មណ្ឌលគិរី៖ ការដាំដុះមើមយ៉េនមានភាពងាយស្រួល ដោយប្រើពេលត្រឹមតែបីខែអាចប្រមូលផលបាន និងមានទីផ្សារល្អសម្រាប់កសិករនៅក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី រួមនិងការដាំបន្លែបង្ការផ្សេងទៀតអស់រយៈពេលច្រើនឆ្នាំ រហូតមានលទ្ធភាពអាចផ្គត់ផ្គង់ជិវភាពក្នុងគ្រួសារបានល្អរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន។
លោក លឿង វណ្ណថុន កសិករដាំមើលយ៉េន នៅក្នុងខេត្តមណ្ឌលគិរី បានឱ្យដឹងថា អស់រយៈពេលបួនឆ្នាំកន្លងមកហើយ លោកបានរកចំណូលពីដំណាំមើមយ៉េន និងបន្លែបង្ការផ្សេងៗទៀត ដើម្បីចិញ្ចឹមគ្រួសាររហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ខណៈការដាំមើមយ៉េនចំនួនប្រាំមួយរង អាចប្រមូលផលបានចំនួន៦០០គីឡូក្រោម និងលក់ប្រាបក់ចំណូលរហូតដល់បួនលានរៀន។
លោក លឿង វណ្ណថុន បានរៀបរាប់ថា ការដាំមើមយ៉េន គឺដំបូងឡើយត្រូវភ្ជួររាស់ហាលដីឱ្យបានមួយសប្ដាហ៍សិន បន្ទាប់មកយកជីអាចម៍មាន់យកមកលាយដាក់ក្នុងមួយរងចំនួន២០គីឡូក្រាមរួចហើយឆូតរងដាក់គ្រាប់ដាំ ចន្លោះមួយតឹងកន្លះពីគ្នា និងស្រោចទឹកមួយថ្ងៃពីរដង គឺនៅពេលព្រឹក និងពេលល្ងាច។ ម្យ៉ាងទៀត ដំណាំនេះមិនសូវមានសត្វល្អិតចង្រៃបំផ្លាញនោះទេ នៅក្នុងរដូវប្រាំង ប៉ុន្តែបើនៅក្នុងរដូវវស្សាវិញងាយស្រួលថែទាំណាស់ ដោយគ្រាន់តែថែទាំបោចស្មៅ និងស្រោចទឹក។
បើយោងតាមកសិករខាងលើនេះ បានឱ្យដឹងថា លក្ខណពិសេសនៃការដាំមើមយ៉េន គឺត្រូវចេះជ្រើសរើសពូជ និងយល់ដឹងពីប្រភេទជំងឺរបស់វា តាមរយៈការណែនាំបណ្តុះបណ្តាលដោយមន្ទីរកសិកកម្មខេត្ត អំពីរបៀបមើលថែទាំងដំណាំ មើលពីជំងឺរបស់ដំណាំ និងណែនាំពីរបៀបព្យាបាលដំណាំ។
លោក វណ្ណថុន បានបញ្ជាក់ថា “មើមយ៉េនចំនួនប្រាំមួយរងនេះ បើទីផ្សារគេកម្មង់មួយថ្ងៃ៥០គីឡូក្រោម ប្រហែលជា១០ថ្ងៃ ទើបប្រមូលផលអស់។ កុងត្រាជាមួយក្រុមហ៊ុនមួយគីឡូ លក់បាន៥០០០រៀល បើលក់រាយមួយគីឡូ ៧០០០រៀល។ ការដាំមើមយ៉េននេះ ខ្ញុំចំណាយអស់៣០ភាគរយ ហើយចំណូលមកវិញ បាន៧០ភាគរយ។ ទីផ្សារមើមយ៉េនល្អ មិនពិបាករកទីផ្សារនោះទេ”។
លោកបានអះអាងថា បច្ចុប្បន្នជីវភាពគ្រួសាររបស់លោកបានប្រសើរជាងមុន គឺដោយសារការដាំដំណាំបន្លែរបស់លោកអាចទទួលបានទិន្នផលខ្ពស់ និងមានទីផ្សារលក់ចេញជាហូរហែ កួបផ្សំនិងការចូលជាសមាជិកសហគមន៍ផង និងទទួលបានការបណ្តុះបណ្តាលផ្នែកបច្ចេកទេសដាំដុះពីខាងមន្ទីរកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ ខេត្តមណ្ឌលគិរីផងដែរ។
កសិករដាំមើមយ៉េនរូបនេះ បានបញ្ជាក់យ៉ាងដូច្នេះថា៖“ពីមុនខ្ញុំមិនទាន់់ចូលជាសមាជិក ដូចជាស្ពៃបូកគោ មើមយ៉េនតែពីរ ទៅបីរង ខ្ញុំលក់អត់ចេញទេ។ វាអត់មានទីផ្សារ។ តែពេលខ្ញុំចងក្រងជាសហគមន៍ពីមុនរហូតមកដល់ឥឡូវនេះ ទីផ្សារយើងល្អ សហគមន៍មានក្រុមហ៊ុនចុះមកចុះកុងត្រាផ្ទាល់ៗ”។
ក្នុងនាមជាអ្នកស្រឡាញ់ផ្នែកកសិកម្ម លោក វណ្ណថុន មានគម្រោងពង្រីកការដាំដុះដំណាំវិលជុំប្រចាំថ្ងៃ និងប្រភេទដំណាំផ្សេងៗទៀត ដើម្បីផ្គត់ផ្គង់តាមតម្រូវការទីផ្សារ។
ទន្ទឹមគ្នានេះ លោក ឡុង នី ប្រធានសហគមន៍សាមគ្គីសែនមនោរម្យ ក៏បានលើកឡើងថា ដំណាំបន្លែនៅទីនោះមានលក្ខណពិសេសអាចផ្គត់ផ្គង់ទីផ្សារបាន គឺត្រូវមានភាពស្មោះត្រង់ចំពោះអ្នកលក់ អ្នកទិញ និងអ្នកបរិភោគ ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណាឱ្យបន្ថែមានគុណភាពល្អ មិនប៉ះពាល់ដល់សុខភាពអ្នកបរិភោគ។ ដូច្នេះត្រូវពង្រឹងផ្នែកដាំដុះគ្រប់សមាជិកក្នុងសហគមន៍ទាំងអស់ ដែលពួកគេបានចូលរួមសិក្សាវគ្គបណ្ដុះបណ្ដាល ដែលមន្ទីរកសិកម្មចុះបង្រៀនរបៀបដាំដុះបែបកសិកម្មល្អ៕ (ដោយ ញឹក សំអូន)
