តម្បាញក្រមាកំពុងក្លាយជាមុខរបររកប្រាក់ចំណូលសំខាន់មួយរបស់ជនជាតិព្នង

photo_2026-05-13_08-38-39

ដោយ រស្មី

មណ្ឌលគិរី៖ តម្បាញក្រមាបានក្លាយជាមុខរបរមួយដ៏សំខាន់ ក្នុងចំណោមមុខរបរដទៃទៀតដែលក្រុមជនជាតិភាគតិចព្នងរស់នៅខេត្តមណ្ឌលគិរី បានបង្កើតឡើងសម្រាប់រកចំណូលក្នុងក្រុមគ្រួសាររបស់ពួកគាត់អស់រយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំមកនេះ។

អ្នកស្រី ច្រា អៀ ជាប្រធានក្រុមតម្បាញក្រមា ស្ថិតនៅភូមិពូតាំង សង្កាត់រមនា ក្រុងសែនមនោរម្យ ខេត្តមណ្ឌលគិរី បានឱ្យដឹងថា ចាប់តាំងតែពីការរៀនតម្បាញក្រមា ឆ្នាំ២០២៣មក ឃើញថា ក្រុមអ្នកភូមិជាច្រើនបានចេះជំនាញនេះច្បាស់លាស់ ហើយអាចរកប្រាក់ចំណូល តាមរយៈការលក់ក្រមាជាបន្តបន្ទាប់។ ប្រាក់ចំណូលបានមកពីការត្បាញក្រមា បានចូលរួមកាត់បន្ថយការចំណាយក្នុងជីវភាព ហើយអាចដោះស្រោយឱ្យកូនទៅរៀន។ ការងាររបស់ដូនតានេះបានកំពុងជួយស្រ្តីក្នុងការរកចំណូលសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់គ្រួសារ ដោយមិនចាំបាច់ចាកចេញទៅប្រកបរបរទីឆ្ងាយ។

អ្នកស្រីបន្តទៀតថា ក្រុមស្ត្រី ដែលត្បាញក្រមានៅក្នុងភូមិ ត្រូវបានបណ្តុះបណ្តាលជំនាញពីគ្រូតម្បាញមកពីខេត្តតាកែវ ដែលមានជំនាញច្បាស់លាស់ណាស់ ដោយមានសមាជិក១៥នាក់ បានកំពុងតែត្បាញនៅតាមផ្ទះ។ ការចាប់យកមុខរបតម្បាញនេះ បាននិងកំពុងជួយសម្រាលបន្ទុកស្វាមីមួយភាគ ដែលធ្លាប់ជាជន្ទល់សំខាន់ក្នុងការរកប្រាក់ចំណូលចិញ្ចឹមគ្រួសារនាពេលកន្លងមក។

បើតាមការបញ្ជាក់របស់អ្នកស្រី ច្រា អៀ ឱ្យដឹងទៀតថា តម្បាញក្រមានេះ ត្រូវបានធ្វើការណែនាំប្រាប់ពីគ្រូបណ្តុះបណ្តាលត្រឹមត្រូវ ដោយក្នុងនេះ ក្រមាខ្លះមានបណ្តោយ១,៨ម៉ែត្រ និងទទឹង៨០សង់ទីម៉ែត្រ។

លោក នេត្រ វិបុល នាយករងអង្គការសមាគមអភិរក្សសត្វព្រៃ (WCS)បានប្រាប់ ARDBថា អង្គការរបស់លោកបានចូលរួមគាំទ្រដល់ស្ត្រី ដើម្បីទទួលចំណូលពីតម្បាញនៅភូមិពូតាំង និងភូមិពូរ៉ាង ខេត្តមណ្ឌលគិរី នៃគម្រោងរេដបូក កែវសីមា មានសារៈសំខាន់ខ្លាំងណាស់ ក្នុងការលើកកម្ពស់ជីវភាពរស់នៅ តាមរយៈការបង្កើតមុខរបរថ្មីជំនួសឱ្យការកាប់ឈើ និងទប់ស្កាត់ការបំផ្លាញព្រៃឈើ។

លោកបន្តថា សកម្មភាពនេះជួយឱ្យស្ត្រីមានចំណូលបន្ថែមពិតប្រាកដ បង្កើនភាពអង់អាចដល់ស្រ្តីក្នុងសហគមន៍។ ស្ត្រីមើលឃើញអំពីសមត្ថភាពពិតរបស់ខ្លួនក្នុងការរកចំណូលជួយគ្រួសារ ជំរុញកូនឱ្យបានចូលរៀន និងជំរុញការចូលរួមការពារធនធានធម្មជាតិ និងសត្វព្រៃក្នុងតំបន់។

 ជាមួយគ្នានេះដែរ លោកបានពន្យល់ថា កន្លងមកអង្គការរបស់លោកបានផ្តល់ជំនួយផ្នែកបច្ចេកទេស និងគាំទ្រមុខរបរធ្វើតម្បាញ ដែលបង្កើតជាការងារ និងបង្កើនចំណូលគ្រួសារ។

គួរបញ្ជាក់ថា នាថ្មីកន្លងមកនេះ នៅលើភ្នំដោះក្រមុំ ខេត្តមណ្ឌលគិរី បានក្លាយជាកន្លែងជួបជុំរៀនសូត្រ និងផ្ទេរចំណេះដឹងពីតម្សាញរបស់ជនជាតិភាគតិចនៅកម្ពុជាផងដែរ។ ទីតាំងទេសចរណ៍ធម្មជាតិ និងវប្បធម៌ ដែលបង្កប់ដោយជំនឿមួយនេះ មិនត្រឹមតែជាកន្លែងគោរបូជាសម្រាប់ជនជាតិដើមភាគតិចនៅខេត្តមណ្ឌលគិរី ប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែទីនេះវាក៏ជាកន្លែងសំខាន់មួយសម្រាប់ការជួបជុំ រៀនសូត្រ និងផ្ទេរចំណេះដឹងតម្បាញពីដូនតាផងដែរ។ កម្មវិធីនេះមានការចូលរួមពីស្ត្រីជនជាតិដើមភាគតិចជាង១០នាក់ រួមមានទាំងចាស់ទុំ យុវជន និងកុមារី ដែលមានចិត្តស្រឡាញ់ និងចង់សិក្សាជំនាញប្រពៃណីពីចាស់ទុំ។

លោក អៀង ដារ៉ូ ប្រធានគ្រប់គ្រងគម្រោងនៃអង្គការជនជាតិដើមភាគតិចកម្ពុជា (CIPO)បានបញ្ជាក់ប្រាប់ថា ការជួបជុំចែករំលែកចំណេះដឹងផ្នែកជំនាញតម្បាញរបស់ជនជាតិដើមភាគតិចនេះ បានចាប់ដំណើរការកាលពីអំឡុងពាក់កណ្តាលខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦។

កម្មវិធីមួយនេះបានចាប់បង្រៀនរៀងរាល់ថ្ងៃសៅរ៍ និងអាទិត្យ ក្នុងរយៈពេលពេញមួយឆ្នាំដើម្បីឱ្យជនជាតិភាគតិចចែករំលែកចំណេះដឹង ក៏ដូចជាបង្រៀនគ្នាទៅវិញទៅមកពីអ្វី ដែលខ្លួនចេះ ដើម្បីធ្វើយ៉ាងណាឱ្យពួកគាត់មានជំនាញកាន់តែច្បាស់លាស់ថែមទៀត។ ក្រៅពីនេះ ពិធីរៀបចំរៀងរាល់ចុងសប្តាហ៍នេះ ក៏មានគោលបំណងទាក់ទាញវិស័យទេសចរណ៍ផងដែរ។

ប្រធានគ្រប់គ្រងគម្រោងនៃអង្គការជនជាតិដើមភាគតិចកម្ពុជា បានប្រាប់ទូរទស្សន៍ ARDB ដែរថា គម្រោងនេះមានជនជាតិដើមភាគតិចចំនួនក្រុមចូលរួម ក្នុងនេះមាន ដូចជា ព្នង ស្ទៀង ក្រោល និងព្រៅ ហើយតទៅមុខនឹងពង្រីកជនជាតិភាគតិចឱ្យចូលរួមបន្ថែមទៀត។ នេះវាជាជំហានសំខាន់មួយទៀត ដើម្បីធានាថា វប្បធម៌ និងជំនាញប្រពៃណីដ៏សម្បូរបែបរបស់ជនជាតិដើមភាគតិច នឹងបន្តរស់រវើក និងរីកចម្រើនពីជំនាន់មួយទៅជំនាន់មួយ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា៕


Durian-Season-April-2026-Penang
រដូវទុរេនម៉ាឡេស៊ីចាប់ផ្តើមប្រមូលផលឆាប់ជាងឆ្នាំមុន ប៉ុន្តែការផ្គត់ផ្គង់នៅមានកម្រិត

គូឡាឡាំពួរ៖ រដូវប្រមូលផលផ្លែទុរេននៅប្រទេសម៉ាឡេស៊ីកំពុងដំណើរការ បន្ទាប់ពីមានអាកាសធាតុក្តៅនិងស្ងួតរយៈពេលយូរនៅដើមឆ្នាំ២០២៦នេះ ដោយការផ្គត់ផ្គង់ចាប់ផ្តើមទៅដល់ទីផ្សារក្នុងប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងប្រទេសសិង្ហបុរី។ យោងតាមរបាយការណ៍ក្នុងស្រុក ពូជទុរេនផ្តល់ផលដើមរដូវ រួមមាន ឌី៦០៤ (D604) លីប៉ាន (Lipan) និងពូជមូសាង ឃីង (Musang King)។ ពូជទុរេនឌី៦០៤ ដែលជាពូជកូនកាត់មានប្រភពមកពីតំបន់ បាលីក ពូឡៅ (Balik Pulau) នៃកោះប៉េណាំង (Penang)​ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី និងបានណែនាំឱ្យដាំដុះនៅឆ្នាំ១៩៨៧ គឺជាពូជដំបូងគេ តែងតែមានទម្ងន់ជាង២គីឡូក្រាមក្នុងមួយផ្លែ។ អ្នកលក់ផ្លែទុរេនម្នាក់ បាននិយាយថា លក្ខខណ្ឌអាកាសធាតុបានជះឥទ្ធិពលដល់គុណភាពផ្លែឈើ។ កង្វះខាតភ្លៀងនៅឆ្នាំនេះ បានធ្វើឱ្យផ្លែទុរេនកាន់តែមានរសជាតិ។ រដូវប្រមូលផលនេះអាចមានរយៈពេលវែងជាងឆ្នាំមុន។ ទោះបីជាមានការចាប់ផ្តើមប្រមូលផលដំបូងក៏ដោយ ក៏ទីផ្សារនៅមានទំហំតូចនៅឡើយ។ ផ្លែទុរេន ដែលអាចរកទិបាននាពេលបច្ចុប្បន្ន រួមមានពូជ ឌី៦០៤, លីប៉ាន, លីប៉ាន បារ៉ា (Lipan Bara) ខ្ញីលឿង (Yellow Ginger) កាព្រី (Capri) ឌី៦០០ (D600) និងពូជមូសាង​ ឃីង (Musang […]

690207828_1490031869584694_2692935071539495481_n
អភិបាលខេត្តកំពង់ចាម ជំរុញឱ្យសហគមន៍ទុរេនស្រុកស្ទឹងត្រង់ បង្កើតស្លាកសញ្ញាសម្គាល់ផលិតផល ដើម្បីពង្រឹងកេរ្តិ៍ឈ្មោះលើទីផ្សារ

ដោយ នៅ ស៊ីវុត្ថា កំពង់ចាម៖ ដើម្បីលើកកម្ពស់តម្លៃកសិផលក្នុងស្រុក និងទប់ស្កាត់ការក្លែងបន្លំប្រភេទទុរេនពីតំបន់ផ្សេងៗ ឯកឧត្តម អ៊ុន ចាន់ដា អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តកំពង់ចាម បានណែនាំដល់បងប្អូនប្រជាកសិករ និងសហគមន៍ដាំទុរេនក្នុងស្រុកស្ទឹងត្រង់ឱ្យរួបរួមគ្នាបង្កើតជា “ស្លាកសញ្ញាសម្គាល់ផលិតផល” ឱ្យបានច្បាស់លាស់។ ការថ្លែងបែបនេះក្នុងឱកាសឯកឧត្តមអភិបាលខេត្ត បានអញ្ជើញពិនិត្យមើល និងជួបសំណេះសំណាលប្រជាពលរដ្ឋក្នុងសហគមន៍ទុរេនបែកអន្លូង ស្ថិតនៅឃុំអារក្សត្នោត ស្រុកស្ទឹងត្រង់ ខេត្តកំពង់ចាម នាពេលថ្មីៗនេះ។ ឯកឧត្តម អ៊ុន ចាន់ដា បានសង្កត់ធ្ងន់ថា ទុរេនស្រុកស្ទឹងត្រង់ គឺជាកសិផលដែលមានសក្តានុពលខ្ពស់ និងមានរសជាតិឆ្ងាញ់ពិសា ដែលទទួលស្គាល់ដោយអ្នកបរិភោគទូទៅ។ ទោះជាយ៉ាងណា កន្លងមកមានការយកឈ្មោះទុរេនស្ទឹងត្រង់ទៅប្រើប្រាស់លើទុរេន ដែលនាំចូលពីក្រៅតំបន់ ធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់កេរ្តិ៍ឈ្មោះ និងតម្លៃទីផ្សារពិតប្រាកដ។ ឯកឧត្តមអភិបាលខេត្ត បានណែនាំដល់ក្រុមសហគមន៍ ជំរុញឱ្យសហគមន៍សហការជាមួយមន្ទីរជំនាញ ដើម្បីបង្កើតស្លាកសញ្ញាសម្គាល់ ដែលបញ្ជាក់ពីប្រភពដើម “ទុរេនស្ទឹងត្រង់”។ ណែនាំឱ្យមានការប្រើប្រាស់  QR Code បិទលើផ្លែទុរេននីមួយៗ ដើម្បីឱ្យអតិថិជនងាយស្រួលស្កេនពិនិត្យប្រភពចម្ការ។ ត្រូវប្រកាន់ខ្ជាប់នូវការដាំដុះតាមគោលការណ៍កសិកម្មដើម្បីធានាសុវត្ថិភាពដល់អ្នកបរិភោគ។ នាឱកាសនេះដែរ បងប្អូនកសិករនៅក្នុងសហគមន៍ទុរេនស្រុកស្ទឹងត្រង់ បានសម្តែងនូវការសប្បាយរីករាយ និងគាំទ្រយ៉ាងពេញទំហឹងចំពោះអនុសាសន៍ណែនាំនេះ ហើយសន្យានឹងខិតខំរៀបចំរចនាសម្ព័ន្ធសហគមន៍ឱ្យកាន់តែរឹងមាំ ដើម្បីប្រែក្លាយទុរេនស្ទឹងត្រង់ ឱ្យក្លាយជាម៉ាកសញ្ញាកសិកម្មដ៏លេចធ្លោមួយប្រចាំខេត្តកំពង់ចាម៕

Fertilizer-to-become-billion-dollar-export-item
ចិនរឹតបន្តឹងការត្រួតពិនិត្យតាមព្រំដែន ដើម្បីទប់ស្កាត់ការនាំចេញជី

ប៉េកាំង៖ មន្ត្រីគយរបស់ប្រទេសចិនកំពុងបង្កើនការត្រួតពិនិត្យនៅតាមព្រំដែន ដើម្បីទប់ស្កាត់ការនាំចេញជីថ្មីរបស់ខ្លួន ខណៈពេលគម្លាតរវាងតម្លៃក្នុងស្រុក និងតម្លៃលើទីផ្សារអន្តរជាតិ បានកើនឡើងខុសគ្នាយ៉ាងខ្លាំង បន្ទាប់ពីមានការរំខានដោយសារការបិទច្រកសមុទ្រហ័រមូស (Hormuz) របស់ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់។ យោងតាមទីភ្នាក់ងារព័ត៌មាន រ៉យទ័រ (Reuters) របស់អង់គ្លេស បានចេញផ្សាយដោយដកស្រង់សម្តីពាណិជ្ជករចិន ការនាំចេញស៊ុលហ្វាតអាម៉ូញ៉ូម ដែលជាការនាំចេញជីដ៏ធំបំផុតមួយរបស់ប្រទេសចិន ត្រូវបានហាមឃាត់តាមរយៈសេចក្តីណែនាំក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ២០២៦​ ហើយឥឡូវនេះ ជីដ៏សំខាន់នេះស្ថិតនៅក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់គយចិន ដោយមិនអនុញ្ញាតឱ្យនាំចេញពីក្រៅប្រទេសឡើយ។ ការបង្ក្រាបនេះសកម្មភាពនាំចេញជីនេះ បានចាប់ផ្តើមឡើងដោយមន្ត្រីគយ ប្រចាំការនៅកំពង់ផែទីក្រុង ឈីងតាវ (Qingdao) ភាគខាងកើតប្រទេសចិន បន្ទាប់ពីបានបំបែកសំណុំរឿងករណីអ្នកនាំចេញជីអាម៉ូញ៉ូមស៊ុលហ្វាត ដែលការនាំចេញត្រូវបានហាមឃាត់ ដោយបន្លំថា ជាជីអ៊ុយរ៉េ និងជីប៉ូតាស។ ពាណិជ្ជករម្នាក់ ដែលមានក្រុមហ៊ុនចូលរួមក្នុងវិស័យជីនេះ បាននិយាយថា “ដោយសារតែករណីក្លែងបន្លំនេះហើយ ការនាំចេញជីស៊ុលហ្វាតអាម៉ូញ៉ូមរបស់យើងនាពេលថ្មីៗនេះ ត្រូវឆ្លងកាត់ការត្រួតពិនិត្យតឹងតែងណាស់។” អគ្គរដ្ឋបាលគយចិន នៅទីក្រុងឈីងតាវ មិនអាចទាក់ទងបានទេ ចំណែកអគ្គរដ្ឋបាលគយចិន នៅទីក្រុងប៉េកាំង ក៏មិនបានឆ្លើយតបនឹងសំណួររបស់ទីភ្នាក់ងារព័ត៌មានរ៉យទ័រដែរ។ ប្រទេសចិន គឺជាប្រទេសនាំចេញជីឈានមុខគេមួយរបស់ពិភពលោក ដែលបាននាំចេញគិតជាទឹកប្រាក់ជាង១៣ពាន់លានដុល្លារ កាលពីឆ្នាំ២០២៥ ប៉ុន្តែបានគ្រប់គ្រងយ៉ាងតឹងរ៉ឹងលើការនាំចេញ ដើម្បីការពារតម្រូវការកសិករចិន។ កាលពីខែមុន រដ្ឋាភិបាលទីក្រុងប៉េកាំង បានរឹតបន្តឹងការនាំចេញជីជាច្រើនប្រភេទ មុនរដូវបង្កបង្កើនផលនៅនិទាឃរដូវចូលមកដល់ ដោយមានតែផលិតផលជីមានកំណត់ប៉ុណ្ណោះ […]

photo_2026-05-12_16-16-44
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ដឹកនាំកិច្ចប្រជុំថ្នាក់ដឹកនាំធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម ដើម្បីត្រៀមឆ្លើយតបទៅនឹងភាពមិនច្បាស់លាស់នៃស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុ និងសេដ្ឋកិច្ចសកល

​ភ្នំពេញ៖ នៅទីស្នាក់ការកណ្តាល ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) នាព្រឹកថ្ងៃ​ទី១២ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០២៦ បានដឹកនាំកិច្ចប្រជុំថ្នាក់ដឹកនាំធនាគារ ARDB ក្នុងគោលដៅត្រៀមខ្លួន, ក្នុងនាមជាធនាគារគោលនយោបាយ, ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងភាពមិនច្បាស់លាស់នៃស្ថានភាពហិរញ្ញវត្ថុនិងសេដ្ឋកិច្ចសកល និងការប្រែប្រួលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃស្ថានភាពភូមិសាស្រ្តនយោបាយក្នុងតំបន់ និងសកល។ នាកិច្ចប្រជុំដ៏មានសារៈសំខាន់នេះ និងក្នុងស្មារតីបុរេសកម្ម, ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានផ្តល់អនុសាសន៍ណែនាំដល់ថ្នាក់ដឹកនាំធនាគារ ARDB នូវខ្លឹមសារបង្កប់ដោយស្មារតីទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ មួយចំនួនដូចខាងក្រោម ៖ ១)- ក្នុងបរិបទនៃការវិវត្តនៃបច្ចេកវិទ្យាដ៏ឆាប់រហ័ស, ថ្នាក់ដឹកនាំនៃធនាគារ ARDB គួរចាប់យកឱសកាសនៃការប្រើប្រាស់បច្ចេកវិទ្យាថ្មីៗសម្រាប់ធ្វើអត្ថប្រយោជន៍នីយកម្ម គាំទ្រដល់ប្រតិបត្តិការធនាគារនិងការបម្រើសេវាអតិថិជន ពិសេសតាមរយៈការប្រើប្រាស់បញ្ញាសប្បនិម្មិត (Artificial Intelligence – AI) សំដៅសម្រេចបានគោលដៅជាធនាគារឌីជីថល។ ២)- ក្នុងស្ថានភាពនៃភាពមិនច្បាស់លាស់នៃប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុនិងសេដ្ឋកិច្ចសកល និងការប្រែប្រួលយ៉ាងឆាប់រហ័សនៃស្ថានភាពភូមិសាស្រ្តនយោបាយតំបន់ និងសកល, ថ្នាក់ដឹកនាំនៃធនាគារ ARDB នឹងបន្តពង្រឹង និងផ្តោតការយោគយល់ទុកដាក់បន្ថែមលើការកំណត់នូវកត្តាហានិភ័យនៃអាជីវកម្មនីមួយៗ ពិសេសអាជីវកម្មកសិកម្ម ដែលជាចំណុចសំខាន់សម្រាប់ការរៀបចំយន្តការគាំទ្របន្ថែម។ ៣)-ថ្នាក់ដឹកនាំនៃធនាគារ ARDB នឹងបន្តការផ្តោតសំខាន់លើការជំរុញកញ្ចប់ហិរញ្ញប្បទានបៃតង ពិសេសក្រោមក្របខណ្ឌ Cambodia […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ