ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ៖ សហគ្រិនមិនមែនគ្រាន់តែជាពាណិជ្ជករ ឬអ្នកវិនិយោគនោះទេ តែថែមទាំងជាអ្នកដាំគ្រាប់ពូជនៃក្តីសង្ឃឹម និងជាស្ថាបត្យករសម្រាប់អនាគត

ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជ រដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជា អគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម នៅព្រឹកថ្ងៃទី២៥ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២៥នេះ បានចាត់ទុកសហគ្រិនមិនមែនគ្រាន់តែជាពាណិជ្ជករ ឬអ្នកវិនិយោគនោះទេ ប៉ុន្តែសហគ្រិនថែមទាំងជាអ្នកដាំគ្រាប់ពូជនៃក្តីសង្ឃឹមនិងជាស្ថាបត្យករសម្រាប់អនាគត អញ្ជើញបើកសិក្ខាសិលានឹងធ្វើជាវាគ្មិនលើកិច្ចពិភាក្សាស្តីអំពីកាលានុវត្តភាព និងទិសដៅវិនិយោគសម្រាប់អនាគតពោល គឺសហគ្រិនមើលឃើញនូវកាលានុវត្តភាព ខណៈដែលអ្នកដទៃមើលឃើញថាជាឧបសគ្គ។

ការថ្លែងដូច្នេះរបស់ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច នៅក្នុងសិក្ខាសិលាមួយ ដែលរៀបចំឡើងដោយសមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជា នៅទីស្នាក់ការគណបក្សប្រជាជន ខេត្តកំពង់ស្ពឺ ដែលក្នុងនេះក៏មានការអញ្ជើញចូលរួមផងដែរពីឯកឧត្តម សម សាមួន អនុប្រធានគណបក្សខេត្ត ដែលជាតំណាងឱ្យឯកឧត្តមបណ្ឌិត ជាម ច័ន្ទសោភ័ណ អភិបាលនៃគណៈអភិបាលខេត្តកំពង់ស្ពឺ និងជាប្រធានគណបក្សខេត្ត, ឯកឧត្តម នុត អ៊ុនវ័ណរ៉ា អគ្គលេខាធិការរង គណៈកម្មាធិការវិនិយោគកម្ពុជានៃក្រុមប្រឹក្សាអភិវឌ្ឍន៍កម្ពុជា និងជាសមាជិកគណៈកម្មាធិការកណ្តាលយុវជនគណបក្សថ្នាក់កណ្តាល និងឧកញ៉ា ស គីណាល់ អនុប្រធានប្រតិបត្តិសមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជា ព្រមទាំងសមាជិកសមាគមសហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជានៃផែនសហគ្រិនវ័យក្មេងរបស់គណបក្សមកពីខេត្តកំពង់ស្ពឺ ដែលមានអ្នកចូលរួមសរុបជាង២០០នាក់។

នៅក្នុងឱកាសសិក្ខាសិលានេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានថ្លែងថា កម្មវិធីនាថ្ងៃនេះមិនមែនត្រឹមតែជាវេទិកាពិភាក្សាអំពីសហគ្រិនភាព, កសិកម្ម ឬហិរញ្ញប្បទានតែប៉ុណ្ណោះទេ តែវាជាឱកាសដ៏សាកសម្យបំផុតសម្រាប់សហគ្រិនវ័យក្មេងកម្ពុជាក្នុងការពិភាក្សាអំពីអនាគត ជាពិសេសការវិនិយោគសម្រាប់អនាគត។

លើសពីនេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតបានចែករំលែកនូវទស្សនចំនួនពីរ ពោលគឺដំណើវិវត្តនៃម៉ូឌែលអាជីវកម្មខ្មែរពីសម័យអាណាចក្រអង្គរ រហូតដល់បច្ចុប្បន្ន និងសរសរស្តម្ភនៃប្រព័ន្ធហិរញ្ញវត្ថុ ដែលជាប្រភពមូលនិធិសម្រាប់អាជីវកម្ម និងនាពេលបច្ចុប្បន្ន។

ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បញ្ជាក់ថា «នៅពេលយើងនិយាយអំពីពាក្យ “វិនិយោគ”មនុស្សភាគច្រើននឹកឃើញភ្លាមអំពីលុយ ដូចជាប្រាក់ចំណេញមូលធន ឬផលចំណេញហិរញ្ញវត្ថុ។ ប៉ុន្តែសម្រាប់ពាក្យ “វិនិយោគសម្រាប់អនាគត” មានអត្ថន័យធំធេងជាងនេះខ្លាំងណាស់ ពោលគឺអត្ថន័យនៃពាក្យ “វិនិយោគសម្រាប់អនាគត” រួមបញ្ចូលទាំងថាមពល, ជំនាញ, គុណតម្លៃ, និងចក្ខុវិស័យ ដែលសំដៅការរួមគ្នាកសាងប្រទេសជាតិ ឱ្យកាន់តែមានបរិយាប័ន្ន,មានចីរភាព,មានភាពប្រកួតប្រជែង និងមានភាពធន់នឹងការកត្តាខាងក្រៅជាដើម»។

ជាមួយគ្នានេះ ឯកឧត្តមបណ្ឌិតប្រតិភូបានចាត់ទុកថា «សហគ្រិនមិនមែនគ្រាន់តែជាពាណិជ្ជករ ឬអ្នកវិនិយោគនោះទេ ប៉ុន្តែសហគ្រិន ថែមទាំងជាអ្នកដាំគ្រាប់ពូជនៃក្តីសង្ឃឹម និងជាស្ថាបត្យករសម្រាប់អនាគត ស្របពេលការវិវត្តនៃបច្ចេកវិទ្យា ការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធសេដ្ឋកិច្ច និងវិបត្តនៃការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ, សហគ្រិនមានតួនាទីសំខាន់លើកពីម្ចាស់អាជីវកម្ម ដែលមានន័យថាសហគ្រិន គឺជាអ្នកកសាងភាពធន់, អ្នកបង្កើតដំណោះស្រាយសម្រាប់បញ្ហានានា និងជាអ្នកជំរុញវឌ្ឍនភាពមូលធនមនុស្ស»។

ជុំវិញពាក្យការវិនិយោគ ដើម្បីអនាគត ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានពន្យល់ដល់សហគ្រិនវ័យក្មេងដែរថា ការវិនិយោគ ដើម្បីអនាគតដ៏ពិតប្រាកដ គឺមិនត្រូវបានវាស់វែងជាហិរញ្ញវត្ថុ ឬទ្រព្យសម្បត្តិតែម្យ៉ាងនោះទេ គឺត្រូវរួមបញ្ចូលទាំងការវាស់វែងទៅលើទស្សនវិស័យការ ច្នៃប្រឌិត និងសុចរិតភាព។ បន្ថែមពីនេះ ការវិនិយោគដើម្បីអនាគត ក៏មានន័យថា ការវិនិយោគលើមនុស្សចីរភាព បច្ចេកវិទ្យា និងភាពជឿជាក់។ ជាក់ស្តែង ប្រទេសកម្ពុជានិងប្រទេសក្នុងតំបន់កំពុងឈានចូលយុគសម័យ សេដ្ឋកិច្ចថ្មីមួយ ដែលការច្នៃប្រឌិត គឺជាមូលដ្ឋានគ្រឹះ ហើយកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ គឺជារូបិយប័ណ្ណ។

ជាចុងក្រោយ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានផ្តល់អនុសាសន៍ដ៏មានតម្លៃសម្រាប់សហគ្រិន និងម្ចាស់អាជីវកម្មដែលបានចូលរួម និងបានផ្តល់នូវសារសម្រាប់ការចងចាំមួយឃ្លាដ៏មានអត្ថន័យប្រកបដោយខ្លឹមសារសេ្នហាជាតិ «សហគ្រិនមិនត្រឹមតែកសាងនិងអភិវឌ្ឍធុរកិច្ចជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងបានចូលរួមក្នុងការកសាងសេដ្ឋកិច្ចជាតិឲ្យមានការរីកចម្រើនថែមទៀត»៕

 


image_2026-01-28_09-19-48
សាច់គោកាណាដា ត្រលប់មកទីផ្សារចិនវិញ ក្រោយពីផ្អាកនាំចូលតាំងពីឆ្នាំ២០២១

អូតាវ៉ា៖ ប្រទេសចិន បានសម្រេចលុបចោលបម្រាមនាំចូលសាច់គោរបស់កាណាដា ដែលត្រូវបានហាមឃាត់អស់រយៈពេលមួយឆ្នាំកន្លងមកហើយ ដោយមន្ត្រីឧស្សាហកម្មសាច់គោសង្ឃឹមថា នឹងរួមចំណែកដល់កំណើនរបស់វិស័យនេះ និងគាំទ្រដល់ការធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារនាពេលអនាគត។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងកសិកម្មកាដាណា លោក ហៀត ម៉ាដូណាល់ (Heath MacDonald) បានមានប្រសាសន៍ថា ប្រកាសដកបម្រាមនេះ បានកើតឡើងកាលពីដើមសប្តាហ៍មុន បន្ទាប់ពីលោកបានធ្វើដំណើរទៅកាន់ទីក្រុងប៉េកាំង កាលពីពេលថ្មីៗកន្លងមកនេះ ដោយបន្ថែមថា លោកបានដឹងពីក្រុមហ៊ុនកាណាដា ដែលគ្រោងដឹកជញ្ជូនសាច់គោទៅកាន់ប្រទេសចិន នៅសប្តាហ៍ក្រោយ។ ចំណែកលោក ដេនីស ឡេក្រាហ្វ (Dennis Laycraft) អនុប្រធានប្រតិបត្តិនៃសមាគមចិញ្ចឹកគោកាណាដា បានមានប្រសាសន៍ថា ការដកចេញនូវបម្រាមនេះ គឺជាពេលវេលាដ៏វែងឆ្ងាយ ដែលអ្នកផលិត និងអ្នកកែច្នៃសាច់គោ កំពុងខ្នះខ្នែងវិលត្រលប់ចូលទៅក្នុងទីផ្សារប្រទេសចិនឡើងវិញ។ លោកបានមានប្រសាសន៍បន្ថែមថា ឥឡូវនេះយើងមានសិទ្ធិចូលទីផ្សារចិនម្តងទៀត យើងទន្ទឹងរង់ចាំមើលការលក់របស់យើងកើនឡើងដូចមុនការផ្អាកនាំចូល។ ប្រទេសចិន បានបិទការនាំចូលសាច់គោពីរោងចក្រកែច្នៃរបស់កាណាដា ចាប់តាំងពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២១មកម្លេះ បន្ទាប់ពីមានករណីផ្ទុះជំងឺរលាកខួរក្បាលគោ (Bovine Spongiform Encephalopathy) នៅក្នុងកសិដ្ឋានចិញ្ចឹមគោមួយកន្លែងនៅក្នុងខេត្តអាល់ប៊ើតា (Alberta)​ ភាគខាងលិចកាណាដា។ ព្រមជាមួយគ្នានោះ ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង និងហ្វីលីពីន ក៏បានហាមឃាត់ដូចគ្នានេះផងដែរ ប៉ុន្តែពីរខែក្រោយមកបានលុបបម្រាមនោះទៅវិញ។ ចំណែកប្រទេសចិន ដែលនៅឆ្នាំ២០២១ […]

photo_2026-01-27_20-18-45
ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច អញ្ជើញចូលរួមអបអរសាទរខួប៥ឆ្នាំរបស់សាជីវកម្មធានាឥណទានកម្ពុជា 

ភ្នំពេញ៖ ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាល ទទួលបន្ទុកអគ្គនាយកធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម នៅថ្ងៃទី២៧ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦នេះ បានអញ្ជើញចូលរួមអបអរសាទរខួប៥ឆ្នាំរបស់សាជីវកម្មធានាឥណទានកម្ពុជា (CGCC)ក្រោមប្រធានបទ៥ឆ្នាំនៃការធានាឥណទានជាយុទ្ធសាស្រ្ត សម្រាប់អភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ចប្រកបដោយបរិយាបន្ន។ កម្មវិធីនេះ រៀបចំឡើងក្រោមអធិបតីភាពដ៏ខ្ពង់ខ្ពស់បំផុតរបស់ឯកឧត្តមអគ្គបណ្ឌិតសភាចារ្យ អូន ព័ន្ធមុនីរ័ត្ន ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសេដ្ឋកិច្ច និងហិរញ្ញវត្ថុ។ នៅក្នុងឱកាសអញ្ជើញចូលរួមរបស់ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ក្រោមប្រធានបទ៥ឆ្នាំនៃការធានាឥណទានជាយុទ្ធសាស្រ្ត សម្រាប់អភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច ប្រកបដោយបរិយាបន្ន ដែលគោលបំណងនៃកម្មវិធីនេះ គឺដើម្បីអបអរសាទរខួប៥ឆ្នាំ និងដាក់សម្ពោធឱ្យដំណើរការនូវគម្រោងធានាឥណទានថ្មីរបស់សាជីវកម្មធានាឥណទានកម្ពុជា (CGCC) ក៏ដូចជាផ្ដល់ជូនលិខិតសរសើរដល់គ្រឹះស្ថានហិរញ្ញវត្ថុ និងម្ចាស់អាជីវកម្មឆ្នើម។ នៅក្នុងពិធីនេះ ក៏មានការចូលរួមពីតំណាងស្ថាប័នរដ្ឋ ដៃគូអភិវឌ្ឍន៍ជាតិ និងអន្តរជាតិ, គ្រឹះស្ថានធនាគារ និងមីក្រូហិរញ្ញវត្ថុ,សមាគមអាជីវកម្ម, និងស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធនានាផងដែរ៕

bamboo-shoots
ភូមាសម្លឹងមើលទីផ្សាររុស្ស៊ី និងអឺរ៉ុប សម្រាប់ការនាំចេញទំពាំង

ណៃពិដោ ៖ ប្រទេសភូមាកំពុងរៀបចំផែនការនាំចេញផលិតផលទំពាំង ទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ ដោយផ្តោតជាពិសេសលើសហព័ន្ធរុស្ស៊ី និងសហភាពអឺរ៉ុប។ បច្ចុប្បន្នប្រទេសភូមាកំពុងត្រៀមនាំចេញទំពាំងស្រស់ចំនួនបីប្រភេទទៅកាន់ទីផ្សារសហព័ន្ធរុស្ស៊ី ខណៈដែលការធ្វើតេស្តគុណភាពក៏កំពុងដំណើរការដែរ ដើម្បីអាចនាំចេញទំពាំងស្រស់ ដែលគ្មានក្លិនទៅកាន់ទីផ្សារសហភាពអឺរ៉ុប។ សមាគមអ្នកដាំ និងអ្នកកែច្នៃទំពាំងរបស់ភូមា បានឲ្យដឹងថា សហព័ន្ធរុស្ស៊ីបានលើកសំណើទិញទំពាំងស្រស់ចំនួនបីប្រភេទ រួមទាំងទំពាំងស្ងោរ។ ជាមួយគ្នានេះដែរ ក៏មានសំណើសម្រាប់ចែកចាយទំពាំងស្រស់ ដែលគ្មានក្លិនទៅកាន់ទីផ្សារបណ្ដាប្រទេសក្នុងសហភាពអឺរ៉ុប ដោយបច្ចុប្បន្នកំពុងអនុវត្តការសាកល្បងគុណភាព និងស្តង់ដារនាំចេញ ។ ក្រៅពីនេះ ប្រទេសជប៉ុនក៏បានបញ្ជាទិញទំពាំងក្រៀមភូមារហូតដល់២០០តោន សម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦នេះ ទោះបីជាមានតែប្រមាណ១០ភាគរយនៃបរិមាណ ដែលបានបញ្ជាទិញត្រូវបាននាំចេញរួចមកហើយក្តី។ សម្រាប់ការដឹកជញ្ជូនលើកដំបូង ទំពាំងក្រៀមចំនួនប្រាំតោន គ្រោងនឹងនាំចេញទៅកាន់ប្រទេសជប៉ុន នៅក្នុងខែកុម្ភៈ ខណៈបរិមាណនៅសល់នឹងត្រូវដឹកជញ្ជូនជាបន្តបន្ទាប់។ សម្រាប់ដំណើរការផលិតទំពាំងក្រៀម ទំពាំងស្រស់ត្រូវបានប្រមូលទិញជារៀងរាល់ឆ្នាំ ចាប់ពីខែកក្កដា ដល់ខែកញ្ញា ហើយត្រូវដំណើរការសម្ងួតចាប់ពីខែវិច្ឆិកា រហូតដល់ចុងខែមីនា មុននឹងនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារបរទេស។ សមាគមអ្នកដាំ និងអ្នកកែច្នៃទំពាំងរបស់ភូមា បានបញ្ជាក់ថា ក្នុងការនាំចេញទំពាំងស្រស់ និងទំពាំងក្រៀមទៅកាន់ទីផ្សារអន្តរជាតិ ទំពាំងក្រៀមផលិតពីប្រភេទទំពាំងមួយចំនួន ដែលអាចឆ្លើយតបទៅនឹងស្តង់ដារទីផ្សារអន្តរជាតិ។ ទោះបីជាយ៉ាងណា ក្នុងដំណើរការកែច្នៃទៅជាផលិតផលសម្រេច គេត្រូវយកចិត្តទុកដាក់យ៉ាងខ្លាំង ដើម្បីធានាថា ទំពាំងមិនមានការប្រើប្រាស់សារធាតុគីមី ព្រោះសំណល់គីមីអាចបណ្តាលឱ្យបាត់បង់ឱកាសនាំចូលទីផ្សារអន្តរជាតិ៕ អ្នកឯកទេសសិប្បកម្មទំពាំងភូមា បានរាយការណ៍ថា តម្រូវការក្នុងស្រុកដ៏រឹងមាំបានរារាំងអ្នកនាំចេញមិនអាចបំពេញការបញ្ជាទិញពីអន្តរជាតិ ទោះបីជាមានការចាប់អារម្មណ៍ពីបរទេសលើផលិតផលទំពាំងភូមាក៏ដោយ។ […]

image_2026-01-27_12-59-48
កសិករ និងអ្នកនេសាទ ហ្វីលីពីនជិតបីលាននាក់ ទទួលបានធានារ៉ាប់រងពីរដ្ឋាភិបាល

ម៉ានីល៖ ក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែមករា ឆ្នាំ១២០២៦ បានឱ្យដឹងថា កសិករ និងអ្នកនេសាទ ហ្វីលីពីនជិតបីលាននាក់ នឹងទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ពីការធានារ៉ាប់រងរបស់រដ្ឋាភិបាល ក្រោមកញ្ចប់ថវិកាច្រើនជាងមុន។ យោងតាមច្បាប់ស្តីពីការអនុគ្រោះទូទៅ ឆ្នាំ២០២៦ ក្រុមហ៊ុនសាជីវកម្មធានារ៉ាប់រងដំណាំហ្វីលីពីន (Philippine Crop Insurance Corp.) បានធានាការទូទាត់ចំនួន៦,៥ពាន់លានប៉េសូ ឬស្មើនឹង១១០លានដុល្លារ ដោយកើនឡើង៤៥ ភាគរយ ធៀបនឹងទឹកប្រាក់ទំហំ៤,៥ពាន់លានប៉េសូ ឬស្មើនឹង៧៦លានដុល្លារ កាលពីឆ្នាំ២០២៥។ តាមរយៈកញ្ចប់ថវិកាដ៏ច្រើនសម្រាប់ឆ្នាំ២០២៦នេះ ក្រុមហ៊ុនធានារ៉ាប់រងអាចការពារកសិករ និងអ្នកនេសាទ ក្នុងស្រុកបានប្រហែល២,៩៣លាននាក់ ដែលខ្ពស់ជាង២៥ភាគរយ បើធៀបនឹងអ្នកផលិតស្បៀងអាហារ ដែលមានធានារ៉ាប់រងចំនួន២,៣៥លាននាក់ នៅឆ្នាំ២០២៥។ ក្រសួងកសិកម្មហ្វីលីពីន បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីប្រកាសព័ត៌មានថា ថវិកាបង្កើនឡើងនេះនឹងប្រែក្លាយទៅជាការធានារ៉ាប់រងខ្ពស់សម្រាប់ដំណាំស្រូវ និងពោត និងការឈានទៅបង្កើតកម្មវិធីធានារ៉ាប់រងដោយឥតគិតថ្លៃ នៅទូទាំងប្រទេសហ្វីលីពីន។ ចំណែកការទូទាត់ប្រាក់សំណងច្រើនបំផុតសម្រាប់ការខូចខាតដំណាំស្រូវ និងពោត បានកើនឡើងដល់២៥ ០០០ប៉េសូ ឬស្មើនឹង៤២៣ដុល្លារ ក្នុងមួយហិកតា ដែលខ្ពស់ជាងប្រាក់សំណងចំនួន២០ ០០០ប៉េសូ ឬស្មើនឹង៣៣៨ដុល្លារ កាលពីឆ្នាំ២០២៥។ ក្រោមការធានារ៉ាប់រងដល់ផលដំណាំនេះ ក្រុមហ៊ុននឹងទទួលខុសត្រូវសងរាល់ការខូចខាតផលដំណាំដោយសារគ្រោះធម្មជាតិ សត្វល្អិតបំផ្លាញ និងជំងឺឆ្លងរាតត្បាត។ រីឯផលិតផលផ្សេងទៀត ដែលទទួលបានការធានារ៉ាប់រងដែរ […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ