌគំរាមកំហែងខ្លាំងដល់ការ​លូតលាស់របស់ស្រូវ ក៏ដូចជាទិន្នផលស្រូវ។ ក្នុងដំណាក់កាល​ដាំសាកល្បង ពូជស្រូវនេះបានផ្ដល់ផល​ប្រមាណប្រាំមួយតោន​ក្នុងមួយហិកតា ដែល​ជា​ទិន្នផល​ខ្ពស់ជាង​ពូជទូទៅប្រមាណ១,៥ដង ហើយនៅពេលនេះ ការដាំដុះបានពង្រីកផ្ទៃដីរហូតដល់ទៅ១ ៤០០ហិកតា។ ពូជស្រូវនេះ កំពុងផ្ដល់ក្ដីសង្ឃឹមថ្មីដល់កសិករ​នៅទូទាំងប្រទេសជប៉ុន ក្នុងការ​ជម្នះជាមួយនឹង​លក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុ ដែលមិនអំណោយផលសម្រាប់ពូជស្រូវផ្សេងៗ។ អ្នកបច្ចេកទេស និងកសិករ​នៅប្រទេសជប៉ុន បាន​អភិវឌ្ឍពូជស្រូវធន់នឹងកម្ដៅនេះ ដោយឆ្លងកាត់ការ​បង្កាត់ពូជជាមួយនឹងពូជស្រូវមានស្រាប់​ ចំណែកការ​ដាំដុះនៅក្នុងបរិយាកាស​ ដែលមានការគ្រប់គ្រងត្រឹមត្រូវ ហើយ​បន្ទាប់មក យកមកដាំនៅក្នុងវាលស្រែពិតប្រាកដ។ កាលពីពេលថ្មីៗនេះ អ្នកជំនាញបានព្រមានថា ដំណាំសំខាន់ចំនួនបួននៅក្នុងប្រទេសជប៉ុន រាប់ទាំងស្រូវ និងដំឡូងផ្អែមផង កំពុងប្រឈមនឹង​ហានិភ័យ ដោយសារ​អាកាសធាតុក្ដៅអូសបន្លាយពេលយូរពេក៕ (ជា មករា)

image_2026-09-25_11-51-41
ហ្វីលីពីនប្តឹងក្រុមហ៊ុនឯកជន និងមន្ត្រីគយ ពីបទលួចនាំចូលបន្លែដោយខុសច្បាប់

ម៉ានីល៖ ការិយាល័យគយហ្វីលីពីន បានដាក់ពាក្យបណ្តឹងព្រហ្មទណ្ឌ ប្តឹងមនុស្ស១៤នាក់ រួមមានបុគ្គលិកគយ និងក្រុមហ៊ុនពាណិជ្ជកម្មមួយ ពាក់ព័ន្ធនឹងការលួចនាំចូលបន្លែដោយខុសច្បាប់ មានតម្លៃជាទឹកប្រាក់ប្រមាណ ២៨ ម៉ឺនដុល្លារ ដោយប្រកាសបន្លំថា ជាភ្លៅមាន់ចៀន។ ទំនិញខុសច្បាប់នេះ រួមមាន ខ្ទឹមបារាំងស្រស់ជាង១៥ ០០០បាវ និងការ៉ុតស្រស់ជាង២ ០០០ប្រអប់ ដែលនាំចូលកាលពីខែមិថុនា ឆ្នាំ២០២៥ ដោយរំលោភច្បាប់ និងគ្មានលិខិតបញ្ជាក់ពីភូតគាមអនាម័យ។ ប្រធានការិយាល័យគយ ហ្វីលីពីន​ បានដឹកនាំដាក់ពាក្យបណ្តឹងប្តឹងមន្ត្រីគយ និងបុគ្គលិក្រុមហ៊ុននាំចូល នៅក្នុងប្រាំមួយសំណុំរឿង បញ្ជូនទៅកាន់ក្រសួងយុត្តិធម៌ ដើម្បីទាមទារឱ្យផ្តន្ទាទោសក្រុមហ៊ុននាំចូល ឈ្មួញកណ្តាល ព្រមទាំងមន្ត្រីគយត ពាក់ព័ន្ធនឹងការបន្លំនាំចូលទំនិញកសិកម្មដោយខុសច្បាប់។ មន្ត្រីគយ ដែលសង្ស័យមានជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងការលួចនាំចូលនេះ កំពុងប្រឈមមុខនឹងការចោទប្រកាន់ពីបទ ធ្វេសប្រហែសដោយចេតនាចំពោះភារកិច្ច និងបទអនុញ្ញាតឱ្យបុគ្គលផ្សេងទៀតរំលោភច្បាប់ ដោយការធ្វេសប្រហែស ឬដោយចេតនា។ ភ្នាក់ងារសម្ងាត់ និងភ្នាក់ងារស៊ើបអង្កេតគយ ក៏បានផ្តល់អនុសាសន៍ឱ្យចាត់វិធានការរដ្ឋបាលប្រឆាំងមន្ត្រី និងបុគ្គលិកគយ​ ដែលជាប់ពាក់ព័ន្ធនឹងករណីនេះ រួមមានអ្នកត្រួតពិនិត្យទំនិញ អ្នកវាយតម្លៃទំនិញ និងបុគ្គលិកនៅផ្នែកស៊ើបការណ៍ និងផ្នែកថតកាំរស្មីអិក្ស។ តាមច្បាប់ហ្វីលីពីន ការលួចនាំចូលផលិតផលកសិកម្ម អាចត្រូវបានចាត់ទុកថា ជាការបំផ្លាញសេដ្ឋកិច្ច ប្រសិនបើតម្លៃទំនិញកសិកម្មលួចនាំចូលនោះ មានតម្លៃលើស១០លានប៉េសូ ឬស្មើនឹង១៦ម៉ឺនដុល្លារ […]

image_2026-09-25_10-02-39
បង់ក្លាដែស ចាប់ចោរលួចជី៣០តោន ប្រុងនាំចេញឆ្លងដែនទៅភូមា

ដាកា៖ បុរសពីរនាក់ត្រូវសមត្ថកិច្ចបង់ក្លាដែសចាប់ខ្លួន ព្រមទាំងរឹបអូសបានជីអ៊ុយរ៉ាចំនួន៦០០បាវ  ដែលសង្ស័យថា កំពុងលួចដឹកស្លងដែនទៅប្រទេសភូមា នាយប់ថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦។ មេបញ្ជាកាឆ្មាំសមុទ្របង់ក្លាដែស បានបញ្ជាក់ពីការចាប់ខ្លួននេះ ព្រមទាំងសន្និដ្ឋាថា ជីទាង៦០០បាវ មានទម្ងន់សរុបរហូតដល់៣០តោន និងគិតជាទឹកប្រាក់ជិតមួយសែនដុល្លារ។ មេបញ្ជាការរូបនេះ បានឱ្យដឹងទៀតថា ក្រុមឆ្មាំសមុទ្របានធ្វើប្រតិបត្តិការស្ទាក់ចាប់បានភ្លាមៗ បន្ទាប់ពីទទួលបានព័ត៌មានសម្ងាត់ នៅវេលាប្រមាណម៉ោង១២ និង៣០នាទី រំលងអធ្រាត្រឈានចូលថ្ងៃទី២៤ ខែកញ្ញានេះ។ ក្រុមទាហានការពារព្រុំដែន បានស្ទាក់ចាប់រថយន្តដឹកជីចំនួនពីរគ្រឿង និងចោរពីរនាក់ នៅពេលកំពុងផ្ទេរជីដាក់លើទូកមួយគ្រឿង ដើម្បីលួចនាំចេញទៅលក់ក្នុងប្រទេសភូមា។ កងឆ្មាំសមុទ្របានរឹបអូសជីអ៊ុយរ៉ាចំនួន៦០០បាវ មានទម្ងន់សរុប៣០តោន មានតម្លៃប្រមាណ១៧ ០០០ដុល្លារ ព្រមទាំងចាប់យករថយន្តដឹកទំនិញពីរគ្រឿង ដែលប្រើប្រាស់ក្នុងសកម្មលួចនាំចេញជី នៅពេលប្រទេសកំពុងជួបកង្វះខាត។ មេបញ្ជាការរូបនេះ បាននិយាយថា អង្គភាពរបស់ខ្លួនកំពុងបន្តស៊ើបអង្កេតរកបណ្ដាញពាក់ព័ន្ធ និងកសាងសំណុំរឿងបញ្ជូនខ្លួនចោរលួចជីទាំងពីរនាក់នេះ ទៅតុលាការ។ ចាប់តាំងពីផ្ទុះសង្គ្រាមអ៊ីរ៉ង់ និងការបិទច្រកសមុទ្រហ័រមុស (Hormuz) មិនឱ្យវានាឆ្លងកាត់ បានធ្វើឱ្យការផ្គត់ផ្គង់ជីលើពិភពលោកធ្លាក់ចុះ ហើយជំរុញឱ្យតម្លៃអ៊ុយរ៉េកើនឡើងថ្លៃយ៉ាងខ្លាំង ស្របពេលតម្លៃធាតុចូលកសិកម្មនៅលើពិភពលោកត្រូវចំណាយថ្លៃដើមផលិតកាន់តែឡើងខ្ពស់ ចំណែកកសិករខ្លះទៀត បានកាត់បន្ថយការប្រើប្រាស់ជីសម្រាប់ដំំណាំរបស់ខ្លួន​ ដែលធ្វើឱ្យទិន្នផលដំណាំធ្លាក់ចុះបង្កផលប៉ះពាល់ដល់សន្តិសុខស្បៀងសកល៕ (ផាន់ អាណា)

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ