ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច បានអញ្ជើញធ្វើជាវាគ្មិន លើប្រធានបទ «គោលនយោបាយជំរុញហិរញ្ញប្បទានបៃតងសម្រាប់វិស័យកសិកម្មក្នុងអនុតំបន់មេគង្គ»

ទីក្រុងគុនមីញ – សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន៖ តបតាមការអញ្ជើញ របស់ ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) ឯកឧត្តមបណ្ឌិត កៅ ថាច ប្រតិភូរាជរដ្ឋាភិបាលទទួលបន្ទុកជាអគ្គនាយក ធនាគារអភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និងកសិកម្ម (ARDB) បានអញ្ជើញធ្វើជាវាគ្មិន លើប្រធានបទ «គោលនយោបាយជំរុញហិរញ្ញប្បទានបៃតងសម្រាប់វិស័យកសិកម្មក្នុងអនុតំបន់មេគង្គ» ក្នុងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រ្តីកសិកម្មសម្រាប់អនុតំបន់មេគង្គ លើកទី៣ (3rd GMS Agriculture Minister Meeting) ដែលរៀបចំឡើង ដោយក្រសួងកសិកម្ម និងកិច្ចការជនបទ នៃ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន និងធនាគារអភិវឌ្ឍន៍អាស៊ី (ADB) នៅទីក្រុង គុនមីញ ចាប់ពីថ្ងៃទី១៩ ដល់ ថ្ងៃទី២២ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០២៤។

ក្នុងកិច្ចពិភាក្សាដ៏មានសារៈសំខាន់នេះ, ឯកឧត្តមបណ្ឌិត បានគូសបញ្ជាក់អំពី ស្ថានភាពហិរញ្ញប្បទានបៃតងក្នុងអនុតំបន់មេគង្គ(GMS), ការវិវដ្ដហិរញ្ញប្បទានបៃតងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា, និងបទពិសោធន៍ ក្នុងការធ្វើបរិវត្តកម្ម ធនាគារ ARDB ទៅជា ធនាគារនាំមុខក្នុងការផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានបៃតងក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ក្នុងកិច្ចពិភាក្សានេះដែរ, ឯកឧត្តមបណ្ឌិត ក៏បានផ្តល់ជាអនុសាសន៍គោលនយោបាយសម្រាប់អនុតំបន់មេគង្គ និងស្ថាប័នអន្តរជាតិ ក្នុងការជំរុញហិរញ្ញប្បទានបៃតង ចំនួន ៣ ចំណុច ដូចខាងក្រោម៖

១. ជំរុញការរៀបចំបទដ្ឋានគតិយុត្ត ពិសេស taxonomy ដែលអាចផ្តល់ជាទំនុកចិត្តដល់ស្ថាប័នអន្តរជាតិ និងស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុ ក្នុងការពង្រីកកញ្ចប់មូលនិធិហិរញ្ញប្បទានបៃតងក្នុងតំបន់
២. បង្កើនការផ្តល់ហិរញ្ញប្បទានបៃតង តាមរយៈការធ្វើពិពិធកម្មផលិតផលហិរញ្ញវត្ថុ និងការបង្កើតយន្តការគាំទ្រថ្មីៗបន្ថែម
៣. ជំរុញកិច្ចសហការក្នុងតំបន់ ដើម្បីចែករំលែកនូវទិន្នន័យសំខាន់ៗ និងចែករំលែកបទពិសោធល្អៗ។

ជារួម ក្នុងកិច្ចប្រជុំរដ្ឋមន្រ្តីកសិកម្មសម្រាប់អនុតំបន់មេគង្គ (GMS) បានលើកឡើង និងពិភាក្សាទៅលើប្រធានបទសំខាន់ៗដែលកំពុងឆ្លុះបញ្ចាំងអំពីស្ថានភាពក្នុងតំបន់ ដូចជា៖ បញ្ហាសន្តិសុខស្បៀង , បញ្ហាការប្រែប្រួលអាកាសធាតុ បញ្ហាការគ្រប់គ្រងធនធានទឹក បញ្ហាការប្រើប្រាស់ថាមពលកកើតឡើងវិញនិងប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាព និងបញ្ហាចម្បងៗ មួយចំនួនទៀត។


photo_2026-02-04_07-35-39 (2)
សហគ្រិនខ្មែរមួយរូបប្រមូលទិញស្ពៃពីកសិករយកមកចម្រាញ់ផលិតជាសាប៊ូកក់សក់ និងសាប៊ូដុសខ្លួន

ភ្នំពេញ៖ អ្នកស្រី នុត​ សម្ផស្ស នាយិកាក្រុមហ៊ុនផលិតសាប៊ូក្នុងស្រុកមួយរូប បាន​​បន្តប្រមូលទិញស្ពៃក្រញាញ់ និងកសិផលរបស់កសិករនៅតាមបណ្ដាខេត្តមួយចំនួន ដើម្បីយកមកកែច្នៃធ្វើជាសាប៊ូកក់សក់ និងសាប៊ូដុសខ្លួន សម្រាប់ដាក់លក់លើទីផ្សារជំនួសឱ្យផលិតនាំចូលពីប្រទេសជាតិខាង ។ អ្នកស្រីស្ថាបនិកក្រុមហ៊ុន អិល អេស វី បាន​លើកឡើងថា មួយរយៈពេលចុងក្រោយនេះ ប្រជាជនខ្មែរបាននាំគ្នាគាំទ្រផលិតផលខ្មែរយ៉ាងច្រើនផុសផុល ខណៈនៅតាមទីផ្សារអតិថិជនបានសួររកផលិតផលដែលជារបស់ខ្មែរ ជាជាងផលិតផលរបស់ប្រទេសថៃ និងផលិតផលនាំចូលពីប្រទេសជិតខាងផ្សេងទៀត។ ជាក់ស្ដែង សាប៊ូកក់សក់ និងសាប៊ូដុសខ្លួន ដែលចម្រាញ់ចេញអំពីស្ពៃក្រញាញ់របស់កសិករ បច្ចុប្ប​ន្នក៏កំពុងទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងខ្លាំងពីសំណាក់ប្រជាជនខ្មែរទាំងក្នុង និងក្រៅប្រទេសផងដែរ។ អ្នកស្រី នុត សម្ភស្ស អះអាងថា រាល់ផលិតផលទាំងអស់មិនថាតែរបស់ខ្មែរ ឬនាំចូលនោះទេ ការប្រើប្រាស់ក៏អាស្រ័យទៅលើស្បែកក្បាល និងសក់របស់អតិថិនដែរ ប៉ុន្ដែអ្នកស្រីព្រមទទួលយកក្នុងន័យរិះគន់ដើម្បីស្ថាបនា គ្រាន់តែថាសម្រាប់អ្នកប្រើប្រាស់សាប៊ូស្ពៃផ្ទាល់ គឺមិនដែលមានបញ្ហាអ្វីនោះឡើយ។ សព្វថ្ងៃនេះ អតិថិជនជាប្រជាជនខ្មែរច្រើនណាស់បានលើកទឹកចិត្តអ្នកស្រី ពីព្រោះរាល់ការផលិតសាប៊ូរបស់រោងចក្រអ្នកស្រី សុទ្ធសឹងតែបានឆ្លងកាត់ការពិសោធន៍តាមស្ដង់ដា ដោយក្រុមអ្នកជំនាញវិទ្យាសាស្រ្ដគីមី មុននឹងផលិតចេញទៅដាក់លក់លើទីផ្សារ ជាក់ស្ដែងក្រុមហ៊ុនតែងតែបានគិតគូរអំពីគុណភាពជាចម្បងផងដែរ។ ក្រុមហ៊ុន អិល អេស វី ផលិតសាប៊ូអូកា ជាក្រុមហ៊ុនបង្កើតឡើងដោយសហគ្រិនខ្មែរម្នាក់ ដែលគិតមកទល់ពេលនេះ ក្រុមហ៊ុនបានបើកដំណើររយៈពេល ១២ឆ្នាំមកហើយ៕

image_2026-02-04_09-49-55
ប្រទេសចិនទទួលបានផ្លែចេកឡាវ នាំចេញដំបូងគេ តាមទូរថភ្លើងឆ្លងដែន

ក្រុងឆុងឈីង៖ រថភ្លើងដឹកទំនិញមួយគ្រឿង ដែលដឹកផ្លែចេកនាំចេញពីប្រទេសឡាវ បានមកដល់ទីក្រុងឆុងឈីង(Chongqing) កាលពីពេលថ្មីៗនេះ ដែលជាការដឹកជញ្ជូនផ្លែចេកនាំចូលលើកដំបូង ដោយដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវដែកបិទជិត ទៅកាន់ផ្លូវដែកអន្តរមធ្យោបាយ។ ការដឹកជញ្ជូនផ្លែចេករបស់ឡាវនេះ តាមរយៈទូកុងតឺន័រទំហំ៤០ហ្វីត ចំនួនប្រាំគ្រឿង ដែលមានទម្ងន់សរុប៨៥,៥តោន ទៅកាន់ទីក្រុងឆុងឈីង ភាគកណ្តាលប្រទេសចិន ដោយចេញដំណើរពីទីក្រុងវៀងចន្ទន៍ ប្រទេសឡាវ ឆ្លងតាមកំពង់ផែផ្លូវដែកម៉ូហាន (Mohan Railway Port) ក្នុងខេត្តយូណាន មុនពេលបន្តដំណើរតាមផ្លូវដែកទៅកាន់ទីក្រុងឆុងឈីងតែម្តង។ បន្ទាប់ពីបំពេញបែបបទបញ្ចេញទំនិញរបស់ភ្នាក់ងារគយ ផ្លែចេកទាំងនេះត្រូវបានចែកចាយទៅកាន់ទីផ្សារលក់ដុំផ្លែឈើ នៅក្នុងខេត្តឆុងឈីង និងតំបន់ជុំវិញ។ យោងតាមក្រុមហ៊ុននាំចូល បានឱ្យដឹងថា តម្រូវការផ្លែចេកដាំក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ បានកើនឡើងក្នុងប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗកន្លងមកនេះ។ ផ្លែចេកឡាវ មានទីផ្សារនៅក្នុងប្រទេសចិន ដោយសារតែលក្ខខណ្ឌផ្គត់ផ្គង់មានស្ថេរភាព គុណភាពល្អជាប់លាប់ និងរចនាសម្ព័ន្ធថ្លៃដើមសមរម្យ ដែលរួមចំណែកដល់បរិមាណនាំចូលផ្លែចេកកាន់តែខ្ពស់ឡើងៗ។ ការដឹកជញ្ជូនបានប្រើគំរូនៃការដឹកជញ្ជូនតភ្ជាប់ពីផ្លូវដែកមួយទៅផ្លូវដែកមួយទៀត ដែលអាចគ្រប់គ្រងសីតុណ្ហភាពបានជាប្រចាំ ក្រោមការតាមដានពីដើមទីដល់ចុងទី និងការត្រួតពិនិត្យទិន្នន័យក្នុងពេលវេលាជាក់ស្តែង។ ក្រុមហ៊ុនបានរាយការណ៍ថា ថ្លៃដើមដឹកជញ្ជូនសរុប រួមទាំងថ្លៃលើកដាក់ និងថ្លៃដាក់ចុះទំនិញ បានធ្លាក់ចុះប្រហែល១៦ភាគរយ បើធៀបនឹងវិធីដឹកជញ្ជូនមុនៗ។ ដើម្បីគាំទ្រដល់ពាណិជ្ជកម្មនាំចូលផ្លែចេកឆ្លងដែន ភ្នាក់ងារគយចិន បានដាក់ចេញនូវកម្មវិធីសាកល្បងសម្រាប់ការត្រួតពិនិត្យគោលដៅ និងការដាក់ឱ្យនៅដាច់ពីគេ ក្រោមក្របខ័ណ្ឌច្រករបៀងពាណិជ្ជកម្មដីគោកអន្តរជាតិថ្មី។ ការសម្របសម្រួលត្រូវបានពង្រឹងជាមួយភ្នាក់ងារគយគុនមីង និងភ្នាក់ងារដឹកជញ្ជូននៅកំពង់ផែឆុងឈីង ជាមួយនឹងយន្តការការងាររួមគ្នា ដែលបានបង្កើតឡើង […]

photo_2026-02-04_07-28-55 (2)
សមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា លើកឡើងពីក្តីបារម្ភសម្រាប់វិស័យស្វាយចន្ទីក្នុងសន្និសីទសកល នៅទីក្រុងឌូបៃ

ភ្នំពេញ៖ សមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា តំណាងដោយលោក ស៊ុយ កុកធាន ជាអនុប្រធាន បានលើកឡើងពីក្តីបារម្ភសម្រាប់វិស័យចន្ទីក្នុងសន្និសីទស្វាយចន្ទីពិភពលោក (World Cashew Conference) នៅទីក្រុងឌូបៃ ប្រទេសអេមីរ៉ាតអារ៉ាប់រួម កាលពីចុងខែមករា ឆ្នាំ២០២៦នេះ។ ព្រឹត្តិការណ៍នេះ មានការប្រមូលផ្តុំអ្នកជំនាញស្វាយចន្ទីសកល និងថ្នាក់ដឹកនាំឧស្សាហកម្ម ដើម្បីពិភាក្សាអំពីកំណើនប្រកបដោយនិរន្តរភាព និងបញ្ហាប្រឈមនៃទីផ្សារ។សកម្មភាព និងកិច្ចពិភាក្សាផ្ទៃក្នុង នាអំឡុងពេលសន្និសីទនេះសន្និសីទស្វាយចន្ទីពិភពលោក បាននចូលរួមយ៉ាងសកម្មជាមួយអ្នកទិញធំៗ និងភាគីពាក់ព័ន្ធ ដោយសង្កត់ធ្ងន់លើការប្តេជ្ញាចិត្តរបស់ខ្លួនក្នុងការគាំទ្រដល់កសិករ និងការពង្រឹងតួនាទីរបស់កម្ពុជា ក្នុងវិស័យស្វាយចន្ទីអន្តរជាតិ។ លោក ស៊ុយ កុកធាន អនុប្រធានសមាគមស្វាយចន្ទីកម្ពុជា ក៏បានចូលរួមក្នុងកិច្ចពិភាក្សាផ្ទៃក្នុង (បិទទ្វារ) ជាមួយបណ្តាប្រទេសផលិតគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅ រួមមានប្រទេសតង់ហ្សានី និងប្រទេសមួយចំនួននៅអាហ្វ្រិកខាងលិច ដើម្បីដោះស្រាយក្តីបារម្ភ ដែលកំពុងកើនឡើងជុំវិញកម្រិតផលិតកម្មសកល។ ការព្យាករណ៍ផលិតកម្ម និងក្តីបារម្ភលើទីផ្សារ ទិន្នផលសកល ក្នុងឆ្នាំ២០២៥ ទិន្នផលគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅទូទាំងពិភពលោកសម្រេចបាន៥,៥លានតោន។ ការព្យាករណ៍បង្ហាញថា តួលេខនេះអាចកើនឡើងដល់ប្រាំពីរលានតោននៅឆ្នាំ២០៣០ ដែលបង្កឱ្យមានការព្រួយបារម្ភអំពីការផ្គត់ផ្គង់លើសតម្រូវការ និងការធ្លាក់ចុះនៃតម្លៃ។ លោកបាន​លើកឡើងថា ការរីកចម្រើននៅបណ្តាប្រទេសនៅអាហ្វ្រិកខាងលិច ជាពិសេសប្រទេសនីហ្សេរីយ៉ា កំពុងរៀបចំផែនការពង្រីកទ្រង់ទ្រាយធំ ជាមួយនឹងគំនិតផ្តួចផ្តើមដាំដើមស្វាយចន្ទីថ្មីប្រមាណ១៨លានដើម។ ស្ថានភាពផលិតកម្មនៅកម្ពុជា ដែលបច្ចុប្បន្នជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ជាប្រទេសផលិតគ្រាប់ស្វាយចន្ទីឆៅ ធំជាងគេទីពីរនៅលើពិភពលោក បានបង្ហាញសញ្ញានៃផលិតកម្មស្ថិរភាព។ […]

image_2026-02-04_08-57-47
ឥណ្ឌូណេស៊ីនាំចូលគោរស់ជាង១ ៣០០ក្បាលពីអូស្ត្រាលី ដើម្បីចិញ្ចឹមយកទឹកដោះ

ហ្សាកាតា៖ មន្ត្រីកសិកម្មឥណ្ឌូណេស៊ី បាននិយាយថា ក្នុងសប្តាហ៍នេះ ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ីបាននាំចូលគោរស់ចំនួន ១,៣៨៣ក្បាលបន្ថែមទៀតពីប្រទេសអូស្ត្រាលី ដែលជាផ្នែកមួយនៃផែនការចំណាយ៣ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីលើកចិត្តកសិករខ្នាតតូចឱ្យចូលរួមក្នុងកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែង ដើម្បីបង្កើនទិន្នផលទឹកដោះគោឱ្យកើនឡើងកាន់តែច្រើន។ សេចក្តីការណ៍កាលពីឆ្នាំមុន បានលើកឡើងថា ដោយសារប្រឈមនឹងបញ្ហាមូលនិធិមានកម្រិត ទើបរដ្ឋាភិបាលឥណ្ដូណេស៊ីជំរុញឱ្យក្រុមហ៊ុនឯកជនជួយផ្តល់មូលនិធិដល់ការទិញគោនេះ ដែលជាជម្រើសមិនសូវល្អធ្វើឱ្យមានការព្រួយបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងក្នុងចំណោមអាជីវកម្មចិញ្ចឹមគោក្នុងប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ ចំណែកលោក​ អាគុង ស៊ូហ្គានដា (Agung Suganda) អគ្គនាយកទីភ្នាក់ងារបសុសត្វ និងសុខមាលភាពសត្វ របស់ក្រសួងកសិកម្ម បាននិយាយនៅក្នុងសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយថា «គោទាំងនេះមិនត្រឹមតែជាការបន្ថែមលើចំនួនគោមានស្រាប់ប៉ុណ្ណោះទេ។ វាជាការវិនិយោគបែបយុទ្ធសាស្ត្រដើម្បីពង្រឹងមូលដ្ឋានគ្រឹះនៃការផលិតទឹកដោះគោជាតិពីកសិដ្ឋានខ្នាតតូច»។ ចំណុចសំខាន់នៃកម្មវិធីអាហារឥតគិតថ្លៃ ដែលផ្តោតសំខាន់លើកុមារ និងស្ត្រីមានផ្ទៃពោះប្រមាណ៨៣លាននាក់ នៅទូទាំងប្រទេស បានអំពាវនាវឱ្យមានការនាំចូលគោទឹកដោះយកគោចំនួនមួយលានក្បាលក្នុងរយៈពេលប្រាំឆ្នាំ ដើម្បីបង្កើនចំនួនគោយកទឹកដោះ ដែលសព្វថ្ងៃត្រឹម២២ម៉ឺនក្បាល។ ក្រសួងកសិកម្មឥណ្ឌូណេស៊ី បាននិយាយថា ការនាំចូលគោរស់នាពេលកន្លងមក រួមមានការដឹកជញ្ជូនរួមគ្នា និងការបង្កាត់ពូជ ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងគោរបស់សហគមន៍ និងកសិករ ចាប់តាំងពីឆ្នាំមុន ដោយទិន្នផលទឹកដោះគោរបស់ពួកគាត់ នឹងបញ្ជូនទៅឱ្យឧស្សាហកម្មកែច្នៃទឹកដោះគោ ដើម្បីធានាឱ្យបាននូវនិរន្តរភាពនៃការផ្គត់ផ្គង់ទឹកដោះគោ។ មន្ត្រីផ្នែកសុខភាពសត្វនៅក្រសួងកសិកម្មឥណ្ឌូណេស៊ី បាននិយាយថា ការនាំចូលគោយកទឹកដោះគោ ក្នុងពេលថ្មីៗនេះ បានជួបបញ្ហាប្រឈមនឹងការធ្វើចត្តាឡីស័ក្ត និងការត្រួតពិនិត្យរកជំងឺឆ្លងផ្សេងៗ បន្ទាប់ពីបានដឹកមកដល់ខេត្តជ្វាកណ្តាល កាលពីថ្ងៃទី១ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២៦នេះ។ ដើម្បីធានាដល់សុវត្ថិភាពសត្វ ការធ្វើចត្តាឡីស័ក្តមានរយៈពេល១៤ថ្ងៃ […]

កាលវិភាគផ្សព្វផ្សាយ