អង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្ម រៀបរាប់ពីការក្លែងបន្លំត្រី​ និងវិធីទប់ស្កាត់

Malta, 2021. Fish market

ហាណូយ៖ យោងតាមរបាយការណ៍ថ្មីមួយ ដែលចេញផ្សាយដោយអង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្មនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ (FAO) បានរៀបរាប់ថា សព្វថ្ងៃនេះមានការក្លែងបន្លំត្រី ក្នុងទម្រង់ផ្សេងៗគ្នា កំពុងរីករាលដាលនៅក្នុងទីផ្សារជុំវិញពិភពលោក និងកំពុងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សុខភាពអ្នកទទួលទាន។

របាយការណ៍របស់អង្គការស្បៀងអាហារ និងកសិកម្ម ត្រូវបានធ្វើឡើងតាមរយៈកិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងផ្នែកនេសាទ និងវារីវប្បកម្ម សហការជាមួយមជ្ឈមណ្ឌលបច្ចេកទេសនុយក្លេអ៊ែរ (IAEA) ស្តីពី «ការក្លែងបន្លំចំណីអាហារក្នុងវិស័យនេសាទ និងវារីវប្បកម្ម» បានផ្តល់នូវទិន្នភាពរួមនៃការក្លែងបន្លំ និងការពិនិត្យឡើងវិញ អំពីបច្ចេកទេសវិភាគថ្មីៗ ដើម្បីជួយរកឱ្យឃើញនូវចំណីអាហារក្លែងក្លាយនេះ។

ការក្លែងបន្លំត្រីត្រូវបានកំណត់នៅក្នុងរបាយការណ៍ថា “ជាចេតនាក្នុងគោលបំណងបញ្ឆោតអ្នកដទៃតាមប្រភេទនៃអំពើបោកបញ្ឆោត ហើយអាចបង្កហានិភ័យដល់ជីវៈចម្រុះ សុខភាពមនុស្ស ឬប្រព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច។ ប្រភេទសំខាន់ៗនៃការក្លែងបន្លំត្រី គឺការក្លែងបន្លំបន្ថែមពណ៌ ដើម្បីធ្វើឱ្យត្រីធូណាមើលទៅស្រស់ជាងមុន។ ការក្លែងបន្លំបង្គាដោយធ្វើពីម្សៅ, ការក្លែងបន្លំសាច់ក្តាមដោយធ្វើពីសាច់ចិញ្ច្រាំ, ការចែកចាយផលិតផលស្របច្បាប់នៅខាងក្រៅទីផ្សារគោលដៅ, ការបន្លំឈ្មោះត្រី, ការនេសាទហួសកម្រិត, ការលក់ត្រីទីឡាព្យាក្រហមជាត្រីអាំងកឺយក្រហម, និងការបន្លំដាក់ស្លាកប្រភពដើមមិនពិត រួមកាលបរិច្ឆេទផុតកំណត់ផងដែរ។

មិនមានការប៉ាន់ប្រមាណជាផ្លូវការណាមួយថា តើការក្លែងបន្លំមានទំហំទឹកប្រាក់ប៉ុន្មានទេ នៅក្នុងវិស័យជលផល និងវារីវប្បកម្មពិភពលោក ដែលមានតម្លៃសរុបចំនួន១៩៥ពាន់លានដុល្លារ ប៉ុន្តែការសិក្សាជាក់ស្តែងបង្ហាញថា ប្រហែល២០ភាគរយនៃពាណិជ្ជកម្ម អាចមានការក្លែងបន្លំខ្លះដែរ ជាពិសេសមានអត្រាខ្ពស់ជាងផលិតផលសាច់ និងផលិតផលបន្លែផ្លែឈើ ដែលភាគច្រើនដោយសារតែភាពចម្រុះនៃប្រភេទពូជសត្វនៅក្នុងវិស័យវារីវប្បកម្ម។

របាយការណ៍នេះគាំទ្រតម្រូវការដាក់ស្លាកឱ្យស៊ីសង្វាក់គ្នា ចាំបាច់រួមបញ្ចូលឈ្មោះជាវិទ្យាសាស្ត្រ ដែលអាចធ្វើទៅបាន និងមានប្រព័ន្ធតាមដានកាន់តែច្បាស់លាស់។ ការប្រើប្រាស់បច្ចេកទេសកម្រិតខ្ពស់ រាប់ចាប់ពីការវិភាគអង់ស៊ីម (Enzyme) ដែលភ្ជាប់ជាមួយអ៊ីសូតូប (Isotope) ការវិភាគអ៊ីសូតូបស្ថិរភាព និងអនុភាព ម៉ាញេទិកនុយក្លេអ៊ែរ (Nuclear Magnetic) អាចមានប្រសិទ្ធភាព។

ទោះបីជាមានការសិក្សារាប់ពាន់ករណីអំពីការក្លែងបន្លំត្រី នៅគ្រប់ទ្វីបទាំងអស់ លើកលែងតែទ្វីបអង់តាក់ទិកក៏ដោយ ក៏មិនមានការសិក្សាណាមួយអាចប៉ាន់ប្រមាណពីការរីករាលដាលនៃការក្លែងបន្លំនោះបានទេ។ ទំហំនៃការប្រើប្រាស់ត្រីជាសកល ដោយកំណត់គោលដៅលើប្រភេទអាហារសមុទ្រជាង១២ ០០០ប្រភេទ ភាពចម្រុះនៃប្រភេទការក្លែងបន្លំ និងកង្វះបទប្បញ្ញត្តិស្តង់ដារ ឬការបកស្រាយផ្លូវច្បាបអំពីការក្លែងបន្លំ ធ្វើឱ្យការប៉ាន់ស្មានជាសកលពិបាកសន្និដ្ឋាន។

ការសិក្សាមួយចំនួនបានបង្ហាញថា រហូតដល់៣០ភាគរយនៃផលិតផលអាហារសមុទ្រអាចត្រូវបានគេដាក់ស្លាកបន្លំនៅតាមភោជនីយដ្ឋាន ហើយរបាយការណ៍នេះបានដកស្រង់ករណីក្លែងបន្លៃនៅជុំវិញពិភពលោក រាប់ចាប់តាំងពីម្ហូបលក់លើរទះរុញនៅអាម៉េរិកឡាទីន និងហាងម្ហូបស្រាប់នៅប្រទេសចិន រហូតដល់ផលិតផលកែច្នៃត្រីធូណាកំប៉ុងនៅសហភាពអឺរ៉ុប។ ខណៈពេលផលិតផលជលផលប្រហែលមួយភាគបី ដែលលក់នៅក្នុងសហរដ្ឋអាម៉េរិក អាចខុសពីឈ្មោះសរសេរឈ្មោះនៅលើប្រអប់ម្ហូបជាក់ស្តែង។

ចំណែកគ្រោះថ្នាក់ចំពោះសុខុមាលភាពមនុស្សដោយការក្លែងបន្លំអាហារសមុទ្រមួយចំនួន ត្រូវបានគេមើលឃើញ ដោយសារត្រីខ្លះបង្កហានិភ័យនៅពេលបរិភោគឆៅ ខណៈពេលក្លាស្សេអាហារសមុទ្រឱ្យត្រជាក់ឡើងវិញ វាបង្កហានិភ័យពីមេរោគបាក់តេរី។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការលើកទឹកចិត្តផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច គឺជាកត្តាជំរុញដ៏ខ្លាំងបំផុតក្នុងការក្លែងបន្លំត្រី។ ការលក់ត្រីសាលម៉ុនតំបន់អាត្លង់ទិក ដែលត្រីស្ទើរតែទាំងអស់សុទ្ធជាត្រីចិញ្ចឹម ដោយសារត្រីសាម៉ុងតំបន់ប៉ាស៊ីហ្វិក ភាគច្រើនជាត្រីធម្មជាតិ ត្រូវគេលក់កេងចំណេញជិត១០ដុល្លារ ក្នុងមួយគីឡូក្រាម។ ត្រីឆ្ពុងចិញ្ចឹមសោះ បើបន្លំថាជាត្រីមកពីអ៊ីតាលី អាចលក់បានតម្លៃខ្ពស់ពីរទៅបីដងជាងត្រីដូចគ្នាមានប្រភពមកពីប្រទេសក្រិក ឬទួរគី ហើយថែមទាំងលក់បានកាន់តែថ្លៃថែមទៀត ប្រសិនបើលក់ថា ជាត្រីធម្មជាតិ។

បន្ថែមពីលើផលិតផលវារីវប្បកម្ម គិតចាប់ពីត្រីនៅទាំងមូល រហូតដល់ទម្ងន់បង្កងធ្ងន់បំផុត គឺជារឿងធម្មតាសម្រាប់ការឱ្យតម្លៃខ្ពស់ ប៉ុន្តែឥឡូវនេះ​ ការឱ្យតម្លៃខ្ពស់បានរាលដាលផលិតផលសាច់ចិញ្ចឹមនៅលើគោកថែមទៀត។

ការក្លែងបន្លំត្រីមួយចំនួន គឺដើម្បីបន្លំប្រភពដើមសម្គាល់ភូមិសាស្ត្រទំនិញ ឬដើម្បីលាក់បាំងនៅពេលនាំចូលលើសចំនួនកូតាកំណត់។ រាល់ទង្វើបែបនេះអាចបង្កមហន្តរាយដល់និរន្តរភាពនៃស្តុកត្រី៕


photo_2026-08-14_12-28-38 (3)
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច អំពាវនាវឲ្យកសិករនៅខេត្តព្រះវិហារចូលរួមជាមួយសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ ដើម្បីធ្វើជាស្ពានភ្ជាប់ទៅរកប្រភពទុន ទីផ្សារ និងចំណេះដឹងបច្ចេកទេសកសិកម្ម

ព្រះវិហារ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) និងជាប្រធានសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ នាព្រឹកថ្ងៃទី១៤ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បានអំពាវនាវឲ្យកសិករនៅខេត្តព្រះវិហារ ចូលរួមជាមួយសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ ដើម្បីដោះស្រាយកង្វល់លើវិស័យកសិកម្ម និងធ្វើជាស្ពានភ្ជាប់ទៅកាន់ប្រភពទុន ទីផ្សារ និងចំណេះដឹងបច្ចេកទេសកសិកម្ម។ ការអំពាវនាវរបស់ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ក្នុងឱកាសដឹកនាំក្រុមការងារចុះជួបសំណេះសំណាល និងសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករនៅក្រុងព្រះវិហារ និងស្រុកត្បែងមានជ័យ ខេត្តព្រះវិហារ ដែលមានការចូលរួមពីឯកឧត្តម អ៊ុក គឹមសាន អភិបាលរងខេត្តព្រះវិហារ តំណាង ឯកឧត្តម គឹម រីទ្ធី អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តព្រះវិហារ លោក ប៉ុក ងួន អភិបាលក្រុងព្រះវិហារ លោក ឃីន រស្មី អភិបាលស្រុកត្បែងមានជ័យ ក្រុមការងារសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ មន្ត្រីជំនាញកសិកម្ម មន្ត្រីរដ្ឋបាលក្រុង-ស្រុក មន្ត្រីកសិកម្មឃុំ-សង្កាត់ សមាគមកសិករ និងប្រជាពលរដ្ឋសរុបប្រមាណ៤៥០នាក់។ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានថ្លែងប្រាប់កសិករថា ការជួបជុំនៅថ្ងៃនេះ ដើម្បីពិភាក្សា និងស្តាប់បញ្ហាពិតរបស់ប្រជាកសិករ ហើយរួមគ្នាស្វែងរកដំណោះស្រាយនៃការធ្វើកសិកម្មឲ្យមានប្រសិទ្ធភាព […]

photo_2026-08-14_08-34-27
តម្លៃកង្កែបសាច់​នៅលើទីផ្សារ​ក្នុងស្រុក មិនទាន់​ផ្តល់ក្តីសង្ឃឹម​ឡើងវិញ ដល់​​អ្នក​ចិញ្ចឹម​​

ដោយ ឡុង សារេត ភ្នំពេញ៖​ តម្លៃកង្កែបសាច់​នៅលើទីផ្សារគិតមកដល់ថ្ងៃទី​១២ ខែសីហានេះ​ ត្រូវបាន​មើលឃើញថា​ មិនទាន់​មាន​សញ្ញាល្អ​ធ្វើឱ្យកសិករ​ក្នុងស្រុក ដែលជាអ្នកចិញ្ចឹម​អាចលក់បាន​ប្រាក់ចំណេញ​ត្រឡប់មកវិញ​នោះទេ​ បន្ទាប់ពី​សមាគមវារីវប្បករនៅកម្ពុជា ​បាន​អំពាវនាវ​ឱ្យស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ​ចាត់វិធានការទប់ស្កាត់​ពីការធ្លាក់ចុះតម្លៃ​ ​នៅ​ខែមេសា​ ឆ្នាំ២០២៦ ពីតម្លៃជាង​៧ ០០០រៀល​ មក​នៅ​៥ ០០០រៀល ក្នុងមួយគីឡូក្រាម​។ លោក ឡែមផូរ សុថារិទ្ធ ប្រធានគណៈកម្មការប្រតិបត្តិ​សមាគមវារីវប្បករនៅកម្ពុជា បានឱ្យដឹង​ថា តម្លៃកង្កែបសាច់​ដែល​សមាគម​បានចែករំលែក​​នៅលើបណ្តាញទំនាក់ទំនងសង្គម​ កាលពី​ខែ​​កក្កដា​ រហូតមកដល់ថ្ងៃទី​១២ ខែសីហានេះ សមាគម​​​បានធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពតម្លៃ​កង្កែបសាច់​ឡើងវិញ​ ដោយ​កង្កែបសាច់​មួយគីឡូ​ក្រាមឡើងថ្លៃបាន​១០០រៀល​ ទៅ​២០០រៀល ចំណែកនៅតាមកន្លែងខ្លះឡើងថ្លៃ​បាន​៣០០រៀល​។​ ស្របពេលតម្លៃកង្កែបសាច់​មានការប្រែប្រួលចន្លោះពី១០០រៀល ទៅ​៣០០រៀល​ ក្នុងមួយគីឡូក្រាម​ក៏ដោយ ប៉ុន្តែ​មិនទាន់ឡើង​ដល់ថ្លៃដើមផលិត​របស់កសិករ​នៅឡើយទេ​​។ ពោលថ្លៃដើមផលិតកង្កែបសាច់មួយគីឡូក្រាម​ កសិករចំណាយពី​៥ ៧០០រៀល ទៅ​៦ ០០០រៀល​ ដូច្នេះដើម្បីអាច​បានប្រាក់ចំណេញ ទាមទារឱ្យកសិករលក់ក្នុងតំម្លៃ​ចាប់ពី​៦ ៥០០រៀលឡើងទៅ ក្នុងមួយគីឡូក្រាម​។​ លោកបន្តថា បច្ចុប្បន្ន​កសិដ្ឋាន​ចិញ្ចឹមកង្កែប ដែលជាសមាជិកសមាគម​នៅសល់​កង្កែប​​ក្នុងស្តុកសរុប​​​ប្រមាណ​១១៥តោន​​​ ព្រោះតម្លៃលក់នៅលើទីផ្សារទាបជាងថ្លៃដើមផលិត។​ ប៉ុន្តែនៅលើទីផ្សារ​មានឈ្មួញ​នាំចូលមកបោះដុំលក់​​ដល់អ្នកប្រើប្រាស់ក្នុងស្រុក ខណៈអ្នកប្រមូលទិញកង្កែប​សាច់ពីកសិករនៅតាមតំបន់​​​បានផ្អាកដោយសារ​លក់មិនបានចំណេញ​។​​​ ប្រធានគណកម្មការប្រតិបត្តខាងលើនេះ បានលើកឡើងទៀត​ថា បើកង្កែបដល់អាយុកាល​ត្រូវលក់ចេញហើយ បែរជាលក់មិនចេញ​ដោយសារតម្លៃទាបនេះ វាធ្វើឱ្យកសិករ​ត្រូវការចំណាយថ្លៃដើមខ្ពស់​។ […]

photo_2026-08-13_17-39-51
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រាប់គន្លឹះសំខាន់ៗដល់កសិករនៅស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារអំពីប្រសិទ្ធភាពនៃការធ្វើស្រែ ឬប្តូរមុខដំណាំ ដើម្បីបង្កើនប្រាក់ចំណូល

ដោយ នៅ​ ស៊ីវុត្ថា ព្រះវិហារ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) និងជាប្រធានសមាគមបណ្តាញកសិករតេជោ បានប្រាប់ដល់កសិករនៅស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារឲ្យពិចារណាឡើងវិញពីប្រសិទ្ធភាពនៃការធ្វើស្រែ ប្រសិនបើធ្វើស្រែជាបន្តបន្ទាប់ ហើយមិនទទួលបានផលចំណេញ គួរពិចារណាប្រែក្លាយដីទាំងនេះទៅដាំដំណាំផ្សេងទៀត ដែលមានទីផ្សារសមស្របនឹងស្ថានភាពដី ដើម្បីបង្កើនប្រាក់ចំណូល។ ការរំលឹកដូច្នេះរបស់ឯកឧត្តមបណ្ឌិ កៅ ថាច ក្នុងឱកាសអញ្ជើញចុះជួបសំណេះសំណាល និងសួរសុខទុក្ខប្រជាកសិករនៅស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារ នារសៀលថ្ងៃទី១៣ ខែសីហា ឆ្នាំ២០២៦ ដែលមានការចូលរួមពីឯកឧត្តម អ៊ុក គឹមសាន្ត អភិបាលរងខេត្តព្រះវិហារ ជាតំណាងឯកឧត្តម គីម រិទ្ធី អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តព្រះវិហារ,លោក មឿង សាខឿន ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាស្រុករវៀង លោក ហោ ប៊ុនហួរ អភិបាលស្រុករវៀង ព្រមទាំងមន្ត្រីជំនាញ អាជ្ញាធរមូលដ្ឋាន តំណាងសមាគមកសិករ និងប្រជាពលរដ្ឋ សរុបប្រមាណ៣០០នាក់។ ក្នុងជំនួបនេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានមានប្រសាសន៍ថា ការធ្វើកសិកម្មត្រូវគិតគូរឱ្យបានច្បាស់អំពីថ្លៃដើមផលិត ទិន្នផល និងប្រាក់ចំណេញមិនគួរធ្វើតាមទម្លាប់នោះទេ។ […]

images (3)
អ្នកជំនាញពន្យល់ពីមូលហេតុសាច់គោអូស្ត្រាលី ថោកជាងសាច់គោកាណាដា

កាណាដា៖ ខណៈពេលសាច់គោនាំចូលពីប្រទេសអូស្ត្រាលី មានតម្លៃធូរថ្លៃជាង ដែលធ្វើឲ្យអ្នកទិញងាយស្រួលសម្រេចចិត្តរើសដាក់ក្នុងកន្ត្រកទិញអីវ៉ាន់ជាងសាច់គោ ដែលផលិតនៅក្នុងប្រទេសកាណាដា ដូច្នេះអ្នកជំនាញផ្នែកសាច់គោម្នាក់ ប្រចាំខេត្តសាស្កាតឈីវ៉ាន់ (Saskatchewan) ប្រទេសកាណាដា បានផ្តល់ជាមតិ និងការពិចារណាខ្លះៗសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់។ លោក ជេហ្វ្រី យោហ្គា (Jeffrey Yorga) អតីតប្រធានសមាគមអ្នកចិញ្ចឹមសត្វ ខេត្តសាស្កាតឈីវ៉ាន់ បានលើកឡើងថា ទីផ្សារសាច់គោ គឺជាទីផ្សារសកល ប៉ុន្តែវាមិនមែនមានន័យថា សាច់គោទាំងអស់សុទ្ធតែមានគុណភាពដូចគ្នានោះទេ។ ភាពខុសគ្នានៃតម្លៃរវាងផលិតផលទាំងពីរនេះ មិនសូវពាក់ព័ន្ធនឹងចម្ងាយនៃការដឹកជញ្ជូនផ្លូវឆ្ងាយនោះទេ ប៉ុន្តែវាអាស្រ័យទៅលើគុណភាព នៃសាច់គោផ្ទាល់តែម្តង។ លោកបាននិយាយថា សាច់គោអូស្ត្រាលី មិនដូចសាច់គោមកពីខេត្តអាល់ប៊ឺតា (Alberta) ឬសាច់គោផ្សេងទៀត ដែលផលិតនៅក្នុងប្រទេសកាណាដានោះទេ។ សាច់គោមកពីអូស្ត្រាលីខ្លះមិនមានការវាយតម្លៃចំណាត់ថ្នាក់ច្បាស់លាស់ឡើយ ដូច្នេះអ្នកទិញមិនអាចប្រាកដប្រជាពីគុណភាពនៃសាច់ដែលពួកគេកំពុងទិញ ដូចជាការទិញសាច់គោរបស់កាណាដានោះទេ។ ទោះបីជាមើលទៅវាជាសាច់ដុំដូចគ្នា ប៉ុន្តែគុណភាពមិនដូចគ្នាទេ ដូច្នេះយើងមិនអាចយកវាមកប្រៀបធៀបស្មើគ្នាបានឡើយ។ លោកបានពន្យល់បែបនេះថា​ សាច់គោនាំចូលពីអូស្ត្រាលីភាគច្រើន គឺបានមកពីគោស៊ីស្មៅធម្មតាៗ មិនមានការផ្ទៀងផ្ទាត់អាយុកាលរបស់សត្វច្បាស់លាស់ ហើយក៏មិនមានការបំប៉នចំណីឲ្យបានត្រឹមត្រូវមុនពេលសម្លាប់យកសាច់នោះដែរ គឺមិនទាន់បំប៉នឱ្យគ្រប់ស្តង់ដារនៅឡើយទេ។ អ្នកជំនាញផ្នែកសាច់គោរូបនេះបានអះអាងថា សាច់គោប្រចាំប្រទេសកាណាដា​ គឺស្ថិតនៅកម្រិត AAA គឺមានឈ្មោះល្បីលើទីផ្សារពិភពលោក។ វាជាផលិតផលខុសគ្នាស្រឡះ។ សាច់គោរបស់កាណាដា ត្រូវបានបែងចែកចំណាត់ថ្នាក់គុណភាពច្បាស់ៗដូចជា កម្រិត អេវ័ន […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ