សមាគមវារីវប្បករកម្ពុជាសម្តែងការគាំទ្រចំពោះការជំរុញឱ្យមានការបង្កើតច្បាប់ជលផលថ្មី

រាជធានីភ្នំពេញ៖ លោក ឡែមផូ វរិទ្ធ ប្រធានគណៈកម្មការប្រតិបត្តិសមាគមវារីវប្បករកម្ពុជា បានសម្តែងការរីករាយ និងគាំទ្រក្នុងការជំរុញឱ្យមានការបង្កើតច្បាប់ជលផលថ្មី បន្ទាប់ពីសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីជលផលមួយនេះ ទទួលបានការឯកភាពពីគណៈកម្មការនីតិកម្ម​ និងយុត្តិធម៌​នៃរដ្ឋសភា និងសម្រេចបញ្ជូនបន្តទៅគណៈកម្មាធិការអចិន្ត្រៃយ៍ ដើម្បីពិនិត្យបន្ថែមទៀត។

លោកបានឱ្យដឹងថា «ច្បាប់ជលផលមានសារប្រយោជន៍ខ្លាំងលើការងារជលផល ហើយក្នុងនោះក៏មានការលើកឡើងពាក់ព័ន្ធវិស័យវារីវប្បករ និងអាជីវករ ដែលធ្វើអាជីវកម្មលើការផលិតផលជលផលនេសាទ ខណៈច្បាប់ចាស់ផ្តោតច្រើនលើការនេសាទ ឬការប្រមូលផលត្រីពីធម្មជាតិ។ ដូច្នេះក្នុងនាមសមាគមវារីវប្បករកម្ពុជាយើងរីករាយស្វាគមន៍ចំពោះការជំរុញឱ្យមានការច្បាប់ថ្មីនេះកើតឡើង»។

បើតាមលោក ឡែមផូ វរិទ្ធ , ក្រៅពីសម្តែងការគាំទ្រចំពោះការរៀបចំច្បាប់ជលផលថ្មី ក៏បានអំពាវនាវដល់ភាគីពាក់ព័ន្ធឱ្យជួយជំរុញច្បាប់ជលផលថ្មីនេះឱ្យរដ្ឋសភាអនុម័តជាផ្លូវការ ព្រោះវាត្រូវការចាំបាច់ក្នុងការអនុវត្តច្បាប់នេះ ដើម្បីគាំពារ ការពារក៏ដូចជាជំរុញដល់វិស័យជលផល និងវារីវប្បកម្ម។

យោងតាមក្រសួង កសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ បានឱ្យដឹងថា ច្បាប់ជលផលចាស់​ ដែលត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើដោយព្រះរាជក្រមលេខ នស/រកម/០៥០៦/០១១ ចុះថ្ងៃទី២១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០០៦ មានអាយុ១៩ឆ្នាំហើយ បើគិតត្រឹមឆ្នាំ២០២៥នេះ។ នៅក្នុងរយៈពេល១៩ឆ្នាំនេះ ការវិវត្តនៃកំណើនប្រជាសាស្ត្រ ការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចសង្គម និងបច្ចេកវិទ្យា បានវិវត្តទៅមុខលឿនរហ័ស ដែលទាមទារឱ្យមានការកែទម្រង់វិស័យជលផលរបស់រាជរដ្ឋាភិបាលនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ឱ្យស្របតាមបរិការណ៍ សេដ្ឋកិច្ចសង្គមកម្ពុជា និងសាកលលោក។ ក្នុងន័យនេះ ទើបរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ដែលមានក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ជាសេនាធិការ បានរៀបចំសេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីពីជលផលថ្មីនេះឡើង។

សេចក្តីព្រាងច្បាប់ស្តីជលផលមាន១៥ ជំពូក និង១០៤ មាត្រា និងឧបសម្ព័ន្ធចំនួន២ ត្រូវបានគណៈរដ្ឋមន្ត្រីសម្រេចយល់ព្រមក្នុងសម័យប្រជុំពេញអង្គគណៈរដ្ឋមន្ត្រីកាលពីថ្ងៃទី៦ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីបញ្ជូនមកសុំការពិនិត្យ និងអនុម័តពីស្ថាប័ននីតិប្បញ្ញត្តិ។

រាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាជឿជាក់ថា បន្ទាប់ពីសេចក្តីព្រាងច្បាប់នេះត្រូវបានអនុម័ត និងប្រកាសឱ្យប្រើជាផ្លូវការ ច្បាប់នេះនឹងក្លាយជាឧបករណ៍គតិយុត្តមានលក្ខណៈពេញលេញ និងគ្រប់ជ្រុងជ្រោយ ដោយផ្តល់នូវអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើន ដូចជា ១- គ្រប់គ្រង ការពារ អភិរក្ស និងអភិវឌ្ឍធនធានជលផលឱ្យមាននិរន្តរភាព។ ២- ការពារផលប្រយោជន៍ប្រជានេសាទ សហគមន៍នេសាទ វារីវប្បករ និងអាជីវករ ដែលធ្វើអាជីវកម្មផល ផលិតផលជលផល។ ៣- គាំទ្រការអនុវត្តផែនការយុទ្ធសាស្ត្រវិស័យជលផល ស្របតាមគោលនយោបាយរបស់រាជរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីចូលរួមចំណែកដល់កំណើនសេដ្ឋកិច្ច ជួយកាត់បន្ថយភាពក្រីក្រ និងលើកកម្ពស់ជីវភាពប្រជាពលរដ្ឋ និង៤- បំពេញនូវលក្ខខណ្ឌតម្រូវ និងស្តង់ដា ឱ្យមានសង្គតិភាពទៅនឹងលិខិតុបករណ៍អន្តរជាតិ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងបរិបទថ្មីៗ ក្នុងការធ្វើសកលភាវូបនីយកម្ម និងសមាហរណកម្មទៅថ្នាក់តំបន់ និងអន្តរជាតិ៕


image_2025-12-11_10-27-36
ទិន្នផលខ្ញីឥណ្ឌូណេស៊ីឆ្នាំនេះ អាចផ្គត់ផ្គង់ក្នុងស្រុក និងនាំចេញទៅក្រៅប្រទេស

ហ្សាការតា៖ ក្រុមហ៊ុននាំចេញផលិតផលកសិកម្មឥណ្ឌូណេស៊ី​ បានប្រកាសថា វិស័យនាំចេញខ្ញីស្រស់របស់ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ីកំពុងចូលដល់រដូវកាលថ្មី ព្រមទាំងស្ថិតក្នុងស្ថានភាពរឹងមាំជាងមុន ដោយសារការផ្គត់ផ្គង់ និងគុណភាពខ្ញី កាន់តែមានស្ថេរភាពនៅតាមតំបន់ដាំដុះសំខាន់ៗរបស់ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ តំណាងក្រុមហ៊ុន បានមានប្រសាសន៍ថា «ភាពអាចរកបានខ្ញី គឺល្អជាងឆ្នាំមុនបន្តិច ដោយសារអាកាសធាតុអំណោយផល និងការដាំដុះកាន់តែច្រើន ជាពិសេសកសិករឥណ្ឌូណេស៊ី នៅក្នុងកោះជ្វាខាងកើត។ ផលិតកម្មខ្ញីនៅក្នុងតំបន់សំខាន់ៗ ដែលយើងទទួលបាន គឺកើនឡើងប្រមាណពី១០​ទៅ១២ភាគរយ ធ្វើឱ្យអ្នកនាំខ្ញីចេញមានទំនុកចិត្តកាន់តែខ្លាំងក្នុងការរៀបចំផែនការនាំចេញ និងផ្គត់ផ្គង់អតិថិជនឱ្យបានជាប់លាប់ពេញមួយឆ្នាំ»។ តំំណាងក្រុមហ៊ុនដដែលនេះ បានពន្យល់អំពីពូជខ្ញីសំខាន់ៗ សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារនាំចេញ មានដូចជា ពូជខ្ញីរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ីឈ្មោះ អេមព្រិត​ (Emprit) ដែលជាខ្ញីពណ៌សមានមើមតូចជាងពូជខ្ញីឈ្មោះ ហ្គាចាស (Gajah) ដែលជាខ្ញីពណ៌លឿងមានមើមធំជាង។​ ខ្ញីទាំងពីរប្រភេទនេះត្រូវបានគេឱ្យតម្លៃខ្ពស់ចំពោះក្លិនក្រអូបខ្លាំង មានប្រេងច្រើន និងសមស្របសម្រាប់ទីផ្សារខ្ញីស្រស់ និងកែច្នៃ។ ចំណែកពូជខ្ញីឥណ្ឌូណេស៊ីម្យ៉ាងទៀត មានព៌ណក្រហមឈ្មោះ ចាហេ មេរ៉ាស (Jahe Merah) ក៏ត្រូវបាននាំចេញផងដែរសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ឧស្សាហកម្មផលិតឱសថ។ លោកស្រីតំណាងអ្នកនាំចេញខ្ញីឥណ្ឌូណេស៊ី បានឱ្យដឹងទៀតថា ចំណែកទាក់ទងនឹងគុណភាពវិញ គឺខ្ញីមានភាពរឹងមាំ និងស្អាតជាងមុន ដោយសារកសិករឥណ្ឌូណេស៊ីអនុវត្តកសិកម្មកាន់តែល្អប្រសើរឡើង បន្ទាប់ពីលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុមិនទៀងទាត់ កាលពីឆ្នាំមុន។ ចំពោះនៅផ្នែកនាំចេញទៅទីផ្សារក្រៅប្រទេសវិញ ក្រុមហ៊ុនបានវិនិយោគលើការលាងសម្អាត ការដុសខាត់ និងការរៀបចំទុកដាក់ […]

IMG_0114 (2)
ផលិតផលកែច្នៃពីវត្ថុធាតុដើមក្នុងវិស័យកសិកម្មមានកាន់តែច្រើនទទួលបានការគាំទ្រពីប្រជាពលរដ្ឋក្នុងស្រុក

ដោយ ឡុង សារេត រាជធានីភ្នំពេញ៖បន្ទាប់ពីប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ងាកមកគាំទ្រផលិតផលក្នុងស្រុក គេសង្កេតឃើញនៅពិព័រណ៍មានការដាក់តាំងបង្ហាញពីផលិតផលថ្មីៗប្លែក មានកាន់តែច្រើនទទួលបានការគាំទ្រពីអ្នកប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក តួយ៉ាងដូចជាផលិតផលប្រេងសណ្តែកដីរបស់ក្រុមហ៊ុនកូនខ្មែរមួយ ស្ថិតនៅខណ្ឌសែនសុខ រាជធានីភ្នំពេញ បាននិងកំពុងមានការគាំទ្រច្រើន បើប្រៀបទៅនិងពេលមុនៗ។ បើតាមកញ្ញា ទូច នីតា តំណាងផ្នែកលក់របស់ក្រុមហ៊ុន Tiger Power បានឱ្យដឹងថា បច្ចុប្បន្នក្រុមហ៊ុនមានផលិតផលកែច្នៃច្រើនប្រភេទ ហើយក្នុងនោះសម្រាប់ប្រេងសណ្តែកដី នៅពេលកន្លងមកនេះមិនសូវមានប្រជាពលរដ្ឋបានស្គាល់ច្រើននោះទេ។ ប៉ុន្តែសព្វថ្ងៃនេះ គឺមានអតិថិជនជាពលរដ្ឋខ្មែរបានស្គាល់ច្រើន ពិសេសនៅពេលបងប្អូនខ្មែរងាកមកគាំទ្រផលិតផលកែច្នៃដោយសហគ្រាស ក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុក។ ចំណែកលោក ធា កក្កដា តំណាងផ្នែកលក់នៃក្រុមហ៊ុនខាងលើ បានឱ្យដឹងថា នៅក្នុងចក្ខុវិស័យរបស់ក្រុមហ៊ុនចង់ឃើញផលិតផលរបស់ខ្លួន មានការគាំទ្រច្រើនបន្ថែមទៀត ដើម្បីជួយដល់ជីវភាពរបស់កសិករខ្មែរ ពេលតម្រូវការប្រើប្រាស់កើនឡើងធ្វើឱ្យកសិករបង្កើនការដាំដុះសណ្តែកដីរបស់ខ្លួនបន្ថែម។ បើតាមតំណាងក្រុមហ៊ុនខាងលើ វត្ថុធាតុដើម ដែលក្រុមហ៊ុនយកមកកែច្នៃធ្វើជាប្រេងសណ្តែកដី មានការផ្គត់ផ្គង់ពីខាងកសិករនៅខេត្តត្បូងឃ្មុំ និងខេត្តកំពង់ចាម ក្នុងមួយខែមានបរិមាណពីរតោន ដែលអាចផលិតបានជាប្រេងសណ្តែកដីពី៦០០០ ទៅ៨០០០លីត្រ។ លោកបន្តថា បច្ចុប្បន្ននេះផលិតផលប្រេងសណ្តែកដី របស់ក្រុមហ៊ុនកំពុងតែចរាចរនៅលើទីផ្សារ បាន៨០ភាគរយ។ ពោលមានលក់នៅតាមផ្សារទំនើប និងតាមផ្សារម៉ាតធំៗ ដូចជាផ្សារឡាក់គី ផ្សារទំនើបអ៊ីអន ផ្សារជីបម៉ុង ផ្សារស៊ីត្រា ផ្សារបាយ័ន រួមនិងផ្សារទំនើបផ្សេងទៀតទាំងនៅក្នុងក្រុងភ្នំពេញ […]

image_2025-12-04_10-14-06
អ្នកនាំចេញអាហារ និងភេសជ្ជៈរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី  សម្របខ្លួនដើម្បីទទួលបានជោគជ័យធំនៅទីផ្សារអូស្ត្រាលី

ហ្សាការតា៖ យោងតាមស្ថិតិរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី  បានឱ្យដឹងថា ការនាំចេញម្ហូបអាហារ និងភេសជ្ជៈរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ីទៅកាន់ប្រទេសអូស្ត្រាលី បានកើនឡើងរហូតដល់ចំនួន៣៣៣,៣លានដុល្លារ កាលពីឆ្នាំ២០២៤ គឺកើនឡើង៤៤,៦ភាគរយ លើពីចំនួន២៣០លានដុល្លារ ក្នុងរយៈពេលពីរឆ្នាំកន្លងមក។ គ្រឿងម៉ាស៊ីន ដែកថែប ប្រេង ឧស្ម័ន និងជី នៅតែទំនិញនាំចេញធំបំផុតរបស់ឥណ្ឌូណេស៊ី ទៅកាន់ប្រទេសអូស្ត្រាលី ប៉ុន្តែទិន្នន័យបង្ហាញពីការកើនឡើងគួរឱ្យកត់សម្គាល់នៃការដឹកជញ្ជូនម្ហូបអាហារ និងភេសជ្ជៈ ហើយអ្នកនាំចូលទៅប្រទេសអូស្ត្រាលី បានមើលឃើញសក្តានុពលជាច្រើន ប៉ុន្តែលុះត្រាតែអ្នកផលិតឥណ្ឌូណេស៊ី ពង្រឹងអនុលោមភាពតាមបទប្បញ្ញត្តិក្នុងប្រទេស និងកែសម្រួលការវេចខ្ចប់ និងគ្រឿងផ្សំ ឱ្យស្របទៅតាមរសជាតិរបស់អូស្ត្រាលី។ និន្នាការកើនឡើងនេះបានបន្តរហូតដល់ឆ្នាំនេះ ជាមួយនឹងការកើនឡើងចំនួន១២,៨ភាគរយថែមទៀត ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំរហូតដល់ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ដែលជំរុញដោយផលិតផលកាកាវ និងទំនិញកែច្នៃពីកាកាវ។ អ្នកជំនួញអូស្ត្រាលីម្នាក់ ដែលបានបង្កើតក្រុមហ៊ុននាំចូលផលិតផលពីឥណ្ឌូណេស៊ី កាលពីក្នុងឆ្នាំ២០០៤ បាននិយាយថា ក្រុមហ៊ុនឥណ្ឌូណេស៊ី ត្រូវតែបំពេញតាមលក្ខខណ្ឌសំខាន់ៗមួយចំនួនដើម្បីទទួលបានជោគជ័យនៅក្នុងទីផ្សារអូស្ត្រាលី។ លោកបានបញ្ជាក់ថា លក្ខខណ្ឌទាំងនោះរួមមាន ការដាក់តាំងផលិតផលលើធ្នើររបស់ហាងលក់រាយធំៗ នៅទូទាំងទីក្រុង ការរក្សាតម្លៃឱ្យប្រកួតប្រជែង គឺត្រូវអនុវត្តតាមច្បាប់ដ៏ តឹងរ៉ឹងរបស់ប្រទេសអូស្ត្រាលី ចំពោះការបិទស្លាក និងគ្រឿងផ្សំ។ លោកបានកត់សម្គាល់ថា អ្នកនាំចេញជាច្រើនបានសន្មត់ថា បទប្បញ្ញត្តិដ៏តឹងរឹងទាណងនេអ នឹងមានការបន្ធូរបន្ថយវិញខ្លះ បន្ទាប់ពីមានកិច្ចព្រមព្រៀងភាពជាដៃគូសេដ្ឋកិច្ចទូលំទូលាយរវាងឥណ្ឌូណេស៊ី  និងអូស្ត្រាលី ដែលបានចូលជាធរមាន តាំងពីឆ្នាំ២០២០ […]

image_2025-12-03_09-45-18
រដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្មអេស្ប៉ាញថា​ ជំងឺគ្រុនផ្តាសាយជ្រូកអាចបង្កឡើងដោយជ្រូកព្រៃស៊ីសាំងវិច

ម៉ាទ្រីត៖ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មអេស្ប៉ាញ​ បានមានយោបល់ណែនាំថា សត្វជ្រូកព្រៃអាចឆ្លងមេរោគគ្រុនផ្តាសាយជ្រូក ដោយសារពួកវាស៊ីចំណីអាហារស្មោកគ្រោក​ ដែលមនុស្សបោះចោលក្នុងធុងសំរាម​​ ហើយបានចម្លងមេរោគមកសត្វជ្រូកចិញ្ចឹមនៅក្នុងកសិដ្ឋាន។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មអេស្ប៉ាញ លោក  អូស្កា អរដេក (Oscar Ordeig) បានមានប្រសាសន៍អះអាងថា វិបត្តិជំងឺគ្រុនផ្តាសាយជ្រូកនៅក្នុងប្រទេសអេស្ប៉ាញ អាចបណ្តាលមកពីសត្វជ្រូកព្រៃ ដែលបានស៊ីសាំងវិចគេបោះចោលក្នុងធុងសំរាម ហើយបណ្តាលឱ្យកើតជំងឺឆ្លងមកសត្វជ្រូកចិញ្ចឹម។ រដ្ឋាភិបាលអេស្ប៉ាញ បានដាក់ពង្រាយយោធាដើម្បីទប់ស្កាត់ការផ្ទុះឡើងនៃជំងឺគ្រុនផ្តាសាយជ្រូក បន្ទាប់ពីមានបញ្ជាក់កាលពីថ្ងៃទី២៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥នេះថា សត្វជ្រូកព្រៃពីរក្បាលត្រូវបានធ្វើតេស្តវិជ្ជមានចំពោះជំងឺផ្តាសាយជ្រូកនៅតំបន់មួយ ស្ថិតនីជិតទីក្រុងបាសេឡូណា ប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ ជាការឆ្លើយតបចំពោះការឆ្លងរាលដាលជំងឺផ្តាសាយជ្រូកនេះ ប្រទេសអង់គ្លេស ចិន និងប្រទេសម៉ិកស៊ិក បានប្រកាសហាមឃាត់មិនឱ្យនាំចូលសាច់ជ្រូកពីប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ លោក អូស្កា អរដេក រដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្មអេស្ប៉ាញ បានប្រកាសតាមប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយក្នុងស្រុកថា មូលហេតុទំនងបំផុតចំពោះការរីករាលដាលនៃជំងឺផ្តាសាយជ្រូក គឺអាចបង្កឡើងពីសត្វជ្រូកព្រៃស៊ីចំណី ដែលមានមេរោគ។ លោករដ្ឋមន្ត្រីកសិកម្ម​ បានអះអាងថា  «ជម្រើសដែលទំនងបំផុត… គឺថា សាច់ត្រជាក់ នំសាំងវិច និងអាហារផ្អូមមានមេរោគ ដែលគេបោះចោលទៅក្នុងធុងសំរាម នៅតំបន់មានចរាចរណ៍ឆ្លងកាត់ច្រើនពីទូទាំងទ្វីបអឺរ៉ុប  បន្ទាប់មកជ្រូកព្រៃនឹងស៊ីចំណីនោះ ហើយក៏ឆ្លងមេរោគតែម្តង»។ បន្ទាប់ពីរកឃើញជ្រូកព្រៃពីរក្បាលមានផ្ទុកមេរោគ មន្ត្រីអេស្ប៉ាញ បានធ្វើតេស្តិ៍រកឃើញមេរោគនៅលើខ្លួនជ្រូកព្រៃចំនួន១២ក្បាលទៀត ដែលគេសង្ស័យថា មានផ្ទុកមេរោគដោយសារស៊ីចំណីតាមធុងសំរាម។ […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ