ម៉ានីល៖ ប្រទេសហ្វីលីពីន កំពុងត្រៀមលក្ខណៈទប់ទល់នឹងបាតុភូតអែលនីញ៉ូ (El Nino) ដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ និងការពារការផ្គត់ផ្គង់ស្បៀងអាហារ ទឹក និងថាមពល ក្រោយពេលមានការព្រមានអំពីបាតុភូតអែលនីញ៉ូដ៏ធ្ងន់ធ្ងរមួយ អាចបន្តអូសបន្លាយរហូតដល់ឆ្នាំ២០២៧ និងគំរាមកំហែងដល់ផលិតកម្មកសិកម្ម និងសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចទូទាំងប្រទេសហ្វីលីពីន។
យោងតាមសារព័ត៌មានរបស់ហ្វីលីពីន បានចេញផ្សាយថា លោកប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីន កាលពីថ្ងៃទី២២ ខែមុថុនា ឆ្នាំ២០២៦ បានថ្លែងថា ទីភ្នាក់ងាររដ្ឋាភិបាលកំពុងបង្កើនការត្រៀមលក្ខណៈ ខណៈការព្យាករណ៍បានចង្អុលបង្ហាញពីស្ថានភាពគ្រោះរាំងស្ងួតហួតហែង ដែលអាចបង្កផលប៉ះពាល់ដល់វិស័យសំខាន់ៗរបស់ប្រទេស។
លោកប្រធានាធិបតី បានថ្លែងក្នុងពិធីសម្ពោធគម្រោងធារាសាស្ត្រអាងស្តុកទឹកមួយ ស្ថិតនៅក្នុងភាគកណ្តាលប្រទេសហ្វីលីពីន ដោយលើកឡើងថា “យោងតាមទិន្នន័យរបស់យើង មានលទ្ធភាពខ្ពស់ណាស់ ដែលប្រទេសនេះនឹងជួបប្រទះនូវបាតុភូតអែលនីញ៉ូដ៏ធ្ងន់ធ្ងរ និងអាចអូសបន្លាយរហូតដល់ឆ្នាំ២០២៧”។
លោកបានមានប្រសាសន៍ថា រដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីនកំពុងពន្លឿនការវិនិយោគលើគម្រោងប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ និងការគ្រប់គ្រងធនធានទឹក ដើម្បីជួយកសិករទប់ទល់នឹងគ្រោះរាំងស្ងួត និងពង្រឹងភាពធន់នឹងគ្រោះមហន្តរាយ ដែលទាក់ទងនឹងអាកាសធាតុ។
ក្នុងចំណោមវិធានការកំពុងអនុវត្ត គឺការលើកកម្ពស់ដំណាំ ដែលធន់នឹងគ្រោះរាំងស្ងួត និងប្រើប្រាស់ទឹកតិច ដូចជាឪឡឹក ខ្ញី ដំឡូងជ្វា សណ្តែកដី និងត្រប់ នៅក្នុងសហគមន៍កសិកម្ម ដែលងាយរងគ្រោះ។ រដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីន ក៏កំពុងលើកទឹកចិត្តដល់ការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាបន្សាំនឹងការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ ដែលរួមមានម៉ាស៊ីនបូមទឹកដើរដោយថាមពលពន្លឺព្រះអាទិត្យ និងប្រព័ន្ធកែច្នៃទឹកនៅក្នុងតំបន់ ដែលងាយជួបប្រទះគ្រោះរាំងស្ងួត។
លោកប្រធានាធិបតី បានគូសបញ្ជាក់ពីគម្រោងធារាសាស្ត្រអាងស្តុកទឹកខ្នាតតូចមួយ ដែលទើបបញ្ចប់ការសាងសង់ថ្មី ក្នុងគម្រោងទឹកប្រាក់ជាង១៣លានដុល្លារ របស់រដ្ឋបាលធារាសាស្ត្រហ្វីលីពីន ដើម្បីទ្រទ្រង់ផលិតភាពកសិកម្ម ទោះបីជាលក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុកាន់តែអាក្រក់ក៏ដោយ។
អាងស្តុកទឹកខ្នាតតូចនេះត្រូវបានគេរំពឹងថា នឹងផ្តល់ការផ្គត់ផ្គង់ទឹកពេញមួយឆ្នាំដល់ផ្ទៃដីកសិកម្មចំនួន៥៣០ហិកតា ដែលផ្តល់អត្ថប្រយោជន៍ដល់កសិករហ្វីលីពីនចំនួន៧១៧នាក់។
គម្រោងនេះរួមមានទំនប់កម្ពស់ជាង៣២ម៉ែត្រ ទំនប់បង្ហៀរ និងប្រឡាយមេប្រវែងជាង១១គីឡូម៉ែត្រ ដែលអាចចែកចាយទឹកពីព្រែក ទៅកាន់តំបន់កសិកម្ម។
មន្ត្រីជំនាញបាននិយាយថា ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រនេះនឹងជួយឱ្យកសិករអាចបង្កដាំដុះបានពីពីរទៅបីដងក្នុងមួយឆ្នាំ ដើម្បីបង្កើនទិន្នផលកសិកម្ម និងបន្ថែមប្រាក់ចំណូល។
ការត្រៀមលក្ខណៈរបស់រដ្ឋាភិបាលហ្វីលីពីន ត្រូវធ្វើឡើងបន្ទាប់ពីរដ្ឋបាលបរិយាកាស ភូមិសាស្ត្រ និងតារាសាស្ត្រហ្វីលីពីន បានបញ្ជាក់កាលពីដើមខែមិថុនានេះថា ស្ថានភាពបាតុភូតអែលនីញ៉ូ បានវិវត្តនៅក្នុងតំបន់ប៉ាស៊ីហ្វិកត្រូពិច។ ចំណែកសីតុណ្ហភាពផ្ទៃសមុទ្រនៅក្នុងតំបន់សំខាន់ៗនៃមហាសមុទ្រប៉ាស៉ីហ្វិក បានកើនឡើងប្រហែល០.៥អង្សា លើសកម្តៅពីធម្មតា ដែលជាកម្រិតកំណត់នៃការចាប់ផ្តើមកើតបាតុភូតអែលនីញ៉ូ។
ថ្មីៗនេះ ការិយាល័យអាកាសធាតុរបស់ហ្វីលីពីន បានព្យាករណ៍ពីលទ្ធភាពកើតបាតុភូតនេះរហូត៩២ភាគរយ ដោយអះអាងថា ជាព្រឹត្តិការណ៍អេលនីណូ ដែលមានកម្រិតមធ្យមទៅខ្លាំងនឹងវិវឌ្ឍន៍នៅត្រីមាសទី៤ ឆ្នាំ២០២៦ និងបន្តទៅដើមឆ្នាំ២០២៧។
បាតុភូតអែលនីញ៉ូ មានជាប់ទាក់ទងនឹងភ្លៀងធ្លាក់មិនធម្មតា ការអូសបន្លាយនៃរដូវប្រាំង និងលក្ខខណ្ឌរាំងស្ងួតនៅក្នុងប្រទេសហ្វីលីពីន ទោះបីជារដ្ឋបាលសេវាកម្មបរិយាកាស ភូមិសាស្ត្រ និងតារាសាស្ត្រហ្វីលីពីន បាននិយាយថា ភ្លៀងធ្លាក់ខុសពីធម្មតាអាចកើតមាននៅភាគខាងលិចប្រទេស ក្នុងរដូវមូសុងនិរតី រហូតដល់ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦។
ចំណែកក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីនវិញ បានព្រមានថា បាតុភូតអែលនីញ៉ូដ៏ខ្លាំងមួយនេះ អាចកាត់បន្ថយផលិតកម្មស្រូវរហូតដល់៧០០ ០០០តោន ដែលបង្កឱ្យមានការព្រួយបារម្ភអំពីសន្តិសុខស្បៀង និងជីវភាពរស់នៅរបស់កសិករហ្វីលីពីន។
មន្ត្រីជំនាញរបស់ហ្វីលីពីន កំពុងតែពិនិត្យឡើងវិញនូវបទពិសោធបាតុភូតអែលនីញ៉ូ ឆ្នាំ២០២៣-២០២៤ ដែលបណ្តាលឱ្យមានការខាតបង់ផ្នែកកសិកម្ម ក្នុងទឹកប្រាក់ជាង៩៥៤លានដុល្លារ ជាចំនួនខ្ពស់បំផុតក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗកន្លងមកនេះ។
នៅក្នុងឆ្នាំនោះ ដំណាំពោតទទួលរងការខូចខាតខ្លាំងបំផុត បន្ទាប់មកដំណាំមានតម្លៃខ្ពស់ គឺដំណាំស្រូវ ដំឡូងមី ដូង និងជលផល។
ទិន្នន័យពីអាជ្ញាធរស្ថិតិហ្វីលីពីន បានបង្ហាញថា ទិន្នផលកសិកម្មបានធ្លាក់ចុះ២,២ភាគរយ ក្នុងឆ្នាំ២០២៤ មកនៅត្រឹម៧,៨៨ពាន់លានដុល្លារ ដែលឆ្លុះបញ្ចាំងពីផលប៉ះពាល់ដោយគ្រោះរាំងស្ងួត និងអាកាសធាតុប្រែប្រួលខ្លាំង។
ដើម្បីកាត់បន្ថយការខាតបង់ស្រដៀងគ្នានេះ លោកប្រធានាធិបតីហ្វីលីពីនបានកោះប្រជុំគណៈរដ្ឋមន្ត្រី ដើម្បីពិនិត្យមើលផែនការសកម្មភាពរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងការទប់ទល់បាតុភូតអែលនីញ៉ូ ដោយផ្តោតសំខាន់លើសន្តិសុខស្បៀង ការផ្គត់ផ្គង់ទឹក ថាមពល សុខភាពសាធារណៈ និងការត្រៀមបង្ការគ្រោះមហន្តរាយ។
ក្រសួងកសិកម្ម អាជ្ញាធរស្បៀងអាហារជាតិ អាជ្ញាធរដូងហ្វីលីពីន ការិយាល័យជលផល និងធនធានជលផល ត្រូវបានណែនាំឱ្យធ្វើសកម្មភាពឡើងវិញនូវក្រុមការងារអែលនីញ៉ូជាតិរបស់ក្រសួងកសិកម្ម ដើម្បីកំណត់តំបន់ងាយជួបគ្រោះរាំងស្ងួត ស្តារឡើងវិញនូវប្រព័ន្ធស្រោចស្រព និងលើកកម្ពស់ការអនុវត្តកសិកម្មសន្សំសំចៃទឹក។
ចំណែកភ្នាក់ងារគ្រប់គ្រងទឹក ត្រូវមានភារកិច្ចស្តារអាងស្តុកទឹក អនុវត្តវិធានការអភិរក្ស និងផ្តល់អាទិភាពដល់ការផ្គត់ផ្គង់ទឹកក្នុងស្រុក៕
