អង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្ម រៀបរាប់ពីការក្លែងបន្លំត្រី​ និងវិធីទប់ស្កាត់

Malta, 2021. Fish market

ហាណូយ៖ យោងតាមរបាយការណ៍ថ្មីមួយ ដែលចេញផ្សាយដោយអង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្មនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ (FAO) បានរៀបរាប់ថា សព្វថ្ងៃនេះមានការក្លែងបន្លំត្រី ក្នុងទម្រង់ផ្សេងៗគ្នា កំពុងរីករាលដាលនៅក្នុងទីផ្សារជុំវិញពិភពលោក និងកំពុងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាពអ្នកទទួលទាន។

របាយការណ៍របស់អង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្ម ត្រូវបានធ្វើឡើងតាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងផ្នែកនេសាទ និងវារីវប្បកម្ម សហការជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលបច្ចេកទេសនុយក្លេអ៊ែរ (IAEA) ស្តីពី «ការក្លែងបន្លំចំណីអាហារក្នុងវិស័យនេសាទ និងវារីវប្បកម្ម» បានផ្តល់នូវទិន្នភាពរួមនៃការក្លែងបន្លំ និងការពិនិត្យឡើងវិញ អំពីបច្ចេកទេសវិភាគថ្មីៗ ដើម្បីជួយរកឱ្យឃើញនូវចំណីអាហារក្លែងក្លាយនេះ។

ការក្លែងបន្លំត្រីត្រូវបានកំណត់នៅក្នុងរបាយការណ៍ថា “ជាចេតនាក្នុងគោលបំណងបញ្ឆោតអ្នកដទៃតាមប្រភេទនៃអំពើបោកបញ្ឆោត ហើយអាចបង្កហានិភ័យដល់ជីវៈចម្រុះ សុខភាពមនុស្ស ឬប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច។ ប្រភេទសំខាន់ៗនៃការក្លែងបន្លំត្រី គឺការក្លែងបន្លំបន្ថែមពណ៌ ដើម្បីធ្វើឱ្យត្រីធូណាមើលទៅស្រស់ជាងមុន។ ការក្លែងបន្លំបង្គាដោយធ្វើពីម្សៅ, ការក្លែងបន្លំសាច់ក្តាមដោយធ្វើពីសាច់ចិញ្ច្រាំ, ការចែកចាយផលិតផលស្របច្បាប់នៅខាងក្រៅទីផ្សារគោលដៅ, ការបន្លំឈ្មោះត្រី, ការនេសាទហួសកម្រិត, ការលក់ត្រីទីឡាព្យាក្រហមជាត្រីអាំងកឺយក្រហម, និងការបន្លំដាក់ស្លាកប្រភពដើមមិនពិត រួមកាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់ផងដែរ។

មិនមានការប៉ាន់ប្រមាណជាផ្លូវការណាមួយថា តើការក្លែងបន្លំមានទំហំទឹកប្រាក់ប៉ុន្មានទេ នៅក្នុងវិស័យជលផល និងវារីវប្បកម្មពិភពលោក ដែលមានតម្លៃសរុបចំនួន១៩៥ពាន់លានដុល្លារ ប៉ុន្តែការសិក្សាជាក់ស្តែងបង្ហាញថា ប្រហែល២០ភាគរយនៃពាណិជ្ជកម្ម អាចមានការក្លែងបន្លំខ្លះដែរ ជាពិសេសមានអត្រាខ្ពស់ជាងផលិតផលសាច់ និងផលិតផលបន្លែផ្លែឈើ ដែលភាគច្រើនដោយសារតែភាពចម្រុះនៃប្រភេទពូជសត្វនៅក្នុងវិស័យវារីវប្បកម្ម។

របាយការណ៍នេះគាំទ្រតម្រូវការដាក់ស្លាកឱ្យស៊ីសង្វាក់គ្នា ចាំបាច់រួមបញ្ចូលឈ្មោះជាវិទ្យាសាស្ត្រ ដែលអាចធ្វើទៅបាន និងមានប្រព័ន្ធតាមដានកាន់តែច្បាស់លាស់។ ការប្រើប្រាស់បច្ចេកទេសកម្រិតខ្ពស់ រាប់ចាប់ពីការវិភាគអង់ស៊ីម (Enzyme) ដែលភ្ជាប់ជាមួយអ៊ីសូតូប (Isotope) ការវិភាគអ៊ីសូតូបស្ថិរភាព និងអនុភាព ម៉ាញេទិកនុយក្លេអ៊ែរ (Nuclear Magnetic) អាចមានប្រសិទ្ធភាព។

ទោះបីជាមានការសិក្សារាប់ពាន់ករណីអំពីការក្លែងបន្លំត្រី នៅគ្រប់ទ្វីបទាំងអស់ លើកលែងតែទ្វីបអង់តាក់ទិកក៏ដោយ ក៏មិនមានការសិក្សាណាមួយអាចប៉ាន់ប្រមាណពីការរីករាលដាលនៃការក្លែងបន្លំនោះបានទេ។ ទំហំនៃការប្រើប្រាស់ត្រីជាសកល ដោយកំណត់គោលដៅលើប្រភេទអាហារសមុទ្រជាង១២ ០០០ប្រភេទ ភាពចម្រុះនៃប្រភេទការក្លែងបន្លំ និងកង្វះបទប្បញ្ញត្តិស្តង់ដារ ឬការបកស្រាយផ្លូវច្បាបអំពីការក្លែងបន្លំ ធ្វើឱ្យការប៉ាន់ស្មានជាសកលពិបាកសន្និដ្ឋាន។

ការសិក្សាមួយចំនួនបានបង្ហាញថា រហូតដល់៣០ភាគរយនៃផលិតផលអាហារសមុទ្រអាចត្រូវបានគេដាក់ស្លាកបន្លំនៅតាមភោជនីយដ្ឋាន ហើយរបាយការណ៍នេះបានដកស្រង់ករណីក្លែងបន្លៃនៅជុំវិញពិភពលោក រាប់ចាប់តាំងពីម្ហូបលក់លើរទះរុញនៅអាម៉េរិកឡាទីន និងហាងម្ហូបស្រាប់នៅប្រទេសចិន រហូតដល់ផលិតផលកែច្នៃត្រីធូណាកំប៉ុងនៅសហភាពអឺរ៉ុប។ ខណៈពេលផលិតផលជលផលប្រហែលមួយភាគបី ដែលលក់នៅក្នុងសហរដ្ឋអាម៉េរិក អាចខុសពីឈ្មោះសរសេរឈ្មោះនៅលើប្រអប់ម្ហូបជាក់ស្តែង។

ចំណែកគ្រោះថ្នាក់ចំពោះសុខុមាលភាពមនុស្សដោយការក្លែងបន្លំអាហារសមុទ្រមួយចំនួន ត្រូវបានគេមើលឃើញ ដោយសារត្រីខ្លះបង្កហានិភ័យនៅពេលបរិភោគឆៅ ខណៈពេលក្លាស្សេអាហារសមុទ្រឱ្យត្រជាក់ឡើងវិញ វាបង្កហានិភ័យពីមេរោគបាក់តេរី។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការលើកទឹកចិត្តផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច គឺជាកត្តាជំរុញដ៏ខ្លាំងបំផុតក្នុងការក្លែងបន្លំត្រី។ ការលក់ត្រីសាលម៉ុនតំបន់អាត្លង់ទិក ដែលត្រីស្ទើរតែទាំងអស់សុទ្ធជាត្រីចិញ្ចឹម ដោយសារត្រីសាម៉ុងតំបន់ប៉ាស៊ីហ្វិក ភាគច្រើនជាត្រីធម្មជាតិ ត្រូវគេលក់កេងចំណេញជិត១០ដុល្លារ ក្នុងមួយគីឡូក្រាម។ ត្រីឆ្ពុងចិញ្ចឹមសោះ បើបន្លំថាជាត្រីមកពីអ៊ីតាលី អាចលក់បានតម្លៃខ្ពស់ពីរទៅបីដងជាងត្រីដូចគ្នាមានប្រភពមកពីប្រទេសក្រិក ឬទួរគី ហើយថែមទាំងលក់បានកាន់តែថ្លៃថែមទៀត ប្រសិនបើលក់ថា ជាត្រីធម្មជាតិ។

បន្ថែមពីលើផលិតផលវារីវប្បកម្ម គិតចាប់ពីត្រីនៅទាំងមូល រហូតដល់ទម្ងន់បង្កងធ្ងន់បំផុត គឺជារឿងធម្មតាសម្រាប់ការឱ្យតម្លៃខ្ពស់ ប៉ុន្តែឥឡូវនេះ​ ការឱ្យតម្លៃខ្ពស់បានរាលដាលផលិតផលសាច់ចិញ្ចឹមនៅលើគោកថែមទៀត។

ការក្លែងបន្លំត្រីមួយចំនួន គឺដើម្បីបន្លំប្រភពដើមសម្គាល់ភូមិសាស្ត្រទំនិញ ឬដើម្បីលាក់បាំងនៅពេលនាំចូលលើសចំនួនកូតាកំណត់។ រាល់ទង្វើបែបនេះអាចបង្កមហន្តរាយដល់និរន្តរភាពនៃស្តុកត្រី៕


photo_2026-11-13_13-49-41
ស្វាយចន្ទីខ្មែរ កំពុងទាក់ចិត្តក្រុមហ៊ុនជប៉ុនមួយទៀត មកកែច្នៃគ្រាប់ និងចម្រាញ់ប្រេង

ភ្នំពេញ៖ ក្រុមហ៊ុនជប៉ុន ជេ អេហ្វ អ៊ី ស៊ូជី (JFE Shoji) កំពុងស្វែងរកឱកាសវិនិយោគនៅកម្ពុជា លើការបង្កើតរោងចក្រកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទី និងចម្រាញ់ប្រេងពីសំបកស្វាយចន្ទី ដែលអាចមានសមត្ថភាពកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅ ៣០ ០០០តោន និងផលិតប្រេង CNSL ៥ ០០០តោនក្នុងមួយឆ្នាំ។ គម្រោងនេះគ្រោងចាប់ផ្តើមដំណើរការវិនិយោគ និងសាងសង់នៅឆ្នាំ២០២៧ ប្រសិនបើការសាកល្បងបច្ចេកទេសទទួលបានជោគជ័យ។ ក្រុមហ៊ុន ជេ អេហ្វ អ៊ី ស៊ូជី (JFE Shoji) របស់ជប៉ុន កំពុងស្វែងរកឱកាសវិនិយោគ និងកិច្ចសហការដើម្បីបង្កើតរោងចក្រកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទី និងរោងចក្រចម្រាញ់ប្រេងពីសំបកស្វាយចន្ទីនៅកម្ពុជា ដែលអាចមានសមត្ថភាពកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅ៣០​ ០០០តោនក្នុងមួយឆ្នាំ។ យោងតាមសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា (CAC) គម្រោងនេះត្រូវបានលើកយកមកពិភាក្សាក្នុងជំនួបរវាងសមាគម និងលោក កិស៊ូកិ សាតូ (Keisuke Satoh) អនុប្រធានក្រុមហ៊ុន ជេ អេហ្វ អ៊ី ស៊ូជី វៀតណាម ដើម្បីស្វែងយល់ពីលទ្ធភាពវិនិយោគលើគម្រោងនេះ។ តាមផែនការ រោងចក្រកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទីនឹងមានសមត្ថភាពកែច្នៃគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅ ៣០.០០០តោនក្នុងមួយឆ្នាំ និងទទួលបានសំបកស្វាយចន្ទីប្រមាណ២០ ០០០តោន ក្នុងមួយឆ្នាំ […]

photo_2026-11-13_10-10-24
ទិន្នន័យកសិកម្មឆ្នាំ២០២៥ ត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើសម្រាប់គាំទ្រគោលនយោបាយអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គម

ភ្នំពេញ៖ កម្ពុជាបានប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការរបាយការណ៍អង្កេតកសិកម្មឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីផ្តល់ទិន្នន័យស្ថិតិសំខាន់ៗសម្រាប់គាំទ្រការរៀបចំគោលនយោបាយ និងផែនការអភិវឌ្ឍវិស័យកសិកម្ម ខណៈរបាយការណ៍នេះគ្របដណ្តប់លើការដាំដុះដំណាំ ការចិញ្ចឹមសត្វ វារីវប្បកម្ម និងការនេសាទ។ កម្ពុជាបានប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ជាផ្លូវការនូវរបាយការណ៍អង្កេតកសិកម្មកម្ពុជា ឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីផ្តល់ទិន្នន័យស្ថិតិដល់ក្រសួង ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ និងអ្នកប្រើប្រាស់ផ្សេងទៀត សម្រាប់គាំទ្រការរៀបចំគោលនយោបាយ ផែនការ និងការសម្រេចចិត្តក្នុងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច និងសង្គមកម្ពុជា។ ពិធីប្រកាសនេះធ្វើឡើងនៅថ្ងៃទី១២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៦ នៅសណ្ឋាគារភ្នំពេញ ក្រោមកិច្ចសហការរវាងវិទ្យាស្ថានជាតិស្ថិតិ នៃក្រសួងផែនការ ក្រសួងកសិកម្ម រុក្ខាប្រមាញ់ និងនេសាទ និងអង្គការស្បៀង និងកសិកម្មនៃសហប្រជាជាតិ។ ក្នុងឱកាសនោះ លោក ប៊ិន ត្រឈៃ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងផែនការ បានថ្លែងថា ការប្រកាសដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់របាយការណ៍នេះ គឺជាសមិទ្ធផលសំខាន់មួយក្នុងការលើកកម្ពស់ការប្រើប្រាស់ទិន្នន័យស្ថិតិផ្លូវការ ដើម្បីគាំទ្រការរៀបចំផែនការ និងគោលនយោបាយ ការតាមដាន និងវាយតម្លៃសមិទ្ធកម្ម ព្រមទាំងការសម្រេចចិត្តលើការអភិវឌ្ឍវិស័យកសិកម្ម និងសេដ្ឋកិច្ចជាតិ។ លោកបានបញ្ជាក់ថា របាយការណ៍នេះផ្តល់នូវទិន្នន័យសំខាន់ៗពាក់ព័ន្ធនឹងការប្រើប្រាស់ និងការគ្រប់គ្រងដីកសិកម្ម ការដាំដុះដំណាំតាមរដូវ និងដំណាំអចិន្ត្រៃយ៍ ការចិញ្ចឹមសត្វ និងបសុបក្សី វារីវប្បកម្ម និងការនេសាទ កម្លាំងពលកម្ម សកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចរបស់គ្រួសារកសិកម្ម ព្រមទាំងផលប៉ះពាល់ពីគ្រោះធម្មជាតិ […]

image_2026-11-13_13-25-52
ក្រុមហ៊ុនក្នុងស្រុកមួយចុះកុងត្រាជាមួយចិន ដើម្បី​ទិញ​​​ដំឡូងមីស្ងួត២០ម៉ឺនតោន នាំចេញទៅចិន

ដោយ​ ហៃ ស៊ីណា ភ្នំពេញ៖ ក្រុមហ៊ុន ហង់ ហាវ៉េស (Hang Harvest) បានចុះកុងត្រាជាមួយក្រុមហ៊ុនចិន ដើម្បីទិញដំឡូងមីស្ងួត ចំនួន២០ម៉ឺនតោន សម្រាប់នាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិន។ លោក គឹម លាស់ ប្រធានក្រុមហ៊ុន HANG HARVEST បាន​​ឲ្យដឹងថា ក្រុមហ៊ុនបាន​​ចុះអនុស្សា​រណៈ​នៃ​ការ​យោគ​យល់គ្នា ជាមួយក្រុមហ៊ុន កូហ្វកូ បាយអូ អេនើជី (COFCO BIO-ENERGY CO., LTD) ជាជំហានទី២ នៅកំពង់ផែក្នុងទីក្រុងប៉ីហៃ នៃតំបន់​ស្វយ័​ត​ ជនជាតិជាំងក្វាងស៊ីប្រទេសចិន ដើម្បីទិញដំឡូងមី ចំនួន២០ម៉ឺនតោនពីឆ្នាំ២០២៥ ដល់ ឆ្នាំ២០២៦។​ លោកបាន​​លើកឡើងថា ​​​​កិច្ចព្រមព្រៀងនេះនឹងជួយពង្រឹង និងពង្រីកកិច្ចសហប្រតិបត្ដិការពាណិជ្ជកម្មរវាង​កម្ពុជា និងសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ក៏ដូចជាជួយជំរុញការនាំចេញ​វិស័យដំឡូងមី​របស់កម្ពុជាទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិន។ លើសពីនេះ លោកបានពន្យល់ថា ​​ចិនជាទីផ្សារដ៏ធំសម្រាប់​ដំឡូងមីកម្ពុជា ហើយ​​ក្រុមហ៊ុនបាននិងកំពុងប្រមូលទិញដំឡូងមីក្រៀមក្នុងរង្វង់២០ម៉ឺនតោនទៅកាន់ទីផ្សារប្រទេសចិនផងដែរ​​​។ ប្រទេសកម្ពុជាជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ជាប្រទេសនាំចេញដំឡូងមីធំជាងគេទី៤ នៅអាស៊ី និងទី១០នៅលើពិភពលោក ជាមួយផ្ទៃដីដាំដុះប្រមាណ៦០ ទៅ៨០ម៉ឺនហិកតា។ ក្នុងរយៈពេល៨ ខែដើមឆ្នាំ២០២៦នេះ កម្ពុជាបាន​​នាំចេញដំឡូងមីក្រៀម និងចំណិតដំឡូងមីទៅកាន់ទីផ្សារចិន […]

photo_2026-11-13_10-35-01 (4)
ក្រុមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វ គួរ​​បន្ថែមការកែច្នៃសាច់ – CDC ថានេះជាការ​បោះជំហានឆ្ពោះទៅការនាំចេញ

ដោយ​ នៅ ស៊ីវុត្ថា ភ្នំពេញ៖ មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ នៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា បានជំរុញឱ្យអ្នកចិញ្ចឹមសត្វនៅ​កម្ពុជាកែ​ច្នៃផលិតផល ដើម្បីឈានទៅរកការនាំចេញទៅទីផ្សារអន្តរជាតិ។ លោក ជា វុទ្ធី អគ្គលេខាធិការគណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា នៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា (CDC) បានមានប្រសាសន៍ថា សមាគមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា គួរបន្តអភិវឌ្ឍវិស័យចិញ្ចឹមសត្វ ដោយមិនត្រឹមតែបំពេញតម្រូវការទីផ្សារក្នុងស្រុកប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែត្រូវពង្រឹងការកែច្នៃផលិតផល សម្រាប់ការនាំចេញផងដែរ។ ក្នុងជំនួបជាមួយនឹង​សមាគម​អ្នកចិញ្ចឹមសត្វកម្ពុជា លោក ជា វុទ្ធី បានបញ្ជាក់ថា គណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជា នឹងជួយ​សម្របសម្រួល និងសហការជាមួយក្រសួង-ស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ ដើម្បីជំរុញការអភិវឌ្ឍវិស័យចិញ្ចឹមសត្វ។ ជាការឆ្លើយតប លោក ស្រ៊ុន ពៅ បានបង្ហាញការគាំទ្រចំពោះការលើកទឹកចិត្តនេះ ហើយថា សមាគមនឹង​ត្រៀមរៀបចំកែច្នៃសាច់ ដើម្បីនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារបរទេស។ ជាមួយគ្នានេះលោក ស្រ៊ុន ពៅ ក៏បានលើកឡើងពីបញ្ហាប្រឈម និងសំណូមពរមួយចំនួន ដើម្បីស្វែងរកដំណោះស្រាយសមស្របសម្រាប់កសិករ​អ្នកចិញ្ចឹមសត្វ ឱ្យមានការរីកចម្រើន និងមានចីរភាព៕

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ