ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច អគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្មបានចុះពិនិត្យមើលការប្រមូលផលពូជស្រូវថ្មីនៅស្រុកមុខកំពូល ខេត្តកណ្តាល

2

នៅថ្ងៃទី៨ ខែមីនា ឆ្នំា២០២៤, ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយក ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) អមដំណើរដោយក្រុមការងារបានចុះពិនិត្យមើលការប្រមូលផលពូជស្រូវថ្មីស្ថិតនៅក្នុងឃុំស្វាយអំពារ ស្រុកមុខកំពូល ខេត្តកណ្តាល បន្ទាប់ពីបានធ្វើការដំាដុះកាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នំា២០២៣ ។
នៅក្នុងឱកាសនោះផងដែរ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយក ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) បានពន្យល់ពីរបៀបនៃការ គិតគូររកថ្លៃដើមផលិតស្រូវរបស់កសិករដែលបានចូលរួមផងដែរ ដោយឯកឧត្តមលើកឡើងជាឧទាហរណ៍ថា បើកសិករចំណាយទៅលើ ថ្លៃរៀបចំដីស្រែ,ចំណាយលើការទិញជី,ថ្នាំ និងថ្លៃប្រមូលផលអស់ប្រាក់២លាន៥០ម៉ឺនរៀល ហើយប្រសិនស្រូវបានផល៥តោនក្នុង១ហិកតា បើស្រូវក្នុង១គីឡូក្រាមលក់បានថ្លៃ១ពាន់រៀលសួរថា៖ (១)-តើការផលិតស្រូវ១គីឡូក្រាម ចំណាយអស់ប្រាក់ប៉ុន្មានរៀល? (២)-តើកសិករលក់ស្រូវបានថ្លៃប៉ុន្មាន ដើម្បីបានប្រាក់ចំណេញ?

តាមសម្មិទ្ធកម្មខាងលើយើងសន្និដ្ឋានបានថា៖ (១)-ស្រូវ១គីឡូក្រាមចំណាយអស់ប្រាក់៥០០រៀល ដូចនេះបើស្រូវបានផល៥ពាន់គីឡូក្រាម ចំណាយប្រាក់អស់២លាន៥០ម៉ឺនរៀល។ (២)-លក់បានថ្លៃលើសពី៥០០រៀលក្នុង១គីឡូក្រាម នឹងមានចំណេញ។
ដូចនេះប្រសិនបើការការផលិតស្រូវ ចំណាយលើសពី២លាន៥០ម៉ឺនរៀលក្នុង១ហិកតា ហើយទិន្នផលទាបជាង៥តោនក្នុង១ហិកតា នោះនឹងធ្វើឱ្យចំណាយក្នុង១គីឡូក្រាម លើសពី៥០០រៀលក្នុង១គីឡូក្រាម។

ទន្ទឹមនឹងពូជស្រូវថ្មីកំពុងប្រមូលផលបានលើផ្ទៃដីប្រមាណ៤០អា មានប្រជាពលរដ្ឋនៅក្នុងតំបន់ជាច្រើននាក់បង្ហាញការចាប់អារម្មណ៍ចង់ដឹងថាពូជស្រូវនេះបានប៉ុន្មានតោន ខណៈការដំាដុះស្រូវរបស់ពួកគាត់នៅពេលកន្លងមកបានផលប្រមាណ៤តោនក្នុងដីមួយហិកតា។
លោក កង រី ប្រជាកសិករម្នាក់ក្នុងចំណោមកសិករផ្សេងទៀតបានឱ្យដឹងថា ក្រោយពីបានពិនិត្យជាក់ស្តែងឃើញថាពូជស្រូវថ្មីនេះ មានគ្រាប់ស្រូវធំជាងប្រភេទពូជស្រូវផ្សេងៗ ហើយនៅក្នុងមួយគួស្រូវមានជាង៣០០គ្រាប់ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងពូជស្រូវដែលកសិករធ្លាប់ធ្វើនៅក្នុងតំបន់មានតែ១០០ទៅ២០០គ្រាប់ប៉ុណ្ណោះក្នុង ស្រូវមួយគួ។ ដូចនេះពូជស្រូវដែលកំពុងប្រមូលផលក្នុងថ្ងៃនេះប្រាកដជាទទួលបានទិន្នផលច្រើនតោនក្នុងស្រែមួយហិកតា បើប្រៀបធៀបនឹងពូជស្រូវដែលកសិករធ្លាប់ធ្វើការដំាដុះពីមុនៗ។

ស្រដៀងគ្នានេះផងដែរ អ្នកស្រី ហ៊ុយ ឆេន បានឱ្យដឹងថា ពូជស្រូវនេះ ពិតជាបានផលច្រើនព្រោះគួស្រូវនេះវែងៗហើយមានគ្រាប់ច្រើន ហើយប្រសិនជាពូជស្រូវមានការបញ្ចេញដាក់លក់នៅលើទីផ្សារ ក្នុងនាមជាកសិករធ្វើស្រែនៅក្នុងតំបន់ម្នាក់ចង់ទិញយកទៅសាកល្បងដំាដុះពូជស្រូវផងដែរនៅពេលខាងមុខ។

បើយោងតាមប្រជាកសិករដែលបានសាកល្បងធ្វើការដំាដុះស្រូវប្រភេទពូជស្រូវថ្មីបានឱ្យដឹងថា ក្នុងដីស្រែ១ហិកតា លោកចំណាយប្រាក់លើការភ្ជួររាស់អស់ប្រាក់៦០ម៉ឺនរៀល, ចំណាយលើពូជស្រូវអស់៤០គីឡូក្រាមឬស្មើប្រមាណ៨ម៉ឺនរៀលក្នុងដី១ហិកតា, ចំណាយលើថ្លៃដ្រូនព្រុះស្រូវអស់ប្រាក់៦ម៉ឺនរៀលក្នុង១ហិកតា, ចំណាយលើថ្នាំគីមីសម្លាប់សត្វល្អិតអស់ប្រាក់២០ម៉ឺនរៀល, ចំណាយលើជីអស់ប្រាក់៧២ម៉ឺនរៀល និងចំណាយប្រាក់លើប្រេងសម្រាប់បូមទឹកអស់ប្រាក់៤០ម៉ឺនរៀល៕
ដោយ៖ Long Sareth


photo_2026-11-03_08-39-11
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ណែនាំកសិករនៅស្រុកស្ទោង​ ខេត្តកំពង់ធំ​​ ឱ្យគិតពីថ្លៃដើមផលិត

ដោយ ឡុង សារេត ខេត្តកំពង់ធំ៖  ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម និងជាប្រធានសមាគម​បណ្តាញកសិករតេជោ នៅរសៀលថ្ងៃទី​២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ​២០២៦ បានដឹកនាំ​សហការីជួបសំណេះសំណាល និងសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករជាង​៣០០នាក់ នៅស្រុកស្ទោង ខេត្តកំពង់ធំ​។ ពិធីនេះមានការអញ្ជើញចូលរួមជាកិត្តិយសពីឯកឧត្តម តាំង ម៉េងលាង អភិបាលខេត្តកំពង់ធំ លោក យ៉ុម ហឿន អភិបាលរងស្រុកស្ទោង ក្រុមការងារសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ មន្ទីរកសិកម្ម​ខេត្ត រដ្ឋបាល​ស្រុក ការិយាល័យ​កសិកម្ម​ស្រុក មេឃុំ​គ្រប់ឃុំ មេភូមិ​គ្រប់ភូមិ តំណាង​សហគមន៍​កសិកម្ម រួមនិងកសិករប្រមាណ៣០០នាក់​។​ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច​ មានប្រសាសន៍ថា​ គោលបំណង​នៃការជួបសំណេះសំណាល​ និងសួរសុខទុក្ខ​បងប្អូន​ប្រជាកសិករ​នៅស្រុកស្ទោងនេះ មានគោលដៅ​​ធំ៣៖ ១)-ចង់បង្ហាញឱ្យស្គាល់​សមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ។​ ទី​២)-បង្ហាញឱ្យស្គាល់​ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម និងទី​៣)-ចង់ជជែក​អំពីបញ្ហា​ការធ្វើកសិកម្ម​របស់បងប្អូននៅក្នុងស្រុកស្ទោង​។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតប្រតិភូ មានប្រសាសន៍ថា​ “សមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ មានតួនាទី ទី១)- ជាស្ពានឱ្យបងប្អូនប្រជាកសិករទូទាំងប្រទេសដើរឆ្លង​ ភ្ជាប់ទៅ​ប្រភពហិរញ្ញវត្ថុ​ ដែលមានទឹកចិត្តស្រឡាញ់ជួយ​ដល់​វិស័យកសិកម្ម​។ ស្ពានទី​២)- ជាស្ពានដើរឆ្លងទៅរកបច្ចេកទេស​។ បងប្អូនមានរបៀបរបរក្នុងការដាំដុះ […]

woman-working-in-the-rice-fields-near-lac-village-2026-09-22-09-56-16-utc
អង្ករបាក់សម្រាប់នាំចេញរបស់វៀតណាម ឡើងថ្លៃដល់៤៨០ដុល្លារ ក្នុងមួយតោន

ហាណូយ៖ នៅចុងខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ អង្ករបាក់៥ភាគរយ​របស់វៀតណាម បានឡើងថ្លៃពី៤៥០ ដល់៤៨០ដុល្លារក្នុងមួយតោន និងធ្វើឱ្យតម្លៃអង្ករក្នុងស្រុកឡើងជិតស្មើអង្កររបស់ប្រទេសជិតខាង។ ការកើនឡើង៣០ដុល្លារក្នុងមួយតោន ក្នុងរយៈពេលត្រឹមតែមួយសប្តាហ៍នេះ គឺជាការប្រែប្រួលដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់បំផុតមួយនៅក្នុងទីផ្សារនាំចេញអង្ករវៀតណាម ចាប់តាំងពីដើមឆ្នាំមក។ នៅដើមខែតុលា អង្ករធម្មតាមរបស់វៀតណាមបាក់៥ភាគរយ មានតម្លៃពី៤២០ ទៅ៤២២ ដុល្លារក្នុងមួយតោន ខណៈអង្ករបាក់​២៥ភាគរយ មានតម្លៃពី៤០១ ទៅ៤០៥ដុល្លារ។ ចំណែកអង្ករក្រអូបបាក់៥ភាគរយ មានតម្លៃប្រហែល៤៧០ដុល្លារក្នុងមួយតោន ហើយអង្ករផ្កាម្លិះមានតម្លៃចន្លោះពី៥១៣ ទៅ៥១៧ដុល្លារក្នុងមួយតោន។ អស់រយៈពេលជាច្រើនខែមកហើយ តម្លៃអង្កររបស់វៀតណាមបានរងសម្ពាធធ្លាក់ចុះជាបន្តបន្ទាប់ ដោយសារការផ្គត់ផ្គង់អង្ករលើទីផ្សារពិភពលោកមានច្រើន ធ្វើឱ្យការប្រកួតប្រជែងកាន់តែខ្លាំងក្នុងចំណោមប្រទេសនាំចេញអង្ករធំៗ។ អ្នកនាំចេញ និងអ្នកនាំចូលអង្ករបានឱ្យដឹងថា ការផ្គត់ផ្គង់អង្ករក្នុងស្រុកកាន់តែតឹងតែង គឺជាកត្តាសំខាន់ដែលជំរុញឱ្យតម្លៃកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំងនាពេលថ្មីៗនេះ។ នៅលើទីផ្សារពិភពលោក ការព្រួយបារម្ភអំពីផលប៉ះពាល់បង្កឡើងពីបាតុភូតអែលនីញ៉ូ (El Niño) ទៅលើផលិតកម្មស្រូវ ចាប់ពីឆ្នាំ២០២៧ តទៅ ក៏បានជំរុញឱ្យប្រទេសនាំចូលអង្ករយកចិត្តទុកដាក់កាន់តែខ្លាំងលើការធានាការផ្គត់ផ្គង់អង្ករផងដែរ។ ទោះបីជាតម្លៃនាំចេញអង្ករបង្ហាញសញ្ញាងើបឡើងវិញក៏ដោយ ការនាំចេញអង្កររបស់វៀតណាមនៅតែរងសម្ពាធក្នុងអំឡុង។ ក្នុងរយៈពេល១០ខែដំបូងនៃឆ្នាំនេះ វៀតណាមបាននាំចេញអង្ករចំនួន៦,៨៣លានតោន ដែលមានតម្លៃ៣,៣ពាន់លានដុល្លារ។ បរិមាណនាំចេញបានធ្លាក់ចុះ៤,៧ភាគរយ និងតម្លៃនាំចេញបានធ្លាក់ចុះ៩,៨ភាគរយ បើធៀបនឹងរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំមុន៕ (ផាន់ អាណា)

photo_2026-11-02_21-41-19
ត្រូវគិតគូរថ្លៃដើមផលិតតាមលក្ខណៈវិទ្យាសាស្ត្រ  កុំគិតគូរតាមអារម្មណ៍ – អគ្គនាយក ARDB លើកទឹកចិត្ត

កំពង់ធំ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) និងជាប្រធានសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ បានជំរុញឱ្យកសិករគណនាភាពចំណេញ ឬខាតក្នុងសកម្មភាពផលិតកម្មកសិកម្ម ដោយប្រើការគណនាតាមបែបវិទ្យាសាស្ត្រ ជាជាង ការប្រើអារម្មណ៍ដើម្បីកំណត់ការចំណេញឬខាត។ ក្នុងពិធីសំណេះសំណាល និងសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករក្នុងខេត្តកំពង់ធំ នៅព្រឹកថ្ងៃទី២ ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ២០២៦នេះ អគ្គនាយកធនាគារ ARDB មានប្រសាសន៍ថា “ការកំណត់ថ្លៃដើមនេះជាបញ្ហាស្នូលនៃការធ្វើកសិកម្មឱ្យបានប្រាក់ចំណេញ។ បើយើងមិនដឹងចំណុចនេះទេ យើងមិនអាចដឹងថាចំណេញ ឬខាតនោះទេ។ ឧទាហរណ៍ គ្រាន់តែតម្លៃស្រូវចុះមកនៅត្រឹម ៧៥០រៀលក្នុងមួយគីឡូក្រាម ពេលខ្លះយល់ថាខាតដែរ។ សួរថាយកអី្វទៅដក ទើបដឹងវាខាត ។ ដើម្បីបានដឹងពីចំណេញខាតត្រូវការធ្វើការគណនាឱ្យបានច្បាស់”។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតកៅ ថាច មានប្រសាសន៍ថា កិច្ចការដែលសំខាន់នៅក្នុងការធ្វើរបរកសិកម្ម គឺត្រូវរកវិធីធ្វើឱ្យថ្លៃដើមផលិតនៅទាប ធ្វើឱ្យទិន្នផលកើនឡើង និងបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្ននៅក្នុងការធ្វើកសិកម្ម ។ អគ្គនាយក ARDB មានប្រសាសន៍បន្ថែមថា “ដើម្បីឱ្យថ្លៃដើមផលិតធ្លាក់ចុះបានលឿន ត្រូវបង្កើនទិន្នផល។ ឧទាហរណ៍ថា យើងចំណាយអស់ប្រាក់៤លានរៀលក្នុងមួយហិកតា បើទិន្នផលអាចឡើងដល់៧,៥តោន  វាធ្វើឱ្យថ្លៃដើមផលិតយើងធ្លាក់ចុះ ។ តើធ្វើម៉េចដើម្បីបង្កើនទិន្នផល? មានកត្តាពូជសុទ្ធល្អ កត្តាប្រើប្រាស់ទឹកឱ្យបានត្រឹមត្រូវ  កត្តាប្រើប្រាស់ជី-ថ្នាំឱ្យត្រូវតាមពេលវេលា កត្តាប្រើថ្នាំសម្លាប់សត្វល្អិតឱ្យត្រូវពេល។ […]

image_2026-11-03_12-57-25
សាច់ និងបន្លែផ្លែឈើ តាមផ្សារទំនើបនៅអឺរ៉ុប ត្រូវស្អុយរលួយដោយទូបង្កកមានបញ្ហាដូចៗគ្នា

ព្រុចសែល៖ ហាងលក់គ្រឿងទេសនៅទ្វីបអឺរ៉ុប រាប់ចាប់ពីប្រទេសស៊ុយអែត រហូតដល់ព័រទុយហ្គាល់ កាលពីថ្ងៃទី២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បានរងការវាយប្រហារតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតលើប្រព័ន្ធគ្របើគ្រងទូបង្កក ធ្វើឱ្យសាច់ស្អុយ ចំណែកបន្លែរលួសស្ទើរគ្មានសល់។ ផ្សារទំនើបនៅក្នុងប្រទេសបែលហ្ស៊ិក អេស្តូនី ហ្វាំងឡង់ អៀរឡង់ លុចសំបួ និងហូឡង់ គឺក្នុងចំណោមប្រទេសយ៉ាងតិច៨ ដែលរងផលប៉ះពាល់ច្រើនជាងគេ។ ការវាយប្រហារនេះបានកើតឡើងបីសប្តាហ៍បន្ទាប់ពីការវាយប្រហារតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតមួយ បានបង្កការរំខានយ៉ាងច្រើនដល់ហាងលក់គ្រឿងទេសនៅប្រទេសបារាំង។ ហេតុការណ៍នេះបានធ្វើឱ្យសីតុណ្ហភាពនៅក្នុងប្រព័ន្ធទូរបង្កកកើនឡើងដល់៥០អង្សាសេ បង្ខំឱ្យក្រុមហ៊ុនលក់រាយបោះចោលទំនិញខូចគុណភាព ដូចជាសាច់ និងបន្លៃផ្លែឈើ។ សហភាពអឺរ៉ុបបានថ្កោលទោសសកម្មភាពទាំងនេះ ដោយចាត់ទុកថា ជាការប៉ុនប៉ងដោយចេតនាដើម្បីរំខានដល់ខ្សែច្រវាក់ផ្គត់ផ្គង់ស្បៀងអាហារ ខណៈប្រទេសបែលហ្ស៊ិកបានបើកការស៊ើបអង្កេត។ អ្នកជំនាញបានកត់សម្គាល់ថា ហាងរងផលប៉ះពាល់ ជាពិសេសហាងដែលប្រើប្រព័ន្ធទូបង្កកតភ្ជាប់បណ្តាញ 4G ជំនាន់ចាស់ ងាយរងគ្រោះជាងគេចំពោះការជ្រៀតចូលពីបណ្តាញខាងក្រៅ។ ក្រុមហ៊ុនលក់រាយចំណីអាហារ ត្រូវបង្ខំចិត្តបោះចោលផលិតផល ដែលបានខូចគុណភាព ឬប្រុងខូចគុណភាព បន្ទាប់ពីសីតុណ្ហភាពក្នុងទូរបង្កកបានកើនឡើងខ្ពស់ខុសប្រក្រតីពេញមួយយប់។ រហូតមកដល់ពេលនោះ មិនទាន់មានជនណាម្នាក់ ឬក្រុមណាមួយចេញមុខអះអាងទទួលខុសត្រូវចំពោះការវាយប្រហារនេះនៅឡើយទេ។ ក៏ដូចជាការវាយប្រហារកាលពីថ្ងៃទី១២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២៦ លើក្រុមហ៊ុនលក់រាយធំៗនៅប្រទេសបារាំង ដែលបានបង្ខំឱ្យហាងរាប់រយកន្លែងបោះចោលចំណីអាហារផងដែរ។ ស្នងការទទួលបន្ទុកផ្នែកចំណីអាហារ និងកសិកម្មរបស់សហភាពអឺរ៉ុប បានមានប្រសាសន៍ថា សហភាពអឺរ៉ុបកំពុងយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំងចំពោះហេតុការណ៍ទាំងនេះ ដោយចាត់ទុកការវាយប្រហារតាមប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណិតម្តងហើយម្តងទៀតថា ជាបញ្ហាគួរឱ្យព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំង។ នៅប្រទេសបែលហ្ស៊ិក ដែលហាងរាប់សិបកន្លែងនៅតាមបណ្តាខ្សែច្រវាក់លក់គ្រឿងទេសជាច្រើនបានរាយការណ៍អំពីការរំខានដល់ប្រតិបត្តិការ។ […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ