កសិករដាំបន្លែក្នុងស្រុកប្តេជ្ញាផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការឱ្យគ្រប់គ្រាន់នៅក្នុងតំបន់ ដើម្បីកាត់បន្ថយការនាំចូលពីខាងក្រៅ

photo_2026-01-29_11-19-43 (2)

ដោយ រស្មី

ភ្នំពេញ៖ ប្រជាពលរដ្ឋកម្ពុជា ដែលជាអ្នកដាំបន្លែនៅតាមតំបន់មួយចំនួនបានបង្ហាញការប្តេជ្ញាចិត្តខ្ពស់ថា នឹងខិតខំដាំបន្លែតាមផ្ទះសម្បែងរបស់ខ្លួនដើម្បីផ្គត់ផ្គង់បន្លែនៅតាមមូលដ្ឋាន ភូមិឃុំ សហគមន៍ ឱ្យបានគ្រប់គ្រាន់តាមតម្រូវការ និងស្របពេលដែលមន្រ្តីជាន់ខ្ពស់នៃក្រសួងកសិកម្មរុ ក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានអះអាងថា បន្លែក្នុងស្រុកអាចផ្គត់ផ្គង់បានប្រមាណ៨០ភាគរយ ហើយនៅពេលខាងមុខនឹងឈប់ពឹងផ្អែកលើការនាំចូលបន្លេពីប្រទេសជិតខាងទាំងស្រុង។

បន្ទាប់ពីប្រទេសកម្ពុជាមានជម្លោះព្រំដែន ដោយការឈ្លានពានពីសំណាក់ប្រទេសថៃ ច្រកព្រំដែនទាំងអស់ត្រូវបានបិទជិតឈឹងជិតមួយឆ្នាំមកនេះ ប្រទេសកម្ពុជាដែលធ្លាប់តែនាំបន្លែបង្កាមួយចំនួនពីប្រទេសថៃ នាពេលនេះត្រូវបានបញ្ឈប់ទាំងស្រុង ម្ល៉ោះហើយបានកំពុងធ្វើឱ្យពលរដ្ឋកម្ពុជាមួយចំនួននាំគ្នាប្តេជ្ញាចិត្តដាំបន្លែក្នុងស្រុកជំនួសឱ្យការនាំចូលវិញ។

ទាក់ទងក្នុងរឿងនេះ អ្នកស្រី សន គង់ រស់នៅភូមិត្បែងប្រជាប់ ឃុំប្រាំបីមុំ ស្រុកថ្ពង ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ឱ្យដឹងថា បន្ទាប់ពីមើលឃើញសារៈសំខាន់បន្លែ ជាពិសេសចង់រកចំណូលសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារផង អ្នកស្រីជាមួយស្វាមីបាននាំគ្នាដាំបន្លែដើម្បីលក់ឱ្យអ្នកភូមិ និងលក់ឱ្យអ្នកធ្វើដំណើរទេសចរ។ ក្នុងការដាំបន្លែចាប់ពីជិតចុងឆ្នាំ២០២៥កន្លងមកពេលនេះ បានហុចផលយ៉ាងល្អប្រសើរ ក្នុងនេះគ្រួសារអ្នកស្រីអាចលក់បន្លែបានរៀងរាល់ថ្ងៃ។

ស្រ្តីរូបនេះបានបញ្ជាក់ប្រាប់ថា  “ខ្ញុំដាំបន្លែលក់ឱ្យអ្នកភូមិគ្នាឯង ពេលខ្លះលក់ឱ្យអ្នកធ្វើដំណើរតាមផ្លូវ ជាពិសេសលក់ឱ្យអ្នកទេសចរតែម្តង។ ខ្ញុំឃើញថា ដំណាំដាំដោយខ្លួនឯងបែបនេះ គឺធានាសុខភាពពីព្រោះខ្ញុំដាំប្រើតែជីអាចម៍គោប៉ុណ្ណោះ ម្ល៉ោះហើយមិនភ័យព្រួយមានសារជាតិគីមីលាយឡំទេ»។

អ្នកស្រីបន្តថា «បើពលរដ្ឋយើងរួមគ្នាដាំបន្លែ កាន់តែច្រើនឡើងនោះ គឺកម្ពុជាយើងមិនចាំបាច់ត្រូវនាំចូលពីប្រទេសជិតខាងទៀតឡើយ។ យើងត្រូវរួមគ្នាដាំបន្លែឱ្យច្រើន យើងលក់ក្នុងស្រុកយើង បានចំណូលក្នុងក្រុមគ្រួសារយើងហើយនៅបានបរិភោគបន្លែ ដែលមានសុវត្តិភាពគ្មានសារជាតិគីមីផង»។

អ្នកស្រី សន គង់ មានវ័យជិត៤០ឆ្នាំ បានប្រាប់ថា ក្នុងដំណាំនេះប្រើតែជីធម្មជាតិលាមកគោ ឬជីធម្មជាតិមួយចំនួនទៀត ហើយលទ្ធផលនោះដំណាំលូតលាស់ល្អណាស់។ ចំពោះតម្លៃវិញអ្នកស្រីលក់ទាបជាងនៅទីផ្សា គឺ ស្ពៃក្រញាញ់តម្លៃ២ ៥០០ ទៅ៣០០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម ស្ពៃតឿ ស្ពៃចង្កឹះ ពេលខ្លះលក់ថ្លៃតែ២០០០ ទៅដល់២៥០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម។

លើកឡើងស្រដៀងគ្នានេះ អ្នកស្រី ណុប កូឡាប រស់នៅភូមិកណ្តាល ឃុំ អន្លង់រាប ស្រុកវាលវែង ខេត្តពោធិ៍សាត់ ​បានឱ្យដឹងថា ក្នុងរយៈពេលជាងមួយឆ្នាំមកនេះ គឺបន្ទាប់ពីមានការឈ្លានពានពីសំណាក់កងទ័ពថៃ និងមានការបិទច្រកព្រំដែន គឺអ្នកស្រីបានដាំបន្លែកាន់តែច្រើនឡើងជាបន្តបន្ទាប់ សំដៅធ្វើយ៉ាងណា ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារក្នុងមូលដ្ឋាន និងមួយចំនួននាំចេញទៅលក់នៅបណ្តាខេត្តផ្សេងៗទៀតក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។

ទោះពេលខ្លះរំខានដោយសារគ្រាប់ផ្លោងសង្រ្គាមឈ្លានពានពីកងទ័ពថៃ  មិនសូវបានដាំបន្លែដោយសាររវល់ជម្លៀសខ្លួនទៅកាន់ទីសុវត្តិភាព តែពេលនេះអ្នកស្រីបានសម្រុកដាំឡើងវិញដើម្បីលក់នៅក្នុងមូលដ្ឋានឱ្យបានច្រើន ហើយការដាំនេះមិនត្រឹមតែជួយផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារក្នុងស្រុកប៉ុណ្ណោះទេ តែក៏ជាបន្លែល្អ មានគុណភាពល្អ ពីព្រោះមិនមានសារជាតិគីមី ដែលអ្នកបរិភោគព្រួយបារម្ភឡើយ។

ដោយឡែក អ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ឯកឧត្តម ឃឹម ហ្វីណង់ នាថ្មីៗមកនេះបានបញ្ជាក់ប្រាប់ថា បច្ចុប្បន្នកម្ពុជាអាចផ្គត់ផ្គង់បន្លែក្នុងស្រុកបានប្រមាណ៨០ភាគរយ ហើយនៅពេលខាងមុខទៀតនេះកម្ពុជានឹងអាចផ្គត់ផ្គង់បន្លែទាំងស្រុងដោយខ្លួនឯង ដោយមិនចាំបាច់ពឹងផ្អែកការនាំចូលពីប្រទេសជិតខាងបន្តទៀតឡើយ។

ជាមួយគ្នានេះអ្នកនាំពាក្យក្រសួងកសិកម្ម្ម បានគូសបញ្ជាក់ដែរថា បច្ចុប្បន្ននេះក្នុងចំណោមសហគមន៍ទំនើបចំនួន៣០កន្លែង ដែលក្រសួងទើបបានបង្កើតឡើង មានសហគមន៍ដាំបន្លែចំនួន១០សហគមន៍។ សម្រាប់នាពេលខាងមុខក្រសួងគ្រោងនឹងបង្កើតសហគមន៍ដាំបន្លែ និងជំរុញដល់ពលរដ្ឋឱ្យបន្លែតាមផ្ទះសម្បែង ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់តម្រូវការទីផ្សារក្នុងស្រុកទាំងស្រុងតែម្តង៕


DSC08046
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច អញ្ជើញចុះសួរសុខទុក្ខ លើកទឹកចិត្តនាយទាហាន និងពលទាហានកងពលតូចអន្តរាគមន៍លេខ៨ ក្នុងឱកាសបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា ព្រះវិហារ៖ ក្នុងឱកាសពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌ និងភ្ជុំបិណ្ឌ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាល ទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម នៅព្រឹកថ្ងៃទី៣០ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ បានដឹកនាំសហការរីអញ្ជើញចុះសួរសុខទុក្ខ សំណេះសំណាល និងលើកទឹកចិត្តដល់នាយទាហាន នាយទាហានរង និងពលទាហាននៃកងពលតូចអន្តរាគមន៍លេខ៨។ ពិធីចុះសួរសុខទុក្ខនេះ ធ្វើឡើងនៅទីបញ្ជាការកងពលតូចអន្តរាគមន៍លេខ៨ ស្ថិតនៅភូមិមរតកតេជោ ឃុំកន្ទួត ស្រុកជាំក្សាន្ត ខេត្តព្រះវិហារ ដោយមានការអញ្ជើញចូលរួមពីឯកឧត្តម គឹម ច័ន្ទបញ្ញា អភិបាលរងខេត្តព្រះវិហារ តំណាងដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់ ឯកឧត្តម គីម រីទ្ធី អភិបាលខេត្តព្រះវិហារ ព្រមទាំងតំណាងថ្នាក់ដឹកនាំសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ និងថ្នាក់ដឹកនាំសហព័ន្ធស្រូវអង្ករកម្ពុជា។ ក្នុងឱកាសនេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានថ្លែងអំណរគុណ និងសម្តែងការដឹងគុណចំពោះកងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធ ដែលបានខិតខំបំពេញភារកិច្ច ដោយលះបង់កម្លាំងកាយចិត្ត និងសាច់ស្រស់ឈាមស្រស់ ដើម្បីការពារជាតិ បូរណភាពទឹកដី ប្រជាពលរដ្ឋ និងប្រជាជននៅសមរភូមិក្រោយ។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត បានមានប្រសាសន៍ថា ការចុះសួរសុខទុក្ខនាយទាហាន និងពលទាហានធ្វើឡើងពីរដងគឺក្នុងឱកាសបុណ្យប្រពៃណីជាតិ ដូចជាបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ […]

photo_2026-09-27_16-05-34 (3)
ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម ទទួលបានពានរង្វាន់ ADFIAP Development Award 2026 លើកម្មវិធីហិរញ្ញប្បទានត្រីភាគី តភ្ជាប់ទីផ្សារ និងការផលិត

ទីក្រុងកូឡុំបូ ប្រទេសស្រីលង្កា៖ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) បានទទួលពានរង្វាន់អភិវឌ្ឍន៍របស់សមាគមគ្រឹះស្ថានហិរញ្ញប្បទានអភិវឌ្ឍន៍ក្នុងតំបន់អាស៊ី និងប៉ាស៊ីហ្វិក (ADFIAP Development Award) ឆ្នាំ២០២៦ លើកម្មវិធីហិរញ្ញប្បទានត្រីភាគីតភ្ជាប់ទីផ្សារ និងការផលិត (Tri-Party Market-Linked Financing Program) នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំប្រចាំឆ្នាំរបស់សមាគម ADFIAP លើកទី៤៩ ដែលប្រព្រឹត្តទៅចាប់ពីថ្ងៃទី២៣ ដល់ថ្ងៃទី២៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៦ នៅទីក្រុងកូឡុំបូ ប្រទេសស្រីលង្កា។ កម្មវិធីហិរញ្ញប្បទានត្រីភាគីតភ្ជាប់ទីផ្សារ និងការផលិតនេះ គឺជាគំនិតផ្តួចផ្តើមថ្មីមួយរបស់ធនាគារ ARDB ក្នុងការផ្តល់នូវនវានុវត្តន៍ដំណោះស្រាយហិរញ្ញវត្ថុដល់ប្រជាកសិករ និងគ្រប់តួអង្គក្នុងខ្សែច្រវាក់តម្លៃផលិតកម្មកសិកម្ម និងកសិឧស្សាហកម្ម ពោលគឺអភិវឌ្ឍដំណោះស្រាយហិរញ្ញប្បទានប្រកបដោយបរិយាបន្ន និងចីរភាព សម្រាប់វិស័យកសិកម្មតាមរយៈការសម្រួលដល់លទ្ធភាពទទួលបានហិរញ្ញប្បទាន ដោយផ្អែកលើភាពជាដៃគូតាមខ្សែច្រវាក់តម្លៃកសិកម្ម កសិឧស្សាហកម្ម និងយន្តការហិរញ្ញប្បទានដែលមិនតម្រូវឱ្យមានទ្រព្យធានាឥណទាន។ ការទទួលបានពានរង្វាន់ដ៏មានកិត្យានុភាពនេះ បង្ហាញពីការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ធនាគារ ARDB, ក្នុងនាមជាស្ថាប័នដែលមិនត្រឹមតែបានរួមចំណែកលើកកម្ពស់បរិយាប័ន្នហិរញ្ញវត្ថុប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានបង្កើនភាពធន់នៃអាជីវកម្មដល់ប្រជាកសិករ, លើការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់ធនាគារ ARDB ក្នុងការគាំទ្រ​ប្រជាកសិករ ពង្រឹងខ្សែច្រវាក់តម្លៃកសិកម្ម កសិឧស្សាហកម្ម និងជំរុញការអភិវឌ្ឍវិស័យកសិកម្មនៅកម្ពុជាឱ្យកាន់តែមានភាពធន់ និងមានចីរភាព៕

tg_image_4034619774
ស្ត្រីវៀតណាមម្នាក់កាប់ដើមទុរេនមួយចម្ការ ដើម្បីកាយរកឆ្អឹងខ្មោចទាហាន ស្លាប់ក្នុងសង្គ្រាម

ហូជីមិញ៖​ ស្ត្រីកសិករជនជាតិវៀតណាមម្នាក់​ អាយុ៥៦ រស់នៅក្នុងខេត្តដុងថាប់​ អតីតខេត្តខ្មែរ ហៅថា ខេត្តផ្សារដែក បានកាប់ចោលដើមទុរេនជាង១០០ដើម ដើម្បីកាយរកឆ្អឹងខ្មោចទាហានវៀតណាម ស្លាប់នៅក្នុងសម័យសង្គ្រាម។ នេះបើយោងតាមការចេញផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានវៀតណាម។ ម្ចាស់ចម្ការរូបនេះ មានអារម្មណ៍សោកស្តាយនៅពេលឃើញអាជ្ញាធរវៀតណាម កាប់រំលំចោលដើមទុរេននៅក្នុងចម្ការ ដែកជាកម្មសិទ្ធិរបស់ខ្លួន ប៉ុន្តែគាត់បានបង្ខំចិត្តយល់ព្រមជាមួយក្រុមទាហានស្រាវជ្រាវរកឆ្អឹងខ្មោច​ ព្រោះគាត់តែងតែឃើញឆ្អឹងមនុស្សនៅពេលក្នុងដីច្រើនពេក។ គាត់បាននិយាយថា «ការរកឃើញអដ្ឋិធាតុបាន គឺមានន័យថា ក្រុមគ្រួសារអាចដឹងថា ធាតុរបស់មនុស្សជាទីស្រឡាញ់របស់ខ្លួនកប់នៅទីណា ហើយអាចនាំធាតុទៅផ្ទះ ដើម្បីគោរពបូជា និងរំឭកដល់វិញ្ញាណក្ខន្ធពួកគេ»។ ចម្ការទុរេនស្របច្បាប់នេះ កាលពីមុនធ្លាប់ជាទីតាំងកប់ខ្មោងទាហានវៀតណាមស្លាប់ក្នុងសម័យសង្គ្រាម។ ប៉ុន្តែសារព័ត៌មានវៀតណាម មិនបញ្ជាក់ពីការស្លាប់នោះក្នុងសង្គ្រាមជាមួយកម្ពុជា ឬជាមួយទាហានអាម៉េរិកាំងឡើយ។ កាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុន នៅពេលគ្រួសាររបស់គាត់ជីកធ្វើប្រឡាយទឹក ឬជីកដី ដើម្បីដាំដើមទុរេន គាត់បានរកឃើញអដ្ឋិធាតុមនុស្សបីនាក់ផ្សេងគ្នា ហើយបានរាយការណ៍ទៅអាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន ដែលបន្ទាប់មកបានមកប្រមូលយកអដ្ឋិធាតុទាំងនោះទៅរក្សាទុក។ ទោះបីជាយ៉ាងណា គាត់នៅតែមានអារម្មណ៍ថា អាចនៅមានឆ្អឹងទាហានផ្សេងទៀតកប់នៅក្នុងដីចម្ការនេះ។ កសិករម្នាក់នេះបាននិយាយរំឭកថា «ខ្ញុំគិតថា ប្រហែលជានៅមានអដ្ឋិធាតុទាហានផ្សេងទៀតនៅក្នុងចម្ការ ប៉ុន្តែចម្ការនេះធំណាស់ ហើយខ្ញុំមិនដឹងថា ត្រូវស្វែងរកនៅកន្លែងណាទេ។ ពេលនោះគ្មានវិធីណាផ្សេងឡើយ ដូច្នេះខ្ញុំក៏បន្តដាំដើមទុរេន» លើផ្នូរខ្មោចទាំងនោះ។ គាត់បាននិយាយបន្តទៀតថា ការបាត់បង់ដើមទុរេនទាំងនេះ គឺជាការលះបង់ផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុដ៏ធំមួយសម្រាប់គ្រួសារ ប៉ុន្តែគាត់បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ការស្វែងរក និងនាំយកអដ្ឋិធាតុរបស់ទាហានស្លាប់ […]

iC7HBvohbJqExqvbKcV3pP
ជប៉ុនរកឃើញសត្វល្អិត២១ប្រភេទ  លើដំឡូងបារាំងស្រស់នាំចូលពីអាម៉េរិក អាចឆ្លងដល់ដំណាំក្នុងស្រុក

តូក្យូ៖ ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទជប៉ុន បានរកឃើញសត្វល្អិតចង្រៃចំនួន២១ប្រភេទ នៅលើដំឡូងបារាំងស្រស់នាំចូលពីសហរដ្ឋអាម៉េរិក ស្របពេលអាម៉េរិកសុំឱ្យជប៉ុនលុបចោលការរឹតបន្តឹងបែបនេះ។ កសិករជប៉ុន អង្គការចែកចាយ និងអ្នកស្រាវជ្រាវប្រមាណ៧០០នាក់ បានចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំផ្សព្វផ្សាយតាមប្រព័ន្ធអនឡាញនៅទូទាំងប្រទេសជប៉ុន ស្តីពីការរកឃើញមេរោគឆ្លងនៅក្នុងដំឡូងបារាំងស្រស់ នាំចូលពីអាម៉េរិក។ ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទជប៉ុន ​បានឱ្យដឹងថា ពពួកសត្វល្អិតនេះ គឺជាប្រភេទដង្កូវស៊ីឫសដំឡូងបារាំង (Globodera rostochiensis) និងពពួកដង្កូវស៊ីមើមដំឡូងបារាំង (Globodera pallida) ដែលសុទ្ធតែជាប៉ារ៉ាស៊ីតរស់នៅលើដំឡូងបារាំងនាំចូលពីអាម៉េរិក។ អគ្គនាយកការិយាល័យកិច្ចការអ្នកប្រើប្រាស់ និងសុវត្ថិភាពចំណីអាហារ នៃក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទជប៉ុន បាននិយាយថា​ ការធានាឱ្យមានវិធានការគ្រប់គ្រងហានិភ័យ ដើម្បីទប់ស្កាត់ការនាំចូលសត្វល្អិត ដែលអាចបង្កផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរដល់ដំណាំរបស់ជប៉ុន គឺជាមូលដ្ឋានរឹងមាំសម្រាប់ការលុបចោលនាំចូលដំឡុងបារាំង។ សហរដ្ឋអាម៉េរិកបានស្នើជាលើកដំបូងនៅឆ្នាំ២០២០ ឱ្យជប៉ុនអនុញ្ញាតនាំចូលដំឡូងបារាំងស្រស់ សម្រាប់លក់នៅផ្សារទំនើប និងប្រើប្រាស់ក្នុងវិស័យសេវាកម្មម្ហូបអាហារ នៅក្នុងប្រទេសជប៉ុន។ បច្ចុប្បន្ន ជប៉ុនអនុញ្ញាតឱ្យនាំចូលផលិតផលដំឡូងបារាំងក្លាសេ និងកែច្នៃពីប្រទេសជាច្រើន ប៉ុន្តែក្រោមច្បាប់ការពាររុក្ខជាតិ ការនាំចូលដំឡូងបារាំងស្រស់ នៅតែត្រូវបានហាមឃាត់ដាច់ខាត ដោយសារខ្លាចមានសត្វល្អិតចង្រៃ។ ចំណែកនៅកោះតៃវ៉ាន់វិញ ដែលសម្ពន្ធមិត្តរបស់អាម៉េរិក ចាក់ទឹកមិនលិចដូចជប៉ុនដែរ បានរឹតបន្តឹងយ៉ាងខ្លាំងលើការនាំចូលដំឡូងបារាំងស្រស់ពីសហរដ្ឋអាម៉េរិក ដែលសូម្បីតែដំបូងបារាំងអាម៉េរិកមានដុះពន្លក ក៏ហាមមិនឱ្យនាំចូលដែរ៕ (ផាន់ អាណា)

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ