រលកកម្ដៅជួយឲ្យចេកមួយដើម ក្នុងប្រទេសអង់គ្លេស ចេញត្រយូង ធ្វើឱ្យមនុស្សម្នាភ្ញាក់ផ្អើល

image_2026-08-13_14-28-28

ឡុងដ៍៖ ចេកមួយដើមនៅក្នុងសួនមួយ ក្នុងតំបន់ខនវ៉ល (Cornwall) ប្រទេសអង់គ្លេស បានចេញត្រយូងមួយស្ទង ដែលអ្នកជំនាញផ្នែកសាកវប្បកម្មយល់ថា អាចបណ្តាលមកពីសីតុណ្ហភាពនៅចក្រភពអង់គ្លេសកាន់តែកើនឡើងកម្ដៅក្នុងឆ្នាំ២០២៦នេះ។

សារព័ត៌មាន ប៊ីប៊ីស៊ី (BBC) របស់អង់គ្លេស បានចេញផ្សាយកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ថា ស្ត្រីម្នាក់ឈ្មោះ ខេធី ណេវីល (Cathy Neville) បានដាំដើមចេកមួយដើមមានកម្ពស់ប្រហែល៣,៣៥ម៉ែត្រ ដោយប្រើអស់រយៈពេលប្រាំពីរឆ្នាំទើបចេញត្រយូង​ មានបួនស្និត និងមានផ្លែសរុប២៤ផ្លែ។

អ្នកជំនាញនៅក្នុងប្រទេសអង់គ្លេស បានកត់សម្គាល់ថា ការណ៍ដែលចេកមួយដើមនេះចេញត្រយូង គឺជារឿងដ៏កម្រណាស់ក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រអង់គ្លេស។

សមាគមរុក្ខជាតិ និងសួនច្បាររាជវង្សអង់គ្លេស (Royal Horticultural Society) ដែលជាសមាគម ឬអង្គការសប្បុរសធម៌ផ្នែកកសិកម្ម និងឧទ្យានវិទ្យា ដ៏ឈានមុខគេមួយរបស់អង់គ្លេស បានបញ្ជាក់ថា កាលពីប្រហែល២០ឆ្នាំមុន ព្រឹត្តិការណ៍បែបនេះ គឺស្ទើរតែមិនធ្លាប់កើតមានឡើយ នៅចក្រភពអង់គ្លេស។ ដូច្នេះ ក្នុងករណីចេកមួយដើមចេញត្រយូងនៅពេលនេះ​ អាចក៏ឆ្លុះបញ្ចាំងពីនិន្នាការធំមួយផងដែរ គឺរុក្ខជាតិតំបន់ត្រូពិចមួយចំនួនកំពុងលូតលាស់បានល្អនៅអង់គ្លេស ខណៈដំណាំប្រពៃណីរបស់អង់គ្លេសមួយចំនួនកំពុងថយចុះ។

លោក ហ្គាយ បាធើ (Guy Barter) អ្នកធ្វើការក្នុងសមាគមរុក្ខជាតិ និងសួនច្បាររាជវង្សអង់គ្លេស បាននិយាយថា អាកាសធាតុកាន់តែក្តៅបានជួយឲ្យដើមចេកនេះចេញត្រយូង និងមានផ្លែ។​ លោកបាននិយាយថា កាលពី២០ឆ្នាំមុន ដើមចេកនៅក្នុងប្រទេសអង់គ្លេសស្ទើរតែមិនដែលចេញត្រយូងសោះ ដូច្នេះលោកបានចាត់ទុកដើមចេករបស់លោកស្រី ខេធី ណេវីល មានផ្លែនៅពេលនេះអាចជាលទ្ធផលនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ និងសីតុណ្ហភាពកាន់តែក្តៅឡើងៗនៅក្នុងប្រទេស។

រីឯលោក ភីធើ ចូន (Peter Jones) នាយកផ្នែកសាកវប្បកម្ម បាននិយាយថា
«ទោះបីដើមចេកអាចលូតលាស់បានល្អនៅតំបន់នេះក៏ដោយ ក៏វាជារឿងកម្រណាស់ ដែលចេកមួយដើមអាចចេញត្រយូង និងអាចកាន់ផ្លែបាន»។

ចំណែកលោកស្រី ខេធី ណេវីល បាននិយាយថា លោកស្រីភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង នៅពេលឃើញដើមចេកកម្ពស់៣,៣៥ម៉ែត្រ ដែលលោកស្រីទទួលជាអំណោយកាលពីប្រាំពីរឆ្នាំមុន ហើយយកមកដាំនៅក្នុងសួនរហូតចេញត្រយូង និងកាន់ផ្លែបានច្រើន “The banana plant had “gone bananas!”។

លោកស្រីបាននិយាយដោយសប្បាយចិត្តថា «វាពិជាអស្ចារ្យណាស់ ដែលឃើញដើមចេកចេញត្រយូងបែបនេះ»។

លោកស្រីបានប្រាប់ថា នៅពេលលោកស្រីចាប់ផ្តើមដាំ គឺកូនចេកនេះ នៅតូចណាស់។

លោកស្រីបាននិយាយបន្តទៀតថា «នៅពេលខ្ញុំបោសសម្អាតផេះចង្ក្រាន ខ្ញុំតែងតែយកផេះចាក់ដាក់គល់ចេកនេះ ព្រោះដើមចេកត្រូវការសារធាតុប៉ូតាស្យូម ហើយខ្ញុំយកកម្ទេចកម្ទីស្មៅគ្របជុំវិញគល់របស់វា។ ដូច្នេះ ទើបវាចេញត្រយូងតែម្តង»។

លោកស្រីបានបន្តទៀតថា «ខ្ញុំពិតជាភ្ញាក់ផ្អើលណាស់។ ខ្ញុំដឹងថា ដើមចេកនេះអាចចេញត្រយូង ប៉ុន្តែ វាជារឿងកម្រណាស់។ វាអស្ចារ្យណាស់ ដែលឃើញដើមចេកចេញត្រយូង។ វាជាផ្លែចេកដ៏គួរឱ្យចាប់អារម្មណ៍។ ខ្ញុំមិនធ្លាប់ឃើញពីមុនមកទេ។ រាងវាមើលទៅហាក់ស្រដៀងនឹងក្ដឹបដូងបន្តិច»។

សូមបញ្ជាក់ថា តំបន់លោកស្រី ខេធី ណេវីល កំពុងរស់នៅ គឺជាជ្រលងភ្នំ ដែលមានសំណើមច្រើន ដូច្នេះសំណើមក្នុងខ្យល់ក៏ជួយឲ្យដំណាំចេកលូតលាស់បានល្អផងដែរ។ ចំណែកលោកស្រីក៏ធ្លាប់ទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាលផ្នែកសាកវប្បកម្មផង និងជាសមាជិកក្រុមអ្នកថែសួនមួយរូបនៅក្នុងសមាគមរុក្ខជាតិ និងសួនច្បាររាជវង្សអង់គ្លេស។

លោកស្រីមិននឹកស្មានថា ឈ្មោះរបស់គាត់ត្រូវបានកត់ត្រាទុកនៅក្នុងចក្រភពអង់គ្លេសថា ជាមនុស្សម្នាក់អាចដាំចេកបានផ្លែហូបឡើយ។

លោក ហ្គាយ បាធើ អ្នកធ្វើការក្នុងសមាគមរុក្ខជាតិ និងសួនច្បាររាជវង្សអង់គ្លេស ក៏បាននិយាយថា ប្រភេទរុក្ខជាតិត្រូវការកម្ដៅ ដូចជា ដើមអូលីវ, ដើមល្វា និងដើមអាព្រីតខុត ក៏កំពុងលូតលាស់បានល្អជាងមុន នៅពេលសីតុណ្ហភាពឡើងកម្ដៅ ចំណែកដំណាំបែបប្រពៃណីរបស់អង់គ្លេសវិញ នៅតំបន់ខ្លះកំពុងថយចុះទិន្នផល។

លោកបាននិយាយថា​ «អាកាសធាតុកំពុងតែក្តៅឡើងៗ។ កាលពី២០ឆ្នាំមុន ដើមចេកមិនធ្លាប់ចេញត្រយូងទេ។ កាលណាដើមចេកចេញត្រយូង វានឹងក្លាយជាថ្ងៃដ៏ពិសេសមួយសម្រាប់អង់គ្លេស»៕ (ផាន់ អាណា)


photo_2026-08-13_14-25-56
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច៖ កសិករគួរពិចារណាឱ្យបានម៉ត់ចត់មុនពេលខ្ចីប្រាក់ពីស្ថាប័នធនាគារ​ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ អំពីលទ្ធភាពសងត្រឡប់ និងមានផែនការច្បាស់លាស់ ជៀសវាងការធ្លាក់ចូលក្នុងអន្ទាក់បំណុល

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា ព្រះវិហារ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) និងជាប្រធានសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោបានណែនាំប្រជាកសិករ នៅស្រុកសង្គមថ្មីខេត្តព្រះវិហារ ឱ្យបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្នខ្ពស់ ក្នុងការខ្ចីប្រាក់យកទៅធ្វើកសិកម្មពីស្ថាប័ននានា ដោយត្រូវមានផែនការផលិតកម្មច្បាស់លាស់ និងមានផែនការសងត្រឡប់មកវិញ ដើម្បីជៀសវាងការធ្លាក់ចូលក្នុងអន្ទាក់បំណុល។ ការណែនាំនេះធ្វើឡើងនាព្រឹកថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ក្នុងឱកាសឯកឧត្តមបណ្ឌិតអញ្ជើញដឹកនាំសហការីចុះជួបសំណេះសំណាល និងសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករនៅស្រុកសង្គមថ្មី ដើម្បីស្វែងយល់ដោយផ្ទាល់ពីស្ថានភាពជីវភាព ការធ្វើកសិកម្ម និងបញ្ហាប្រឈមនានា ដែលកសិករកំពុងជួបប្រទះនៅក្នុងមូលដ្ឋាន។ ក្នុងពិធីនេះក៏មានការចូលរួមពីឯកឧត្តម អ៊ុក គឹមសាន អភិបាលរងខេត្តព្រះវិហារ តំណាងឯកឧត្តម គីម រិទ្ធី អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តព្រះវិហារ លោក ស៊ាប កែវជីវ៉ា អភិបាលស្រុកសង្គមថ្មី ព្រមទាំងក្រុមការងារសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ តំណាងមន្ទីរកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទខេត្ត រដ្ឋបាលស្រុក ការិយាល័យជំនាញកសិកម្មស្រុក មន្ត្រីកសិកម្មឃុំ មេឃុំមេភូមិ តំណាងសមាគមកសិករ និងប្រជាពលរដ្ឋ សរុបប្រមាណ៣០០នាក់។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានមានប្រសាសន៍ថា ការធ្វើកសិកម្មមានហានិភ័យខ្ពស់ ព្រោះពឹងផ្អែកលើកត្តាជាច្រើន […]

photo_2026-08-13_10-45-18 (3)
ផលិតផលខ្មែរជាច្រើនប្រភេទ បន្តចូលផ្សារទំនើប ម៉ាត និងមីនីម៉ាត ទូទាំងប្រទេសជិតមួយពាន់ទីតាំង

ដោយ អៀវ ឈៀងនី ភ្នំពេញ៖ សព្វថ្ងៃនេះ ផលិតផលខ្មែរដែលកែច្នៃ ឬផលិតចេញពីទិន្នផលកសិកម្មកំពុងមានវត្តមានយ៉ាងសកម្ម និងទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងខ្លាំងនៅលើទីផ្សារកម្ពុជា ទាំងផ្សារទំនើប ផ្សារប្រពៃណី និងផ្សារអនឡាញ។ យោងតាមក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បានឱ្យដឹងថា តាមរយៈយុទ្ធនាការផលិតផលជាតិ រហូតមកទល់ពេលនេះ ការកែច្នៃកសិផល និងផលិតផលនៅកម្ពុជា ក្រោមការសម្របសម្រួលពីក្រសួងពាណិជ្ជកម្ម បានធ្វើឱ្យផលិតផលខ្មែរជាច្រើនប្រភេទបន្តចូលទៅក្នុងផ្សារទំនើប ម៉ាត និងមីនីម៉ាត នៅទូទាំងប្រទេសមានចំនួនជាង៧០០ទីតាំង។ ផលិតផលខ្មែរភាគច្រើនត្រូវផលិតចេញពីផលិតផលកសិកម្ម មានដូចជាផលិតផលវារីវប្បកម្ម គ្រឿងសមុទ្រ និងត្រីទឹកសាប មានត្រីងៀត ត្រីឆ្អើរ ប្រហុក ផ្អក ម៉ាំ។ លើសពីនេះ ដំណាំដាំដុះ ដូចជាស្រូវអង្ករ ជាប្រភពធំជាងគេ ដែលបង្កើតបានជាផលិតផលខ្មែររាប់រយមុខ ដូចជា៖ អង្ករផ្ការំដួល អង្ករសែនក្រអូប អង្ករសម្រូប និងអង្ករសរីរាង្គផ្សេងៗ។ បន្ថែមពីនេះ មានគ្រឿងទេស និងឱសថបុរាណដូចជា៖ ម្រេចកំពត (ម៉ត់ គ្រាប់ ជ្រក់) ខ្ញី រំដេង ស្លឹកគ្រៃ រមៀត និងតែស្លឹកគ្រៃ/តែផ្កាឈូក រួមទាំងការកែច្នៃផ្លែឈើស្រស់ និងបន្លែជាដើម។ […]

image_2026-08-13_09-07-54
ឡាវ​ និងចិន ចុះកិច្ចព្រមព្រៀងបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលបង្កាត់ពូជគោ និងពពែ ដើម្បីពង្រឹងផលិតកម្មសាច់

វៀងចន្ទន៍៖ ការសិក្សាស្រាវជ្រាវថ្មីមួយនឹងពិនិត្យមើលលទ្ធភាពក្នុងការកែលម្អពូជគោ និងពពែ ដើម្បីឱ្យផ្តល់ទិ្នផលសាច់បានកាន់តែច្រើន ដែលនឹងជួយលើកកម្ពស់ផលិតភាពបសុសត្វ និងបង្កើតឧស្សាហកម្មសាច់ ក្នុងប្រទេសឡាវឱ្យកាន់តែរឹងមាំ។ សារព័ត៌មានកសិកម្ម និងបរិស្ថាន នៅក្នុងប្រទេសឡាវ បានចេញផ្សាយថា វិទ្យាស្ថានស្រាវជ្រាវកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាចិញ្ចឹមសត្វឈ្មោះ ហ្វានស៊ីង (Fanxing របស់ប្រទេសចិន បានចុះហត្ថលេខាលើអនុស្សរណៈនៃការយោគយល់គ្នា នាទីវៀងចន្ទន៍ កាលពីថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ដើម្បីវាយតម្លៃលើលទ្ធភាពនៃការបង្កើតមជ្ឈមណ្ឌលស្រាវជ្រាវ និងកែលម្អពូជសត្វ។ សេចក្តីរាយការណ៍ខាងលើបានបញ្ជាក់ថា មជ្ឈមណ្ឌលនេះនឹងសិក្សាពីលទ្ធភាពផ្នែកបច្ចេកទេស សេដ្ឋកិច្ច និងប្រតិបត្តិការ ក្នុងការនាំយកពូជគោ ហ៊ួស៊ី (Huaxi) របស់ចិន និងពូជពពែសាច់ មកធ្វើពិសោធន៍ និងអភិវឌ្ឍនៅក្នុងប្រទេសឡាវ។ កិច្ចសហប្រតិបត្តិការនេះ អាចជួយឱ្យកសិករឡាវទទួលបានពូជសត្វល្អ និងវិធីសាស្ត្រផលិតកម្មបែបទំនើប ដែលអាចជួយគាំទ្រដល់ការបង្កើនគុណភាព និងទិន្នផលសាច់សត្វ។ ភាគីទាំងពីរក៏នឹងសិក្សាលើប្រព័ន្ធផលិតចំណីសត្វ និងវ៉ាក់សាំង ការការពារជំងឺ សេវាកម្មបសុសត្វ និងវិធីសាស្ត្របង្កាត់ពូជផងដែរ។ វិស័យទាំងនេះមានសារៈសំខាន់ណាស់ ពីព្រោះនៅពេលផលិតកម្មបសុសត្វកាន់តែរឹងមាំ គឺមិនត្រឹមតែពឹងផ្អែកលើពូជល្អប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងពឹងផ្អែកលើសុខភាពសត្វ អាហារូបត្ថម្ភល្អ និងសេវាកម្មកសិកម្ម ដែលគួរឱ្យទុកចិត្តទៀតផង។ ដៃគូទាំងពីរក៏មានគម្រោងស្វែងយល់ពីកសិកម្មឆ្លាតវៃ និងបច្ចេកវិទ្យាជីវសាស្ត្រ […]

photo_2026-08-13_08-42-30 (2)
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច និងលោកជំទាវ សួរ សុខគីម ប្រគេនទៀនព្រះវស្សា ទេយ្យទាន និងបច្ច័យ ដល់ព្រះសង្ឃគង់ចាំព្រះវស្សានៅវត្តប្រាសាទគោកបេង

ព្រះវិហារ៖ ឆ្លៀតក្នុងឱកាសចុះជួបសំណេះសំណាល និងសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករនៅទូទាំង៨ក្រុង-ស្រុក នៃខេត្តព្រះវិហារ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម និងលោកជំទាវ សួរ សុខគីម បានដឹកនាំក្រុមគ្រួសារ និងសហការី នាំយកទៀនព្រះវស្សា ទេយ្យទាន និងបច្ច័យ ប្រគេនដល់ព្រះសង្ឃ ដែលគង់ចាំព្រះវស្សា នៅវត្តជ័យព្រឹក្ស ហៅវត្តប្រាសាទគោកបេង ស្ថិតនៅភូមិគោកបេង សង្កាត់កំពង់ប្រណាក ក្រុងព្រះវិហារ ខេត្តព្រះវិហារ។ ការប្រគេនទៀនព្រះវស្សា ទេយ្យទាន និងបច្ច័យនេះ ធ្វើឡើងដោយសទ្ធាជ្រះថ្លា ក្នុងគោលបំណងចូលរួមលើកស្ទួយ និងគាំទ្រវិស័យព្រះពុទ្ធសាសនា ព្រមទាំងជួយសម្រួលដល់ព្រះសង្ឃក្នុងការបំពេញព្រះសាសនកិច្ច និងការគង់ចាំព្រះវស្សា។ ហើយក៏ជាការឧទ្ទិសកុសលជូនដល់បុព្វការីជន ញាតិទាំងប្រាំពីរសន្តាន ព្រមទាំងវីរជន និងកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ដែលបានពលីជីវិតក្នុងបុព្វហេតុការពារ និងបម្រើជាតិមាតុភូមិ ព្រមទាំងចូលរួមចំណែកក្នុងការថែរក្សា វប្បធម៌ប្រពៃណីនៃការធ្វើបុណ្យ ការចែករំលែក និងការជួយគ្នាទៅវិញទៅមកក្នុងសង្គមខ្មែរ៕  

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ