ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន មានគម្រោងដាំដើមដូងចំនួន៥០លានដើម នៅឆ្នាំ២០២៦

coconut-plantation-dozens-palm-trees-beautiful-tropical-island-mindoro-philippines-where-copra-production-166921606

ម៉ានីល៖ ប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន បានបញ្ជាឱ្យអាជ្ញាធរដូងហ្វីលីពីន  ពង្រីកផែនការដាំដើមដូង នៅឆ្នាំ២០២៦ ឱ្យបានចំនួន៥០លានដើម ដើម្បីពន្លឿនការអភិវឌ្ឍន៍ឧស្សាហកម្ម និងដណ្តើមបានឈ្មោះជាប្រទេសផលិតផ្លែដូងលំដាប់កំពូលរបស់ពិភពលោក។

យោងតាមសារព័ត៌មាន ឌឹស្តា​ របស់ហ្វីលីពីន បានឱ្យដឹងថា រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន បានបញ្ជាក់ពីផែនការរបស់លោកប្រធានាធិបតី បន្ទាប់ពីបានអនុម័តថវិកាបន្ថែមសម្រាប់កម្មវិធីដាំដើមដូងដ៏ធំនៅឆ្នាំក្រោយ ដែលផែនការដំបូងរបស់អាជ្ញាធរដូង គ្រោងដាំត្រឹមតែ២៥លានដើមប៉ុណ្ណោះ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម ហ្វ្រង់ស៊ីស្កូ ធៀវ លូរ៉ែល (Francisco Tiu Laurel) បានមានប្រសាសន៍ប្រាប់សារព័ត៌មានក្នុងស្រុក លោកប្រធានាធិបតីបានអនុម័តកញ្ចប់ថវិកាជាង៧​​ ០០០លានប៉េសូ ឬស្មើនិង១២១លានដុល្លារ​ សម្រាប់កម្មវិធីដាំដើមដូងនៅឆ្នាំក្រោយ។

យុទ្ធសាស្ត្រ​ដាំ​ដើម​ដូង​នេះ ​គឺ​ជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​កម្មវិធី​រយៈពេល​ប្រាំ​ឆ្នាំ ​ដែល​ដាក់​ឱ្យ​ដំណើរការ​ក្នុង​ឆ្នាំ​២០២៣ ដើម្បី​ដាំ​ដើម​ដូង​នៅទូទាំងប្រទេសហ្វីលីពីនឱ្យ​បាន​១០០​លានដើម ​នៅ​ត្រឹមឆ្នាំ​២០២៨ ។

រហូតមកដល់ពេលនេះ ប្រទេសហ្វីលីពីន បានដាំដូងសរុបចំនួន៨,៥លានដើម នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ដែលយ៉ាងហោចណាស់ត្រូវដាំបន្ថែមចំនួន១៥លានបន្ថែមទៀត ដើម្បីឱ្យស្របតាមគោលដៅដាំមុនដំណាច់ឆ្នាំ។

លោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម បាននិយាយបញ្ជាក់ថា លោកប្រធានាធិបតីបានបែងចែកមូលនិធិបន្ថែមសម្រាប់ដាំដូងរួចរាល់ហើយ ចំណែករដ្ឋាភិបាលនឹងចូលរួមសហការដាំដើមជាមួយសហគមន៍កសិកម្មដូង ដើម្បីតាមដានដំណើរការដាំដុះឱ្យបានជោគជ័យយ៉ាងឆាប់រហ័ស។

ក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន បាននិយាយថា រដ្ឋបាលរបស់លោក ម៉ាកូស ចាប់អារម្មណ៍ខ្លាំងណាស់លើកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ខ្លួនក្នុងការដាំដើមដូងឡើងវិញ ដើម្បីកសាងកេរ្តិ៍ប្រទេសជាអ្នកមានដើមដូងច្រើនជាងគេបំផុតលើពិភពលោក បន្ទាប់ពីបាត់ឈ្មោះកាលពីជិត៣០ឆ្នាំកន្លងមកហើយ។

ក្រសួងកសិកម្ម បានកត់សម្គាល់ថា កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដាំដើមដូងឡើងវិញនេះ គឺមានសារៈសំខាន់សម្រាប់ការរីកចម្រើននៃវិស័យដូងក្នុងស្រុក ដោយសារដើមដូងចំនួន៣៤០លានដើមនៅទូទាំងប្រទេស​ កំពុងចាប់ផ្តើមចាស់ជិតអស់ហើយ ដែលអាចផ្តល់ទិន្នផលផ្លែដូងតិចតួចប៉ុណ្ណោះ។

ការជំរុញឱ្យដាំដើមដូងឡើងវិញជាទ្រង់ទ្រាយធំ  កើតឡើងចំពេលមានការកើនឡើងនៃតម្រូវការប្រេងដូងជាសាកល ជាពិសេសស្របពេលការសម្រេចចិត្តរបស់សហភាពអឺរ៉ុប ក្នុងការចាត់ថ្នាក់ផលិតដូងប្រេងថា មិនមាននិរន្តរភាពដោយសារការប្រែប្រួលដីសម្រាប់ដាំដុះ។

លើសពីនេះ តម្លៃប្រេងដូងពិភពលោកក៏កំពុងតែឡើងថ្លៃផងដែរ ដោយសារមិនសូវមានដូង ព្រោះតែដូងខ្ចីកំពុងត្រូវប៉ាន់លើទីផ្សារពិភពលោក ដែលមានអត្ថប្រយោជន៍ចំពោះសុខភាពមនុស្ស។ នៅក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី ផលិតផ្លែដូងបានចំនួន១៧,១៣លានតោន ខណៈប្រទេសហ្វីលីពីនផលិតផ្លែដូងបានត្រឹមតែ១៤,៧៧លានតោនប៉ុណ្ណោះ។

ក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន បានបញ្ជាក់ថា លើសពីនេះ អាជ្ញាធរដូងបានទទួលកញ្ចប់ថវិកាចំនួន១​៨០០លានប៉េសូ  ឬស្មើនឹង៣១២លានដុល្លារសម្រាប់ដាក់ជីបំប៉នដើមដូងមានស្រាប់ ដើម្បីឱ្យផ្តល់ទិន្នផលខ្ពស់ឡើងវិញ នៅឆ្នាំ២០២៦។

លោករដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្ម បានមានប្រសាសន៍ថា គោលដៅសំខាន់បំផុត គឺដើម្បីបង្កើនទិន្នផលក្នុងមួយឆ្នាំ យ៉ាងហោចណាស់បាន៦០ផ្លែ ក្នុងដូងចាស់មួយដើម តាមរយៈការបំប៉នដោយប្រើជីកសិកម្ម ដែលនាពេលកន្លងមក ក្នុងដូងចាស់មួយដើមផ្តល់ទិន្នផលត្រឹមតែ៤០ប៉ុណ្ណោះ ក្នុងមួយឆ្នាំ៕


image_2026-09-18_15-35-24
ម៉ាឡេស៊ី គ្រោងដាំម្នាស់ឱ្យបាន២០ ០០០ហិកតា នៅឆ្នាំ២០៣០ សម្រាប់នាំចេញ

កូឡាឡាំពួរ៖ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី បានកំណត់គោលដៅពង្រីកផ្ទៃដីដាំម្នាស់ នៅក្នុងរដ្ឋសារ៉ាវ៉ាក់ ពី ២២០០ហិក តា ទៅដល់ ២០០០០ហិកតា ត្រឹមឆ្នាំ២០៣០ ដោយត្រៀមថវិកាគាំទ្រ ១៩លានដុល្លារ សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦–២០៣០។ បច្ចុប្បន្ន រដ្ឋសារ៉ាវ៉ាក់ឈរនៅលំដាប់ទី២ ក្នុងប្រទេសម៉ាឡេស៊ី សម្រាប់ផ្ទៃដីដាំម្នាស់ ដោយមានទំហំជិត ២ ពាន់ ហិកតា ក្នុងនោះជិត ១៥០០ ហិកតា កំពុងចេញផ្លែ និងផ្តល់ទិន្នផលសរុប៣ ៣០០០ តោន។ នៅកម្រិតថ្នាក់ជាតិ ឧស្សាហកម្មម្នាស់របស់ម៉ាឡេស៊ី មានតម្លៃជិត ៣១៥លានដុល្លារ ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ ដោយទទួលបានផលសរុបជិត ៥១៧តោន ដាំដុះលើពីផ្ទៃដីជិត ១៩ ០០០ហិកតា។ ផែនការពង្រីកការផ្ទៃដីដាំដុះនេះ រដ្ឋសារ៉ាវ៉ាក់ បានកំណត់គោលដៅដាំម្នាស់ពូជ ម្នាស់មាសសារ៉ាវ៉ាក់១ (Sarawak Gold 1-SG1) លើផ្ទៃដីទំហំ៦០ហិកតា ក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ។ កម្មវិធីសាកល្បងនាំចេញផ្លែម្នាស់ទៅប្រទេសសិង្ហបុរីកំពុងដំណើរការ ដើម្បីវាយតម្លៃការទទួលយករបស់ទីផ្សារ តម្រូវការផ្នែកដឹកជញ្ជូន និងការអនុលោមតាមនីតិវិធីនាំចេញ។ គម្រោងពង្រីកម្នាស់មាសសារ៉ាវ៉ាក់១ ឬអេសជី១ (SG1)  គឺជាយុទ្ធសាស្ត្រអភិវឌ្ឍន៍លើតំបន់អភិវឌ្ឍន៍ចំនួន៣។ […]

image_2026-09-18_09-34-13
ហ្វីលីពីនផ្អាកនាំចេញមើមដំឡូងឈាមមាន់ស្រស់ ព្រោះខ្លាចគេលួចយកទៅធ្វើពូជដាំដែរ

ម៉ានីល៖ ប្រទេសហ្វីលីពីន បានផ្អាកការនាំចេញដំឡូងឈាមមាន់ស្រស់ ដើម្បីការពារពូជដំណាំនៅទីផ្សារពិភពលោកកុំឱ្យគេលួចយកទៅធ្វើពូជដាំបន្តទៀត។ ការផ្អាកការនាំចេញនេះត្រូវអនុវត្តដោយមិនកំណត់រយៈពេល ចាប់តាំងពីពាក់កណ្តាលខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ សម្រាប់ដំឡូងឈាមមាន់ស្រស់ និងពូជសម្រាប់យកទៅដាំផងដែរ។ នេះបើយោងតាមក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន បានឱ្យដឹងក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍ កាលពីថ្ងៃទី១៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦នេះ។ ក្រសួងបានបញ្ជាក់ថា គោលបំណង គឺដើម្បីបង្កើនសមត្ថភាពផលិតក្នុងស្រុក និងធ្វើឱ្យដំណាំនេះក្លាយជាប្រភពចំណូលនាំចេញដ៏សំខាន់ជាងមុនរបស់ប្រទេសហ្វីលីពីន។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន លោក ហ្វ្រែនស៊ីស្កូ ធៀវ ឡូរ៉ែល (Francisco Tiu Laurel) បានមានប្រសាសន៍ថា «យើងខ្វះពូជសម្រាប់ដាំយ៉ាងខ្លាំងនៅក្នុងប្រទេសរបស់យើង ហើយយើងមិនចង់នាំចេញវាទៅប្រទេសដទៃ ដែលគេអាចយកពូជដំឡូងឈាមមាន់របស់ហ្វីលីពីនទៅដាំបន្ត ដើម្បីប្រកួតប្រជែងជាមួយយើងនោះទេ»។ ដំឡូងឈាមមាន់របស់ហ្វីលីពីន កំពុងក្លាយជាវត្ថុធាតុដើម ដែលរោងចក្រកែច្នៃ និងអ្នកទិញនៅក្រៅប្រទេសមានតម្រូវការកាន់តែច្រើន។ ដំឡូងឈាមមាន់ត្រូវបានកែច្នៃជាផលិតផលជាច្រើន ដូចជា ម្សៅ ដំណាប់ និងម្សៅដំឡូងកិន សម្រាប់ប្រើជាគ្រឿងផ្សំក្នុងផលិតផលផ្សេងៗ មានចាប់ពីនំខួបកំណើត រហូតដល់ធ្វើជាទៀនក្រអូប។ ក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន បានឱ្យដឹងទៀតថា ផលិតផលដំឡូងឈាមមាន់របស់ហ្វីលីពីន ត្រូវបាននាំចេញទៅកាន់ប្រទេសកាណាដា បណ្តាប្រទេសនៅមជ្ឈិមបូព៌ា និងផ្នែកខ្លះនៃទ្វីបអាស៊ី ខណៈសហរដ្ឋអាម៉េរិក និងអឺរ៉ុប អាចក្លាយជាទីផ្សារនាពេលអនាគត៕​ (ផាន់ អាណា)

Buckwheat with chicken curry sauce isolated on white background.
ស្រីលង្កា ពង្រឹងសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ ដើម្បីឱ្យប្រជាជនមានសុខភាពល្អ

កូឡុំបូ៖ ប្រទេសស្រីលង្កា កំពុងពង្រឹងប្រព័ន្ធត្រួតពិនិត្យលើចំណីអាហាររបស់ខ្លួន ដើម្បីការពារសុខភាពសាធារណៈ ពង្រឹងប្រព័ន្ធចំណីអាហារ និងគាំទ្រកំណើនសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ គោលនយោបាយនេះ ត្រូវបានរៀបចំឡើងក្រោមការដឹកនាំរបស់ក្រសួងសុខាភិបាល និងសារព័ត៌មានមហាជន តាមរយៈអង្គភាពរដ្ឋបាលត្រួតពិនិត្យចំណីអាហារ ដើម្បីធានាឱ្យប្រជាជនស្រីលង្កាគ្រប់រូបទទួលបានចំណីអាហារ មានសុវត្ថិភាព អំណោយផលដល់សុខភាព និងមានគុណភាព ព្រមទាំងពង្រឹងការសម្របសម្រួលរវាងស្ថាប័នទទួលខុសត្រូវលើសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ តាមខ្សែច្រវ៉ាក់ចំណីអាហារទាំងមូល ចាប់ពីការផលិតរហូតដល់ការទទួលទាន ។ ទោះបីស្រីលង្កាមានក្របខណ្ឌច្បាប់សម្រាប់គ្រប់គ្រងសុវត្ថិភាពចំណីអាហាររួចហើយក្តី ប្រទេសនេះកន្លងមកមិនទាន់មានគោលនយោបាយជាតិទូលំទូលាយណាមួយ ដែលអាចដឹកនាំ និងសម្របសម្រួលកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងផ្នែកសុវត្ថិភាពចំណីអាហាររវាងស្ថាប័នរដ្ឋ និងវិស័យផ្សេងៗនៅឡើយទេ។ គោលនយោបាយថ្មីនេះបានបំពេញចន្លោះខ្វះខាតទាំងនោះ ដោយផ្តល់ទិសដៅយុទ្ធសាស្ត្រសម្រាប់ពង្រឹងអភិបាលកិច្ច បង្កើនប្រព័ន្ធតាមដានត្រួតពិនិត្យ កែលម្អការវាយតម្លៃ និងការទំនាក់ទំនងអំពីហានិភ័យ ពង្រឹងសមត្ថភាពមន្ទីរពិសោធន៍ ពង្រឹងច្បាប់ស្តីសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ និងលើកកម្ពស់ការយល់ដឹងក្នុងចំណោមអ្នកផលិត អាជីវកម្មចំណីអាហារ និងអ្នកប្រើប្រាស់។ គោលនយោបាយនេះក៏មានគោលបំណងដោះស្រាយបញ្ហាប្រឈមថ្មីៗ ផ្នែកសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ ដែលកើតឡើងពាក់ព័ន្ធនឹងការផ្លាស់ប្តូរប្រព័ន្ធផលិតកម្មចំណីអាហារ ការពង្រីកពាណិជ្ជកម្មចំណីអាហារក្នុងស្រុក និងអន្តរជាតិ៕ (ផាន់ អាណា)

83222979-022B-4DA3-A673-BDF4C3DAD944
ចេកអំបូងលឿងកម្ពុជា កំពុងលក់នៅទីផ្សារ​១០ប្រទេស ​លើពិភពលោក​

ដោយ ឡុង សារេត​ ភ្នំពេញ​៖ ចេកអំបូងលឿង​របស់កម្ពុជា​មានវត្តមានលើទីផ្សារ​ចំនួន១០ប្រទេសហើយ ហើយក្នុងរយៈពេល៨ខែឆ្នាំ​២០២៦នេះ កម្ពុជា​នាំចេកអំបូងលឿង​ ជិត​២៩ម៉ឺនតោន ។ មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលនិយាយថា បច្ចុប្បន្ន​​ដំណាំចេកអំបូងលឿងនេះ​​កំពុងមានសក្តានុពលខ្ពស់​ទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគ​ ឱ្យមកដាំដុះនៅកម្ពុជា​កាន់តែច្រើន ។​ ​ លោក ឃឹម ហ្វីណង់ អនុរដ្ឋលេខាធិការនិងជាអ្នកនាំពាក្យ​ក្រសួងកសិកម្ម​ រុក្ខាប្រមាញ់និងនេសាទ​បានឱ្យ​ដឹង​ថា​ ទីផ្សារគោលដៅសំខាន់ៗរបស់ចេកអំបូងលឿងខ្មែរ រួមមាន ចិន វៀតណាម ជប៉ុន កូរ៉េខាងត្បូង ម៉ាឡេស៊ី ហុងកុង កាហ្សាក់ស្ថាន អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត សិង្ហបុរី និងប្រទេសអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម។​ លោកលើកឡើង​ថា បច្ចុប្បន្នមានក្រុមហ៊ុនប្រមាណ៣៥ កំពុងវិនិយោគលើការដាំដុះចេកអំបូងលឿងក្នុង​ខេត្តកំពត កំពង់ស្ពឺ ឧត្តរមានជ័យ កំពង់ចាម ក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង រតនគិរី និងខេត្តមណ្ឌលគិរី។ ក្នុងឆ្នាំ២០២៥កន្លងទៅ ផ្ទៃដីដាំដុះចេកអំបូងលឿងសរុបមានជាង​៣៥ ០០០ហិកតា ក្នុងនោះផ្ទៃដីដែលអាចប្រមូលផលបានមានចំនួនជាង១៧ ០០០ហិកតា ដែលផ្តល់នូវបរិមាណផលសរុបប្រមាណ​ជាង៤៨ម៉ឺនតោន៕

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ